Nowy Ratusz w Radomiu

Nowy Ratusz w Radomiuneorenesansowy budynek usytuowany przy radomskim Rynku. Obiekt jest częścią szlaku szlaku turystycznego Zabytki Radomia[1].

Nowy Ratusz w Radomiu
Symbol zabytku nr rej. 310 z 1.12.1956, 381 z 23.06.1967 oraz 198/A/83 z 14.04.1983
Ilustracja
Nowy Ratusz (2020)
Państwo

 Polska

Województwo

 mazowieckie

Miejscowość

Radom

Adres

Rynek 1

Styl architektoniczny

neorenesans

Architekt

Henryk Marconi

Kondygnacje

3

Rozpoczęcie budowy

1845

Ukończenie budowy

1848

Pierwszy właściciel

miasto Radom

Położenie na mapie Radomia
Mapa konturowa Radomia, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Nowy Ratusz w Radomiu”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Nowy Ratusz w Radomiu”
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa konturowa województwa mazowieckiego, na dole znajduje się punkt z opisem „Nowy Ratusz w Radomiu”
Ziemia51°24′11,98″N 21°08′35,37″E/51,403328 21,143158

HistoriaEdytuj

Ponieważ Stary Ratusz został rozebrany w latach 1818–1819, władze miejskie zmuszone były przez szereg następnych lat funkcjonować w wynajmowanych pomieszczeniach (najpierw w dawnym klasztorze benedyktynek, następnie w szeregu kamienic w Rynku)[2]. W związku z wynikającymi stąd niewygodami podjęto w końcu decyzję o wzniesieniu nowej siedziby magistratu[3]. W latach 1845–1848, staraniem prezydenta Radomia Feliksa Lewkowicza, wzniesiono według projektu Henryka Marconiego nowy budynek ratusza. Stanął w północnej pierzei Rynku, na miejscu trzech rozebranych pod budowę ratusza drewnianych budynków mieszkalnych. Do nowego ratusza przylega budynek odwachu z 1819[3].

Obiekt pozostawał siedzibą władz miejskich do 1958 roku, kiedy biura miejskiej Rady Narodowej przeniesiono do gmachu dawnej komisji wojewódzkiej przy ulicy Żeromskiego. Od 1958 roku budynek był centralą Archiwum Państwowego, które w 2013 przeniosło się do nowej lokalizacji. Obecnie budynek jest własnością gminy miasta Radomia i planowane jest przeniesienie do niego niektórych jednostek urzędu miejskiego oraz rady miejskiej, zajmującej obecnie budynek dawnego Sejmiku Powiatowego przy ulicy Moniuszki[3][4].

ArchitekturaEdytuj

RatuszEdytuj

Nowy ratusz jest piętrowym, podpiwniczonym, murowanym i tynkowanym budynkiem w stylu neorenesansowym. Fasada jest boniowana, z wyodrębnionym przyziemiem i arkadowymi oknami w ostrołukowych obramieniach. Budynek zwieńczony jest attyką z oknami szczelinowymi. Narożnik (od ul. Wolności) zaakcentowany uskokiem i podwyższeniem w stosunku do fasady korpusu głównego. Nad zachodnią częścią elewacji dominuje czworoboczna wieża z zegarem i herbem miasta[3][5].

Dawny odwachEdytuj

Od strony zachodniej, do gmachu ratusza przylega dawny odwach z 1819 roku, o fasadzie stylistycznie dopasowanej do architektury ratusza. Centrala część budynku, z zamurowanymi w 1954 roku arkadami, ujęta jest płytkimi ryzalitami nadbudowanymi o niskie piętro[5].

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Szlak Turystyczny Zabytki Radomia. Centrum Informacji Turystycznej w Radomiu.
  2. J. Sekulski, Encyklopedia Radomia, Radom 2009, s. 228
  3. a b c d J. Sekulski, Encyklopedia Radomia, Radom 2009, ss. 227–228
  4. Radom. Zabytkowy ratusz zostanie wyremontowany, Wyborcza.pl, 31 grudnia 2014 [dostęp 2014-12-31] [zarchiwizowane z adresu 2015-05-03].
  5. a b red. J. Łoziński, B. Wolff, Katalog zabytków sztuki w Polsce, t. III, z. 10, Warszawa 1961, s. 33