Pan Wołodyjowski (film)

Pan Wołodyjowski – polski barwny film fabularny Jerzego Hoffmana z 1968 roku na podstawie powieści Henryka Sienkiewicza pod tym samym tytułem. Równolegle kręcono czarno-biały serial telewizyjny Przygody pana Michała, wykorzystujący te same plenery i rekwizyty.

Pan Wołodyjowski
Gatunek

historyczny

Data premiery

28 marca 1969

Kraj produkcji

Polska

Język

polski

Czas trwania

148 min

Reżyseria

Jerzy Hoffman

Scenariusz

Jerzy Hoffman,
Jerzy Lutowski na podstawie powieści Henryka Sienkiewicza

Główne role

Tadeusz Łomnicki,
Magdalena Zawadzka,
Daniel Olbrychski,
Mieczysław Pawlikowski

Muzyka

Andrzej Markowski

Zdjęcia

Jerzy Lipman

Scenografia

Jerzy Groszang,
Wojciech Krysztofiak

Kostiumy

Lech Zahorski

Montaż

Alina Faflik

Wytwórnia

Zespół Realizatorów Filmowych „Kamera”

TreśćEdytuj

Film opowiada o losach pułkownika Michała Wołodyjowskiego, który zgnębiony po śmierci narzeczonej porzuca służbę wojskową i wstępuje do klasztoru kamedułów. Wywabia go stamtąd podstępem wieloletni przyjaciel Jan Onufry Zagłoba. Wkrótce Wołodyjowski w tajemnicy zaręcza się z Krystyną Drohojowską, dowiedziawszy się jednak, że kocha ona Ketlinga, mimo początkowej urazy do rywala i chęci zemsty, uwalnia ją od zobowiązań, żeniąc się z Basią Jeziorkowską. Po pewnym czasie Wołodyjowski udaje się z żoną na kresy, do stanicy w Chreptiowie, z powierzonym mu zadaniem chronienia granic Rzeczypospolitej.

W Chreptiowie dochodzi do kolejnych dramatycznych wydarzeń, gdy okazuje się, że podkomendny Wołodyjowskiego, setnik lipkowski Azja Mellechowicz jest zaginionym synem tatarskiego wodza Tuhaj-beja, zdeklarowanego wroga Polaków. Korzystając z okazji wspólnego wyjazdu do Raszkowa, Azja w drodze podstępem usiłuje porwać Basię, która stawiając opór, okalecza go, ucieka i po dramatycznych przejściach powraca do męża w Chreptiowie. W zemście, na rozkaz Azji Lipkowie palą Raszków i zabijają mieszkańców. Azja morduje starego szlachcica Nowowiejskiego, który wychowując go, okrutnie potraktował za próbę romansu z córką Ewą, którą mściwy zdrajca oddaje swym Tatarom jako nałożnicę. Potem z oddziałem Lipków przekracza granicę i przechodzi na służbę tureckiego sułtana. Brat Ewy, Adam Nowowiejski, w pragnieniu pomszczenia ojca i w nadziei na odzyskanie siostry, na czele niewielkiego oddziału dokonuje dalekiego wypadu poza granice, znienacka porywa tam Azję i wymierza mu karę wbiciem na pal.

Na wieść o zbliżaniu się wojsk tureckich Wołodyjowski opuszcza Chreptiów i udaje się do Kamieńca Podolskiego, gdzie wraz z wiernymi towarzyszami bierze udział w obronie pogranicznej fortecy. Jednakże mimo jej skutecznej obrony, generał ziem podolskich Potocki wraz z biskupem lanckorońskim (będącym od początku zwolennikiem układów z Turkami), ostatecznie poddają Kamieniec nieprzyjacielowi. Wołodyjowski wraz z Ketlingiem giną, celowo wysadzając w powietrze obwarowania fortecy.

ObsadaEdytuj

O filmieEdytuj

Produkcja filmu od początku budziła spore zainteresowanie. Publicznie przeprowadzano castingi do planowanej obsady[1].

Zdjęcia do filmu kręcono w łódzkim studiu filmowym (wnętrza), zamku w Pieskowej Skale i obiektach sakralnych (Bazylika archikatedralna św. Stanisława i św. Wacława w Krakowie, Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Krakowie, Kościół św. Jakuba Apostoła w Krzemienicy, Kościół św. Jacka w Warszawie).

Plenery kręcono m.in. w Bieszczadach. Filmowym Raszkowem stały się okolice cerkwi w miejscowości Chmiel, a drewnianą stanicę chreptiowską zbudowano w ciągu roku (z 600 tys. m³ drewna) na wzgórzu Chodak pomiędzy Lutowiskami a Skorodnem; ucieczka Basi przed Azją filmowana była wśród olszyn nad dopływem potoku Głuchego)[2].

Natomiast ujęcia działań wojennych w twierdzy Kamieńca Podolskiego kręcono w zamku w Chęcinach, a sceny z wyprawy młodego Nowowiejskiego na Azję Tuhajbejowicza powstały na skałach i murach krymskiej twierdzy Czufut-Kale w okolicach Bakczysaraju[3].

Film kręcono także w Białym Borze, Klęku, Warszawie (Rynek Starego Miasta, ul. Podwale), Sulejowie i okolicach Wolbórza.

PrzypisyEdytuj

  1. Jan Lewandowski: 100 filmów polskich. Chorzów: Videograf II, 2004, s. 86. ISBN 83-7183-326-1.
  2. Krzysztof Potaczała: Bieszczady w PRL-u. Olszanica: Wydawnictwo BOSZ, 2012. ISBN 978-83-7576-154-2.
  3. Barbara Wachowicz: Filmowe przygody Małego Rycerza. Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, 1971.

BibliografiaEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj