Operacja „Y”, czyli przypadki Szurika

Operacja „Y”, czyli przypadki Szurika (tyt. oryg. Операция «Ы» и другие приключения Шурика, Operacija "Y" i drugije prikliuczenija Szurika) – radziecka komedia slapstickowa z 1965 roku, w reżyserii Leonida Gajdaja.

Operacja „Y”, czyli przypadki Szurika
Операция «Ы» и другие приключения Шурика
Gatunek komedia slapstickowa
Rok produkcji 1965
Data premiery 16 sierpnia 1965
Kraj produkcji  ZSRR
Język rosyjski
Czas trwania 96 min
Reżyseria Leonid Gajdaj
Scenariusz Moris Słobodskoj
Leonid Gajdaj
Jakow Kostiukowski
Główne role Aleksandr Diemjanienko
Natalja Sielezniowa
Jurij Nikulin
Muzyka Aleksandr Zacepin
Zdjęcia Konstantin Browin
Scenografia Artur Berger
Montaż Walentina Jankowska
Produkcja Goskino
Dystrybucja Mosfilm

Film składa się z trzech samodzielnych opowieści, których głównym bohaterem jest student Szurik. Akcja filmu rozgrywa się w Moskwie i Zareczensku. Film Operacja "Y", czyli przypadki Szurika okazał się hitem kinowym, a także liderem sowieckiej dystrybucji filmu w 1965 roku[1].

FabułaEdytuj

W opowieści „Pomocnik” (Напарник) Szurik w miejskim autobusie bierze udział w awanturze z chuliganem Fiedią, który nie chce ustąpić miejsca ciężarnej kobiecie. Fiedia zostaje ukarany przez milicję na karę maksymalną 15 dób aresztowania administracyjnego; aresztanci codziennie są kierowani na roboty przymusowe. Fiedia trafia na budowę, gdzie kierownik przydziela Fiedię do pomocy Szurikowi, który tam dorabia. W czasie przerwy obiadowej dochodzi do konfliktu między Szurikiem a Fiedią, który zaczyna pogoń za Szurikiem po budowie. Sprytniejszy Szurik ośmiesza ciężkiego i niezdarnego Fiedię, używając do jego obezwładnienia dostępnych na budowie materiałów; na końcu Szurik przeprowadza „pracę dydaktyczną” nad Fiedią – chłostę rózgami. Następnego dnia Fiedia wyraża gotowość do każdej ciężkiej i brudnej pracy, byle tylko nie trafić z powrotem na budowę. Fiedia mdleje, kiedy dowiaduje się, że ma przed sobą jeszcze 14 dni pracy z Szurikiem.

Akcja opowieści „Obsesja” (Наваждение, dosłownie „Ułuda”) rozgrywa się w Moskwie, w czasie letniej sesji egzaminacyjnej. Szurik desperacko poszukuje notatek z egzaminów i dostrzega je u jadącej wraz z koleżanką tramwajem studentki Lidy. Oboje są całkowicie zaaferowani czytaniem notatek. Lida, przekonana, że towarzyszy jej koleżanka, przychodzi wraz z Szurikiem do swojego mieszkania, gdzie uczą się, jedzą i przygotowują do egzaminu, nadal się nie zauważając. Po zdaniu egzaminów Szurik poznaję Lidę poprzez swojego kolegę. Zachwycony dziewczyną udaje się razem z nią do mieszkania, które wydaje mu się dziwnie znajome, co Lida i Szurik próbują wytłumaczyć zdolnościami telepatycznymi.

W opowieści „Operacja Y” (Операция „Ы“) dyrektor magazynu chce ukryć swoje malwersacje i wynajmuje trzech opryszków (Kiep, Tchórz, Bywalec), aby dokonali włamania i wyrządzili jak najwięcej zniszczeń w magazynie. Mają jeszcze za zadanie obezwładnić starą strażniczkę, pilnującą magazynu. Jednak w tym dniu strażniczka, która wynajmuje pokój Szurikowi, prosi go, aby ją zastąpił. Rabusiom nie udaje się uśpić Szurika chusteczką nasączoną chloroformem i zaczyna się regularna bitwa pomiędzy Szurikiem a trzema napastnikami, przy użyciu dostępnych przedmiotów, w tym instrumentów muzycznych. Po pokonaniu rabusiów Szurik przypadkiem korzysta z chusteczki z chloroformem. Przybyła na miejsce strażniczka zastaje rabusiów śpiących razem z Szurikiem.

NagrodyEdytuj

Jedna z części filmu pt. Obsesja (Наваждение), zaprezentowana jako dzieło samodzielne, została wyróżniona w 1965 na Festiwalu Filmów Krótkometrażowych w Krakowie nagrodą Srebrnego Smoka Wawelskiego[2] za wysoki poziom pracy reżysera i aktorów, którzy w komediowej formie ukazują fragment z życia współczesnej studenckiej młodzieży[3].

ObsadaEdytuj

PrzypisyEdytuj

BibliografiaEdytuj