Polonia w Belgii

Obecność Polaków na terenie Belgii datuje się od wieku XIII wieku, kiedy to polscy kupcy oraz drukarze docierali do Antwerpii[1]. W wieku XVI Jan Dantyszek, dyplomata i poeta, brał żywy udział w życiu naukowym Gandawy, Antwerpii, Brukseli i Lowanium[2]. Również na uniwersytecie w Lowanium wykładał słynny polski teolog Jan Łaski, zaś Alexius Sylvus Polonus – Aleksander Gajewski zbudował w Belgii w 1642 roku pierwsze planetarium[3].

Wybuch powstania listopadowego w Polsce okazał się istotny dla dalszych walk o utworzenie niepodległej Belgii[4]. Nowo powstająca armia belgijska zaangażowała około 100 oficerów polskich w charakterze instruktorów i wykładowców. Wśród nich znaleźli się m.in. generałowie: Jan Zygmunt Skrzynecki oraz Ignacy Marceli Kruszewski, twórca kawalerii belgijskiej, dowódca brygady ułanów w Malines, a następnie oficer ordynansowy Leopolda I[5]. Niemal 30 lat swojego życia spędził w Brukseli Joachim Lelewel, działacz Młodej Polski i założyciel i przywódca Zjednoczenia Emigracji Polskiej[6].

Tablica w Gandawie upamiętniająca polskiego żołnierza poległego w walce o wyzwolenie miasta w 1944 podczas II wojny światowej
Polski cmentarz wojskowy z II wojny światowej w Lommel

Uwłaszczenie chłopów oraz emancypacja Żydów na ziemiach polskich stworzyło warunki do masowej emigracji zarobkowej do szybko rozwijających się krajów europejskich. Dane spisu powszechnego przeprowadzonego w Belgii 30 października 1930 r. szacowały obywateli polskich na 48 840, w tym ok. 23 tys. Żydów pochodzenia polskiego [7]. W latach 1945–1950 do kraju wróciło około 8 tys. Polaków. W większości repatriantami byli uchodźcy wojenni, a nie przedwojenni emigranci. Polonia belgijska podzieliła się politycznie na tych, którzy uznawali władzę ludową w Polsce i na tych, którzy jej nie uznawali – sympatyzujących z rządem londyńskim.

Po dużym napływie ludności w związku ze wstąpieniem Polski do Unii Europejskiej, obecnie liczbę Polaków w Belgii ocenia się od 70 tysięcy[8] do 95 tysięcy osób przybyłych z Polski[9] (z czego około 25% przyjęło obywatelstwo belgijskie). Reprezentacją społeczności polskiej w Belgii jest istniejąca od 1994 roku, Rada Polonii Belgijskiej – instytucja koordynująca działanie i reprezentująca wszystkich Polaków w Belgii bez względu na ich poglądy polityczne, pozycję społeczną czy wykształcenie, która od wielu lat wspólnie z Ambasadą RP organizuje konkurs "Polak Roku w Belgii" dla uhonorowania wybitnych przedstawicieli Polonii belgijskiej[10].

Dla Polonii, wiernych Kościoła rzymskokatolickiego odbywają się w kościołach kilku miast msze w języku polskim[11]. W Brukseli istnieje Polska Parafia Prawosławna [12]. W języku polskim odbywają się również spotkania religijne innych wyznań (m.in. Świadków Jehowy[13]).

Imię Polonii Belgijskiej nosi XIV Liceum Ogólnokształcące we Wrocławiu.

Brukselski Klub PolekEdytuj

W 2011 powstało stowarzyszenie Brukselski Klub Polek (BeKaP). Organizuje zajęcia polskiego przedszkola i polskiej dla dzieci cztero- i pięcioletnich uczęszczających do szkół belgijskich lub szkoły europejskiej. Prowadzi spotkania z ciekawymi osobami związanym z Polską i Belgią, m.in. Danuta Hübner, Marzeną Sową, Grażyną Plebanek, dyskusje literackie, sesje o profilaktyce nowotworowej; zajęcia kulinarne, zajęcia sportowe[14], spotkania świąteczne[15].

W 2013 BeKaP otrzymał Nagrodę Internautów w ramach konkursu „Polak Roku w Belgii[16]. BeKaP jest pomysłodawcą i współorganizatorem Nagrody „Joteyka”[17].

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Rozmowa z doc. Jerzym Kępą, profesorem Akademii Sztuk Pięknych w Genk
  2. Jan Dantyszek – Gdańszczanin, Polak, Europejczyk
  3. Apports des Polonais a la Belgique
  4. Przygotowanie do powstania listopadowego w Królestwie Polskim
  5. Rola polskich oficerów w tworzeniu armii belgijskiej
  6. Joachim Lelewel w: dzieje.pl
  7. E. Kołodziej, J. Zakrzewska, Raporty emigracyjne konsulów polskich w Brukseli i Antwerpii 1929-1932, w: Teki Archiwalne, t. 19, Materiały Źródłowe, Warszawa–Łódź 1982, s. 127
  8. Chiffres clés aperçu statistique de la Belgique 2017
  9. Hoofdstuk Migratie in België
  10. Rozmowa z Prezesem Rady Polonii Belgijskiej na temat konkursu "Polak Roku w Belgii"
  11. Instytut Duszpasterstwa Emigracyjnego: Msze po polsku, Belgia. [dostęp 2020-02-08].
  12. Polska Parafia Prawosławna w Brukseli"
  13. Dane według wyszukiwarki zborów, na oficjalnej stronie Świadków Jehowy jw.org [dostęp 2020-02-08].
  14. Dominika Job, Katarzyna Pihan, Brukselski Klub Polek, czyli jak Polki jednoczą siły na emigracji, Business & Prestige, 25 lipca 2017 [dostęp 2020-10-24].
  15. Brukselski Klub Polek: Świąteczne spotkanie: Śledzik, opłatek, serniczek i inne - Bruksela - sobota 7 grudnia 2019, niedziela.be, 5 grudnia 2019 [dostęp 2020-10-24].
  16. 6 Edycja Konkursu Polak Roku w Belgii, polakroku.be [dostęp 2020-10-24].
  17. Nagroda dla Wybitnej Polki w Belgii – Joteyka! – Konkurs imienia Józefiny Joteyko [dostęp 2020-10-24].

Linki zewnętrzneEdytuj