Otwórz menu główne

Pilawa (wieś w powiecie piaseczyńskim)

wieś w województwie mazowieckim, powiecie piaseczyńskim

Pilawawieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie piaseczyńskim, w gminie Piaseczno[2].

Pilawa
Rodzaj miejscowości wieś
Państwo  Polska
Województwo mazowieckie
Powiat piaseczyński
Gmina Piaseczno
Wysokość 110-130 m n.p.m.
Liczba ludności (2014-09-30) 323[1]
Strefa numeracyjna (+48) 22
Kod pocztowy 05-532
Tablice rejestracyjne WPI
SIMC 0006468
Położenie na mapie gminy Piaseczno
Mapa lokalizacyjna gminy Piaseczno
Pilawa
Pilawa
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Pilawa
Pilawa
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa lokalizacyjna województwa mazowieckiego
Pilawa
Pilawa
Położenie na mapie powiatu piaseczyńskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu piaseczyńskiego
Pilawa
Pilawa
Ziemia52°02′06″N 21°05′16″E/52,035000 21,087778

Informacje ogólneEdytuj

Pilawa położona jest na południe od Piaseczna przy drodze krajowej nr 79, pomiędzy miejscowościami Żabieniec i Solec, otoczona obszarami Chojnowskiego Parku Krajobrazowego. W Pilawie znajduje się siedziba Nadleśnictwa Chojnów zarządzającego Chojnowskim Parkiem Krajobrazowym. Jest tam niewielki, współczesny park krajobrazowy, a w nim terenowa ekspozycja dydaktyczna. Ulice, jak przystało na miejscowość wtopioną w przyrodę, mają przyrodnicze nazwy: Daglezji, Karłowatej Sosny, Klonowa, Kwitnąca, Leśna, Lipowa, Owocowa, Maślaków, Polna.

PrzyrodaEdytuj

W okolicy są liczne pomniki przyrody; dębów jest najwięcej, warto spojrzeć przynajmniej na kilka. Przed budynkiem nadleśnictwa rośnie dąb szypułkowy o wysokości 28 m i obwodzie 370 cm. W pobliżu, przy głównej szosie, jest grusza polna o wysokości 16 m i obwodzie 300 cm. Nieco ponad 1 km na południe od nadleśnictwa, wśród zabudowań wsi Orzeszyn jest siedem Dębów Łagowskiego, wszystkie mniej więcej podobnych rozmiarów – najdorodniejszy ma 370 cm obwodu. W otoczeniu Pilawy występują fragmenty nieczęsto na Mazowszu spotykanych lasów liściastych i mieszanych. Podlegają one ochronie w rezerwatach Chojnów, Pilawski Grąd, Uroczysko Stephana.

Pomiędzy szosami do Orzeszyna i Zalesia Górnego leżą Siwe Górki, kompleks rzadkich w Lasach Chojnowskich wydm polodowcowych. Na wschód od Pilawy, w dolince uregulowanej rzeczki Małej rozciągają się Łąki Soleckie, pod którymi kryją się złoża leczniczej borowiny. Entomolodzy (a ściślej lepidopterolodzy) zaobserwowali na tych łąkach 45 gatunków motyli dziennych, m.in. modraszeka telejusa i modraszeka nausitousa[3] – gatunki wymienione w dyrektywie siedliskowej, która stanowi podstawę do wyznaczania obszarów Natura 2000; ich obecność stawia ten teren w rzędzie najcenniejszych fragmentów Chojnowskiego Parku Krajobrazowego. W części łąk na północ od szosy motyle musiały ustąpić miejsca koniom z usytuowanej na skraju lasu Stajni Chojnów.

HistoriaEdytuj

Pilawa wzięła swą nazwę od karczmy stojącej niegdyś na rozdrożu przy trakcie wareckim, a ta od herbu Potockich z Wilanowa, do których należały tutejsze lasy. Niegdyś przez Pilawę przebiegała linia kolejki wąskotorowej z placu Unii Lubelskiej do Góry Kalwarii. W latach sześćdziesiątych XX w. znajdowała się w Pilawie pętla autobusów tzw. zielonej linii „Chojnów”, która w letnie niedziele dowoziła warszawiaków spod Pałacu Kultury na łono natury.

Przy szosie do Orzeszyna i Chojnowa, kilkaset metrów na południe od nadleśnictwa wznosi się pod starymi dębami pomnik Rzeczypospolitej Chojnowskiej, potężny głaz na cokole z pamiątkowym napisem. Upamiętnia on wydarzenia 1944 r. kiedy w dniach 2-16 sierpnia stacjonowało w okolicy duże zgrupowanie Armii Krajowej, pułku Baszta, które następnie odeszło z odsieczą dla walczącej Warszawy. Po drugiej stronie szosy obok zabudowań, stoi pomnik ofiar terroru hitlerowskiego. W dniu 25 września 1944 r. hitlerowscy zbrodniarze zamordowali tu 23 Polaków, w tym pięciu braci Czapskich.

4 grudnia 2003 doszło do wypadku rządowego śmigłowca Mi-8 z premierem Leszkiem Millerem na pokładzie.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa warszawskiego.

PrzypisyEdytuj

  1. Strona gminy, liczba ludności
  2. Główny Urząd Statystyczny: Rejestr TERYT. [dostęp 2014-02-25].
  3. Grzegorz Bistuła – Prószyński: Motyle dzienne Chojnowskiego Parku Krajobrazowego w: M. Falkowski, M. Jeliński, K. Nowacka-Falkowska (red.) Chojnowski Park Krajobrazowy. Monografia przyrodniczo-edukacyjna. Otwock: ZPKMChiB,SFP Haistra, 2007, s. 112-115. ISBN 978-83-60886-00-7.

BibliografiaEdytuj

  • Lechosław Herz, Chojnowski Park Krajobrazowy (przewodnik)
  • Chojnowski Park Krajobrazowy – monografia przyrodniczo-edukacyjna (pod redakcją Michała Falkowskiego, Michała Jelińskiego, Krystyny Nowackiej-Falkowskiej)