Otwórz menu główne

Panieńskie Skały (Lwówek Śląski)

skały w Lwówku Śląskim
Ten artykuł dotyczy skał w Lwówku Śląskim. Zobacz też: inne Panieńskie Skały.

Panieńskie Skałyformacja skalna oraz obszar Natura 2000 (kod PLH020009) w Lwówku Śląskim w województwie dolnośląskim. Wśród skał znajdowało się jedno z dwóch w Polsce stanowisko włosocienia delikatnego[1].

Panieńskie Skały
kod: PLH020009
Ilustracja
specjalny obszar ochrony siedlisk
Państwo  Polska
Województwo  dolnośląskie
Położenie Lwówek Śląski
Mezoregion Pogórze Izerskie
Data utworzenia luty 2008
Powierzchnia 1,06 ha
Położenie na mapie Lwówka Śląskiego
Mapa lokalizacyjna Lwówka Śląskiego
Panieńskie Skały
Panieńskie Skały
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Panieńskie Skały
Panieńskie Skały
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Panieńskie Skały
Panieńskie Skały
Położenie na mapie powiatu lwóweckiego
Mapa lokalizacyjna powiatu lwóweckiego
Panieńskie Skały
Panieńskie Skały
Położenie na mapie gminy Lwówek Śląski
Mapa lokalizacyjna gminy Lwówek Śląski
Panieńskie Skały
Panieńskie Skały
Ziemia51°06′11″N 15°35′23″E/51,103056 15,589722

Spis treści

PołożenieEdytuj

Panieńskie Skały znajdują się na południowo-wschodnim zboczu Szpitalnej Góry, we wschodniej części Niecki Lwóweckiej. Dolina Srebrnej oddziela je od Lwóweckich Skał, z którymi tworzą największy zespół skalny na Pogórzu Izerskim. Skałki leżą średnio na wysokości 240–255 m n.p.m. Od południa i wschodu graniczą z zabudowaniami mieszkalnymi przy ulicy Polnej. Po zachodniej stronie skał rośnie las komunalny. Nieopodal przebiega niebieski szlak turystyczny z Lwówka Śląskiego do Lubomierza[2].

HistoriaEdytuj

 
Znak waloński na wschodniej ścianie Panieńskiej Izdebki

W przykrytej skałą szczelinie znajdują się naprzeciw siebie dwa znaki przypisywane walońskim poszukiwaczom skarbów z XI–XII wieku. Według legend, miały się w niej ukrywać podczas wojen husyckich kobiety i dziewczęta z Lwówka. Na ich pamiątkę nazwano szczelinę Panieńską Izdebką (niem. Jungfernstübchen). Stąd wzięła się też nazwa dla całej formacji skalnej. Napis „Jungfernstübchen” wykuty w przykrywającej szczelinę skale częściowo przetrwał do naszych czasów. W kronikach opisano podziemny korytarz, częściowo służący do odprowadzania wody, idący stąd w kierunku Radłówki[3]. Przed II wojną światową Panieńskie Skały były pomnikiem przyrody i miejscem chętnie odwiedzanym przez turystów i mieszkańców Lwówka[2].

Obszar Natura 2000Edytuj

Decyzją Komisji Europejskiej z 13 listopada 2007, która weszła w życie w lutym 2008, został zatwierdzony obszar mający znaczenie dla Wspólnoty sieci Natura 2000. Pierwotnie obejmował on 9,9 ha. W 2008 jego powierzchnia została zwiększona do 11,5 ha. Większość obszaru ostoi zajmowały wówczas pola uprawne i łąki, ciągnące się na północ od skał. W 2012 tereny te zostały wyłączone spod ochrony. Na mocy rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 21 grudnia 2016 (weszło w życie w marcu 2017) zatwierdzono specjalny obszar ochrony siedlisk o powierzchni 1,06 ha[4].

Przedmiotem ochrony są:

Ściany skalne i urwiska krzemianoweEdytuj

Ławica skał tworzona przez turońskie piaskowce ciągnie się ok. 200 m zwartym murem, zbudowanym z baszt i wieżyc mających horyzontalne uwarstwienie. Skały wystają ponad poziom na wysokość do 20 m. Krawędź ławicy jest porozcinana szczelinami, z których kilka przykrywają bloki skalne. Skały zajmują obszar o powierzchni 0,21 ha. Porośnięte są roślinnością chasmofityczną – naskalnymi zbiorowiskami mszysto-paprociowymi. Występuje tu paprotka zwyczajna i nerecznica samcza oraz gatunki obce – niecierpek drobnokwiatowy i czeremcha amerykańska[1].

GrądEdytuj

Skały otoczone są dwoma pasami grądu zajmującymi powierzchnię 0,55 ha. Drzewostan zbudowany jest z dębu bezszypułkowego, lipy drobnolistnej i czereśni ptasiej. Występują tu krzewy: trzmielina pospolita, kruszyna pospolita i bez koralowy. W runie można spotkać wiechlinę gajową, turzycę leśną, kosmatkę gajową, nerecznicę samczą, kokoryczkę wielokwiatową, konwalię majową i bluszcz pospolity. Rosną tu gatunki obce: czeremcha amerykańska, niecierpek drobnokwiatowy i kasztanowiec zwyczajny oraz synantropijne: glistnik jaskółcze ziele i bodziszek cuchnący. Na obrzeżach lasu występuje bez czarny. Grąd jest chroniony zarówno jako siedlisko przyrodnicze, jak i ze względu na ważną rolę osłony dla siedliska włosocienia delikatnego[1].

Włosocień delikatnyEdytuj

Gametofity włosocienia delikatnego występowały w szczelinach Panieńskich Skał. W 2008 roku stwierdzono ich zanik na znanym siedlisku. Paproć ta pozostała jednak przedmiotem ochrony z uwagi na duże prawdopodobieństwo odbudowy jej populacji[1].

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b c d e dr Anna Wójcicka-Rosińska, dr Dariusz Rosiński: Plan Zadań Ochronnych obszaru Natura 2000 Panieńskie Skały PLH 020009 w województwie dolnośląskim na lata 2012–2021 (pol.). [dostęp 2015-05-27].
  2. a b Marek Staffa: Słownik geografii turystycznej Sudetów, Pogórze Izerskie. [2], M-Ż. Wrocław: I-BiS, 2003, s. 213–214. ISBN 83-85773-61-4.
  3. Mariusz Olczak: Lwówek śląski i okolice – przewodnik historyczny. Warszawa: Oppidium, 2000, s. 21. ISBN 83-912314-3-7.
  4. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 21 grudnia 2016 r. w sprawie specjalnego obszaru ochrony siedlisk Panieńskie Skały (PLH020009) (Dz.U. z 2017 r. poz. 527)

Linki zewnętrzneEdytuj