Otwórz menu główne

Park Jana Kasprowicza w Poznaniu

Ten artykuł dotyczy parku w Poznaniu. Zobacz też: inne znaczenia.

Park Kasprowiczapark w Poznaniu w zachodniej części Łazarza, na terenie jednostki pomocniczej Osiedle Św. Łazarz. Jest to jeden z największych parków w mieście (9,3 ha).

Park Kasprowicza
Ilustracja
Targ śniadaniowy w parku
Państwo  Polska
Województwo  wielkopolskie
Miejscowość Poznań
Dzielnica Osiedle Św. Łazarz
Powierzchnia 9,3 ha
Data założenia 1939/1962
Projektant Bernard Lisiak
Położenie na mapie Poznania
Mapa lokalizacyjna Poznania
Park Kasprowicza
Park Kasprowicza
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Park Kasprowicza
Park Kasprowicza
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Park Kasprowicza
Park Kasprowicza
Ziemia52°23′43,3″N 16°53′29,3″E/52,395361 16,891472

HistoriaEdytuj

W miejscu obecnego parku, w czasie Powszechnej Wystawy Krajowej znajdowało się wesołe miasteczko (m.in. hala Restauracja i Dancing). Na 1 września 1939 zaplanowano otwarcie tu parku ogólnodostępnego dla mieszkańców, który został praktycznie skończony. Niemcy zniszczyli jednak starannie wykończony obiekt, z zamiarem przeniesienia w to miejsce zoo, do czego nigdy nie doszło. W marcu 1945 urządzono tu lądowisko dla samolotów sanitarnych, zwożących rannych żołnierzy radzieckich z okolicznych pól bitewnych (szpital polowy urządzono w pobliskiej szkole przy ul. Jarochowskiego 1)[1].

 
Obszar Poznania między kwadratem ulic Grunwaldzka - Ułańska, Jarochowskiego - Chociszewskiego - Promienista, sfotografowany przez satelitę wywiadowczego w 1965 r. Pośrodku rozległy plac ze boiskiem - przyszły Park Kasprowicza z halą Areny.

9 września 1945 na tutejszym stadionie odbył się Ogólnopolski Wieniec Żniwny Wici (dożynki). W uroczystościach udział wziął m.in. gen. Adam Nałęcz Nieniewski[2]. 9 września 1951 w parku odbyły się Centralne Dożynki z udziałem prezydenta Bolesława Bieruta. Udział wzięło około 150.000 żniwiarzy, a w niebo wypuszczono 5000 białych gołębi. Korowód przemaszerował potem na Plac Mickiewicza (wówczas: Stalina)[3].

Ponowne prace nad stworzeniem parku przeprowadzono w 1962, według projektu Bernarda Lisiaka. Przy budowie pracowali mieszkańcy Grunwaldu w czynie społecznym. Działania te upamiętniał nieistniejący już obelisk od strony ul. Wyspiańskiego[4].

W 2007 zorganizowano zamknięty konkurs urbanistyczny na zagospodarowanie parku, w którym zwyciężyła Pracownia Projektowa Wojciecha Kolesińskiego (m.in. Andrzej Kurzawski). W centrum założenia zrealizować miano krytą pływalnię i lodowisko zlokalizowane pod łukowatym dachem, który na kształt fali przechodzić miał przez park na osi północ-południe (dachy pokryć miała zieleń, zimą użytkowana jako tory saneczkowe). Od strony ul. Wyspiańskiego stanąć miały niewielkie biurowce, a od ul. Rymonta, w miejscu starego stadionu (trybuny spaliły się w 2010) – pięć wysokościowców z apartamentami. Dodatkowo odkryte baseny uległyby modernizacji. Projekt nigdy nie został zrealizowany[5]. W 2014 mieszkańcy Łazarza zawiązali Kolektyw Kąpielisko i otworzyli na terenie parku ogród społeczny[6].

Obecnie (2019) w planach jest budowa krytego basenu z 25-metrowym torem, hali wrotkarskiej z torem o długości 200 metrów i szerokości 7,5 metra, a także boiska wrotkarskiego[6].

 
Plan parku

ObiektyEdytuj

Najważniejszą budowlą w parku jest hala widowiskowo-sportowa Arena na 6000 osób z 1974 (projekt - Jerzy Turzeniecki). Nawiązuje ona do rzymskiego Palazzetto dello Sport. Oprócz tego zlokalizowano tu kryte korty tenisowe i do squasha, szkółkę piłkarską Poznaniak i małą architekturę doby modernizmu.

W pobliżu znajduje się inny stary park - Park Manitiusa. Ponadto w niewielkiej odległości mieszczą się zabytki i osobliwości architektury: willa Paula Steinbacha, Kościół św. Anny, Osiedle Chociszewskiego-Jarochowskiego, dawny klasztor Karmelitanek Bosych, szkoła przy ul. Jarochowskiego 1 wraz z dawnym Pawilonem Ceramiki Budowlanej PWK, czy Johow-Gelände.

PrzypisyEdytuj

  1. Tadeusz Świtała, przedmowa do: red. Tadeusz Świtała, Trud pierwszych dni. Poznań 1945. Wspomnienia Poznaniaków, Wydawnictwo Poznańskie, Poznań, 1970, s.27, ​ISBN 83-232-0322-9
  2. Tadeusz Świtała, Poznań 1945. Kronika Wydarzeń, Poznań: Wydawnictwo Poznańskie, 1986, s. 282, ISBN 83-210-0607-8, OCLC 830203088.
  3. Piotr Grzelczak, Siew Pokoju, w: IKS Poznański Informator Kulturalny, Sportowy i Turystyczny nr 9(299)/2016, s.36, ISSN 1231-9139
  4. Jacek Y. Łuczak, Spacerownik Poznański, Biblioteka Gazety Wyborczej, Agora, Warszawa, 2013, s.214, ​ISBN 978-83-268-0055-9
  5. Jakub Głaz, Zielone płuco do odnowy, w: IKS Poznański Informator Kulturalny, Sportowy i Turystyczny nr 9(299)/2016, s.40, ISSN 1231-9139
  6. a b Marta Danielewicz, Miało być zoo, było lądowisko... W planach kryta pływalnia i tor. Park Kasprowicza - coraz mniej parku w... parku?, w: Głos Wielkopolski (Magazyn), 22.2.2019, s. 12

BibliografiaEdytuj

  • Praca zbiorowa, Poznań - przewodnik po zabytkach i historii, Wydawnictwo Miejskie, Poznań, 2003, ss.302-303, ​ISBN 83-87847-92-5
  • Poznań - atlas aglomeracji 1:15.000, wyd. CartoMedia/Pietruska & Mierkiewicz, Poznań, 2010, ​ISBN 978-83-7445-018-8
  • O parku (dostęp 14.1.2011)