Otwórz menu główne

Order Słowackiego Powstania Narodowego

Order Słowackiego Powstania Narodowego (cz. Řád Slovenského národního povstání, słow. Rád Slovenského národného povstania) – czechosłowackie odznaczenie wojskowe za zasługi w okresie słowackiego powstania narodowego.

Order Słowackiego Powstania Narodowego
Řád Slovenského národního povstání
Awers
Awers orderu II klasy
Rewers
Rewers orderu II klasy
Baretka
Baretka II klasy
Ustanowiono 23 sierpnia 1945
Wielkość średnica – 36 mm
Kruszec srebro – I kl.
brąz – II kl. i medal

HistoriaEdytuj

Odznaczenie zostało ustanowione uchwałą Słowackiej Rady Narodowej z dnia 23 sierpnia 1945 roku w celu nagrodzenia uczestników słowackiego powstania narodowego. Status odznaczenia został ustanowiony w dniu 29 stycznia 1946 roku i opublikowany dekretem prezydenta nr 912 z 16 marca 1946 roku. Zgodnie z uchwałą i statutem orderu nadawany był przez Słowacką Radę Narodową.

W dniu 15 kwietnia 1948 roku na mocy ustawy nadawanie orderu przekazano Prezydentowi i stał się on odznaczeniem państwowym Czechosłowacji. W dniu 12 lipca 1949 roku uchwałą rządu zakończono nadawania orderu. Choć w 20 rocznicę powstania w 1965 roku nadano jeszcze ordery miejscowościom na terenie Słowacji.

Order posiada dwie klasy i medal pamiątkowy.

Zasady nadawaniaEdytuj

Medal został ustanowiony dla nagrodzenia osób, które uczestniczyły w walkach w Słowackim Powstaniu Narodowym. Wykazały przy tym osobistą odwagę, organizowały i dowodziły oddziałami powstańczymi, wykazały się osobistym męstwem i narażały swoje życie.

Uczestnicy walk otrzymywali orderu I i II klasy, natomiast osoby nie uczestniczące w walkach otrzymywały medal pamiątkowy. Orderem mogli być nagradzani także cudzoziemcy biorący udział w walkach lub udzielający pomoc powstańcom. Orderem były także nagradzane miejscowości i gminy, jednostki wojskowe.

Opis odznakiEdytuj

Odznakę orderu stanowi okrągły medal o średnicy 36 mm. Order kl. I wykonany jest ze srebra i pozłacany, kl. I z brązu posrebrzony i patynowany, medal pamiątkowy jest brązu.

Wygląd awersu orderu poszczególnych klas i medalu jest identyczny. W centralnej części znajduje się postać kobiety symbolizującej wolność, ubraną w tunikę stojącą na skale. W ręku trzyma miecz. Za nią znajduje się konar z gałązkami lipy. Wzdłuż krawędzi odznaki znajduje się napis: SLOVENSKÉ NÁRODNÉ POVSTANIE (pol. "słowackie powstanie narodowe") i oddzielony od napisu gwiazdami data 20. VIII. 1944 (data wybuchu powstania).

Na rewersie w orderach kl. I znajduje się napis RÁD / SLOVENSKÉHO / NÁRODNÉHO / POVSTANIA / I. TRIEDA (pol. Order Słowackiego Powstania Narodowego I klasy), a w kl. II różni się tylko klasą. Natomiast na rewersie medalu pamiątkowego jest napis NA PAMÄŤ / ZA ÚČAST / V POVSTANÍ (pol. Na pamiątkę za uczestnictwo w powstaniu).

Autorem orderu jest rzeźbiarz Josef Kostka.

Medal zawieszony jest na wstążce o szer. 38 mm. Każda klasa ma inny rodzaj wstążki:

  • klasa I – wstążka w kolorze jasnoczerwonym, w środku pasek koloru białego o szer. 5 mm, oddzielony od koloru jasnoczerwonego wąskimi niebieskimi paskami.
  • klasa II – wstążka w kolorze niebieskim, w środku pasek koloru białego o szer. 5 mm, oddzielony od koloru niebieskiego wąskimi jasnoczerwonymi paskami.
  • medal pamiątkowy – wstążka w kolorach flagi Czechosłowacji, kolejno paski biały, czerwony, niebieski o jednakowej szerokości.
Baretki Orderu Słowackiego Powstania Narodowego
 
I Klasa
 
II Klasa
 
Medal pamiątkowy

BibliografiaEdytuj