Otwórz menu główne

Państwowe Gimnazjum im. Marszałka Edwarda Śmigłego-Rydza w Brzeżanach

Państwowe Gimnazjum im. Marszałka Edwarda Śmigłego-Rydza w Brzeżanach – szkoła o statusie gimnazjum z siedzibą w Brzeżanach w czasie II Rzeczypospolitej.

Państwowe Gimnazjum im. Marszałka Edwarda Śmigłego-Rydza w Brzeżanach
Liceum Ogólnokształcące
Ilustracja
Gmach gimnazjum w roku stulecia istnienia (1906)
Państwo  Polska
Miejscowość Brzeżany
Data założenia 1805
Patron Edward Śmigły-Rydz
brak współrzędnych

Spis treści

HistoriaEdytuj

Gimnazjum zostało otwarte w okresie zaboru austriackiego 1 września 1805 po przeniesieniu ze Zbaraża, gdzie istniało od 1789[1]. Inicjatorką przeniesienia szkoły była ks. Izabela Lubomirska, która przekazała pięć pomieszczeń w ratuszu w mieście[1]. Pierwszy egzamin dojrzałości w gimnazjum został przeprowadzony w 1865[1]. Przed 1918 szkoła działała pod nazwami „C. K. Gimnazjum w Brzeżanach” i „C. K. Wyższe Gimnazjum w Brzeżanach”. W czerwcu 1906 odbyły się uroczyste obchody 100-lecia istnienia gimnazjum w Brzeżanach[2].

Po zakończeniu I wojny światowej oraz odzyskaniu przez Polskę niepodległości i nastaniu II Rzeczypospolitej szkoła funkcjonowała jako „Gimnazjum Państwowe w Brzeżanach”, prowadzone w typie neoklasycznym[1]. W latach 20. szkoła mieściła się nadal w budynku ratusza, należącego do hr. Jakuba Potockiego[3]. W 1926 w Gimnazjum działało w charakterze utrakwistyczny, t.j. z dwoma językami wykładowymi: polskim i ruskim[1]. Wówczas w Gimnazjum było osiem polskich klas z ośmioma oddziałami, w których uczyło się łącznie 286 uczniów płci męskiej i 53 uczennice[1]. Rozporządzeniem Ministra Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego z 16 lutego 1937 została ustalona nazwa szkoły „Państwowe Gimnazjum im. Marszałka Edwarda Śmigłego-Rydza w Brzeżanach”[4].

DyrektorzyEdytuj

 
Aleksander Frączkiewicz
  • Joseph Werner (1844[5])
  • Antoni Lischka (1845[1]–1862[6])
  • Wilhelm Schechtel[1]
  • Antoni Sołtykiewicz[1]
  • Mateusz Kurowski[1]
  • Franciszek Grzegorczyk[1]
  • Aleksander Frączkiewicz (1905-)[7][1]
  • Roman Koestlich (po 1918–1928)[8][1][9]

NauczycieleEdytuj

Uczniowie i absolwenciEdytuj

Absolwenci
Uczniowie

PrzypisyEdytuj

  1. a b c d e f g h i j k l m Zygmunt Zagórowski: Spis nauczycieli szkół wyższych, średnich, zawodowych, seminarjów nauczycielskich oraz wykaz zakładów naukowych i władz szkolnych. Rocznik II. Warszawa-Lwów: Książnica-Atlas, 1926, s. 167-168.
  2. Stulecie istnienia gimnazyum. „Nowości Illustrowane”. Nr 25, s. 12, 23 czerwca 1906. 
  3. Sprawozdanie Dyrekcji Gimnazjum Państwowego w Brzeżanach za rok szkolny 1921/22. Brzeżany: 1922, s. 6.
  4. Organizacja szkół. Nazwa. „Dziennik Urzędowy Kuratorium Okręgu Szkolnego Lwowskiego”. Nr 3, s. 169, 22 marca 1937. 
  5. Schematismus des Königreiches Galizien und Lodomerien. Für das Jahr 1844. Lemberg, 1844, s. 452. (niem.)
  6. Handbuch des Statthalterei-gebietes in Galizien für das Jahr 1862. Lemberg, 1862, s. 269. (niem.)
  7. Dyrektor Frąckiewicz. „Nowości Illustrowane”. Nr 49, s. 7, 2 grudnia 1905. 
  8. Sprawozdanie Dyrekcji Gimnazjum Państwowego w Brzeżanach za rok szkolny 1921/22. Brzeżany: 1922, s. 3.
  9. Z żałobnej karty. Ś. p. Roman Koestlich. „Dziennik Urzędowy Kuratorjum Okręgu Szkolnego Lwowskiego”. Nr 3, s. 126, 31 marca 1938. 
  10. Catalogus Universi Venerabilis Cleri Saecularis & Regularis Archi Dioeceseos Leopolitanae, R. L. Sede Archiepiscopale vacante pro Anno Domini MDCCCXXXIII. Leopoli, 1833, s. 102. (łac.)
  11. Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. Gimnazyum w Brzeżanach za rok szkolny 1904. Brzeżany, 1904, s. 75.

Linki zewnętrzneEdytuj