Otwórz menu główne

Pius Przeździecki

generalny przełożony Zakonu Świętego Pawła Pierwszego Pustelnika

Pius Przeździecki (imię cywilne Józef; ur. 19 marca 1865 w Krzepicach, zm. 2 października 1942 w Częstochowie) – duchowny rzymskokatolicki, paulin, dwukrotny generał Zakonu Świętego Pawła Pierwszego Pustelnika.

o. Pius Przeździecki OSPPE
Pius Przeździecki
Józef Antoni Przeździecki
zakonnik, prezbiter, generał
Ilustracja
Kraj działania  Polska
Data i miejsce urodzenia 19 marca 1865
Krzepice
Data i miejsce śmierci 2 października 1942
Częstochowa
Generał Zakonu Świętego Pawła Pierwszego Pustelnika
Okres sprawowania od 14 października 1931 do 2 października 1942
Wyznanie katolicyzm
Kościół rzymskokatolicki
Inkardynacja Zakon Świętego Pawła Pierwszego Pustelnika (paulini)
Prezbiterat 13 maja 1890

ŻyciorysEdytuj

Ojciec Pius Przeździecki był synem Stefana i Pelagii z domu Nęckiej[1]. Wybierając drogę życia zakonnego, początkowo chciał zostać księdzem. Najpierw studiował teologię w Wyższym Seminarium Duchownym we Włocławku, a później w Cesarskiej Rzymskokatolickiej Akademii Duchownej w Petersburgu[2], przyjmując 13 maja 1890 święcenia kapłańskie. Po jej ukończeniu pracował jako wykładowca w macierzystym Seminarium we Włocławku. W 1892 podjął decyzję o wstąpieniu do zakonu paulinów i przyjął imię zakonne Pius[2].

Początkowo pełnił obowiązki spowiednika i kaznodziei. W 1895 za przynależność do tajnego związku księży absolwentów petersburskiej Akademii Duchownej został zesłany przez władze carskie do gubernii penzeńskiej[2]. Po roku zesłania został ułaskawiony i powrócił na Jasną Górę. W 1901 wraz z Emilią Glicerią Witkowską założył w Częstochowie świeckie stowarzyszenie pod nazwą: Zjednoczenie Pań o Działalności Katolickiej pod wezwaniem Matki Bożej Częstochowskiej – Królowej Korony Polskiej (obecnie nieistniejące) dla pedagogów, publikując jednocześnie swoje artykuły w czasopiśmie „Myśl Katolicka”[3].

Wkrótce władze carskie spowodowały jednak, że w 1903 opuścił Jasną Górę, emigrując do Francji, gdzie służył swoją pracą duszpasterza polskim emigrantom[2]. We Francji pielgrzymował m.in. do Sanktuarium Najświętszego Serca Jezusowego w Paray-le-Monial[4]. W 1904 przedstawił papieżowi św. Piusowi X w Rzymie memoriał o sytuacji paulinów w zaborze rosyjskim. Następnie po powrocie do Częstochowy w 1912 po raz trzeci w wyniku szykan i prześladowań władz carskich wymuszono na nim po raz kolejny opuszczenie Jasnej Góry. Następnie w latach 1914-1920 był przeorem krakowskiego klasztoru paulinów na Skałce oraz magistrem nowicjuszy[2]. W Krakowie, w 1918, założył Stowarzyszenie Sług Katolickich św. Julii, tak zwanych julitek, będące wsparciem dla służących (obok podobnego stowarzyszenia św. Zyty)[3].

Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości, przez kilka miesięcy w 1920 był przeorem klasztoru w Leśnej Podlaskiej[4]. Następnie powrócił na Jasną Górę, włączając się aktywnie w pracę duszpasterską. Założył liczne stowarzyszenia Sodalicji Jasnogórskich w trosce o dobro duchowe odrodzonego narodu. 14 października 1931 wybrano go na generała ojców paulinów. Kierował zakonem przez dwie kadencje, do 1942, podczas których m.in. rozszerzył paulińskie placówki na Węgrzech i we Włoszech oraz przyczynił się do budowy jasnogórskiego hotelu dla pielgrzymów[2].

Był propagatorem kultu Najświętszego Serca Pana Jezusa[5], będącego skutkiem objawień św. Małgorzaty Marii Alocoque, a kontynuowanego później m.in. przez o. Mateo Crawley-Boevey oraz Służebnicę Bożą Rozalię Celakównę, która była inspiracją do wystosowania przez niego do prymasa Polski Augusta Hlonda, najpierw specjalnego listu z 31 maja 1938[6], a później 20 kwietnia 1939 memoriału w sprawie intronizacji Najświętszego Serca Pana Jezusa w Polsce[7]. Ideę tę krzewił również wśród swoich współbraci, między innymi modernizując jasnogórską kaplicę Najświętszego Serca Pana Jezusa oraz dokonując aktu intronizacji 20 czerwca 1941 w uroczystość Najświętszego Serca Pana Jezusa, w wyniku skierowanego listu okólnego do ojców paulinów[4]. Uroczystość tę upamiętniono ustawieniem figury Najświętszego Serca Pana Jezusa przed wejściem do jasnogórskiego klasztoru[4].

Zmarł na rok przed upływem kadencji generała, 2 października 1942 na Jasnej Górze[2]. Został pochowany w krypcie pod kaplicą Matki Bożej[8].

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Osoby o nazwisku „Przeździecki” w genealogii Potomków Sejmu Wielkiego.. Sejm-wielki.pl. [dostęp 2015-03-06].
  2. a b c d e f g O. Pius Przeździecki, generał zakonu paulinów.. Katolicy1844.republika.pl. [dostęp 2015-03-06].
  3. a b Stowarzyszenia i bractwa religijne.. W: Biuro prasowe Jasnej Góry [on-line]. Jasnagora.com. [dostęp 2015-03-06].
  4. a b c d o. Zachariasz Jabłoński: Generał paulinów o. Pius Przeździecki propagator intronizacji.. Fronda.pl, 2011-04-20. [dostęp 2015-03-06].
  5. Dzieło Osobistego Poświęcenia się Najświętszemu Sercu Jezusowemu.. Jezuici.pl. [dostęp 2015-03-06].
  6. Roman Łobaczewski: Służebnica Boża Rozalia Celakówna.. Mtrojnar.rzeszow.opoka.org.pl. [dostęp 2015-03-06].
  7. o. Pius Przeździecki: Intronizacja Najświętszego Serca Pana Jezusa A.D. 1939. List alarmujący.. Sanctus.pl, 1939-04-20. [dostęp 2015-03-06].
  8. o. Stanisław Tomoń: Jasnogórska modlitwa za zmarłych.. Jasnagora.com, 2013-11-01. [dostęp 2015-03-06].