Partia Narodowych Socjalistów

Partia Narodowych Socjalistów – założona 22 czerwca 1933 przez zwolenników Kazimierza Dagnana polska partia narodowo-socjalistyczna. Pierwszym prezesem został Fryderyk Fiałkiewicz. PNS powstała jako grupa secesyjna z Narodowego Stronnictwa Pracy. Później przyłączyła się do niej grupa bielskiego Stronnictwa Narodowo-Socjalistycznego oraz krakowscy działacze rozwiązanej po rozłamie Narodowo-Socjalistycznej Partii Robotniczej.

Partia Narodowych Socjalistów
Ilustracja
Lider Kazimierz Dagnan, Fryderyk Fiałkiewicz
Data założenia 22 czerwca 1933
Ideologia polityczna narodowy socjalizm, nacjonalizm polski
Poglądy gospodarcze socjalizm

W poszukiwaniu swoich protoplastów odwoływała się m.in. do dziewiętnastowiecznej Gminy Narodowo-Socjalistycznej i Adama Mickiewicza (m.in. Socjalizm, aby się kiedyś stać wszechludzkim, powinien wprzódy stać się narodowym").

Partia jako cel stawiała "zwycięstwo pracy nad zachłannym kapitalizmem". W polityce wewnętrznej PNS domagała się "niepodzielnej władzy w państwie dla polskiej klasy pracującej", co zapewnić miała reforma rolna, nacjonalizacja wielkiego przemysłu oraz demokracja parlamentarna. W stosunku do słowiańskich mniejszości narodowych postulowała tolerancję, natomiast problem żydowski chciała rozwiązać poprzez emigrację Żydów. W polityce zagranicznej postulowała powstanie bloku państw słowiańskich. W skali światowej postulowano powołanie powszechnego związku narodowosocjalistycznych republik gdzie w harmonii miała się dokonywać współpraca kulturalna i gospodarcza z zachowaniem odrębności narodowo-politycznej.

Logo grupy Krakowskiej z miesięcznik Narodowy Socjalista

Organem prasowym partii był "Narodowy Socjalista". Dodatkowo wydawano "Zwycięstwo" w Krakowie, "Front Narodowego Socjalisty" w Wilnie, "Polską Błyskawicę" w Katowicach, "Wczoraj, Dziś i Jutro" we Lwowie i "Trybunę Ludu" w Łodzi. Statutowym umundurowaniem były stalowo-szare koszule. Symbolem oficjalnym partii były powiązane na tarczy biało-czerwonej miecz, sierp i młot. Grupa krakowska symbol ten odrzucała jako nawiązujący do marksizmu i posługiwała się symbolem białej trójramiennej jarzenicy (trójskręt) z krzyżem na czerwonym polu. Jarzenica miała wskazywać na przynależność do świata aryjskiego, poszanowanie tradycji pogańskich przodków, krzyż dodano tak jak dodawano krzyż w polskich herbach szlacheckich do przedchrześcijańskich symboli.

PNS stworzyła własny wariant narodowego socjalizmu o charakterze antyniemieckim i (deklaratywnie) demokratycznym, nie czerpiącym inspiracji z nazizmu. Niektórzy działacze (np. Antoni Szadkowski, Roman Kuchciak) ponieśli już za okupacji śmierć z powodu swojej postawy patriotycznej przeciwko niemieckiemu agresorowi[1].

Zobacz teżEdytuj

LiteraturaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Jarosław Tomasiewicz, Rewolucja Narodowa. Nacjonalistyczne koncepcje rewolucji społecznej w Drugiej Rzeczypospolitej, Warszawa 2012, ​ISBN 978-83-64125-01-0​, s. 223