Polski Kontyngent Wojskowy w Iraku (2016)

Ten artykuł dotyczy polskiego kontyngentu wojskowego stacjonującego w Iraku od 2016 roku. Zobacz też: polski kontyngent wojskowy stacjonujący w Iraku w latach 2003-2011.

Polski Kontyngent Wojskowy w Iraku (PKW OIR Irak, PKW Irak) – wydzielony komponent Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, przeznaczony do wsparcia wielonarodowej koalicji prowadzącej działania zbrojne przeciwko Państwu Islamskiemu poprzez szkolenie lokalnych sił bezpieczeństwa w Iraku od 2016 roku.

Polski Kontyngent Wojskowy w Republice Iraku, Jordańskim Królestwie Haszymidzkim, Państwie Katar oraz Państwie Kuwejt
Stany Zjednoczone Operacja Inherent Resolve
NATO NTCB-I (2017-2018)
NATO NMI (od 2018)
Ilustracja
Konflikt zbrojny w Iraku, Libanie i Syrii; kolorem szarym zaznaczono tereny kontrolowane przez Państwo Islamskie
Historia
Państwa wystawiające  Polska
Państwa mandatowe  Irak
 Jordania
 Katar
 Kuwejt
Decyzja o użyciu 17 czerwca 2016 (M.P. z 2016 r. nr 0, poz. 537)
Rozpoczęcie misji 20 czerwca 2016
Liczba zmian 9
Dowódcy
Pierwszej zmiany płk Mieczysław Bieniek
Obecnej zmiany płk Mirosław Bodnar
Konflikt zbrojny
ofensywa Państwa Islamskiego w Iraku
Organizacja
Typ doradczy, szkoleniowy
Podporządkowanie Stany Zjednoczone CJTF-OIR
NATO HQ NTCB-I/NMI
Skład Struktura organizacyjna Polskiego Kontyngentu Wojskowego w Iraku
Liczebność ok. 60-80 żołnierzy (2016-2017), ok. 130-150 żołnierzy (2017-2019), ok. 270 żołnierzy (od 2019)
Dyslokacja Bagdad, At-Tadżi, Baza lotnicza Ahmad al-Dżabir, Port lotniczy Al Asad

PKW OIR Irak na przestrzeni lat nosił następujące oficjalne nazwy:

  • 2016-2017: Polski Kontyngent Wojskowy w operacji Inherent Resolve w Republice Iraku, Jordańskim Królestwie Haszymidzkim oraz Państwie Kuwejt (PKW OIR Irak),
  • 2017-2018: Polski Kontyngent Wojskowy w działaniach Globalnej Koalicji w Republice Iraku, Jordańskim Królestwie Haszymidzkim oraz Państwie Kuwejt (PKW OIR Irak),
  • od 2018: Polski Kontyngent Wojskowy w Republice Iraku, Jordańskim Królestwie Haszymidzkim, Państwie Katar oraz Państwie Kuwejt (PKW Irak).

HistoriaEdytuj

Protesty społeczne w Syrii, prowadzone na fali tzw. Arabskiej Wiosny od stycznia 2011, w przeciągu następnych miesięcy przerodziły się w zbrojne powstanie, wymierzone przeciwko rządom Baszszara al-Asada. Rozpoczęło to wieloletnią wojnę domową, w którą w 2014 włączyło się Islamskie Państwo w Iraku i Lewancie. Opanowało znaczne tereny na wschodzie Syrii i przeprowadziło ofensywę w północno-zachodnim Iraku. W reakcji w sierpniu 2014 koalicja międzynarodowa, w skład której weszły m.in. Stany Zjednoczone Ameryki oraz państwa europejskie i muzułmańskie, podjęła decyzję o interwencji zbrojnej.

W czerwcu 2016 Rada Ministrów pod kierownictwem Beaty Szydło podjęła decyzję o wsparciu wojskowym koalicji i wysłaniu na Bliski Wschód dwóch zgrupowań wojskowych (wydzielonych przez Siły Powietrzne i Wojska Specjalne):

Kontyngent został wysłany do Iraku już w dniu wejścia w życie postanowienia o użyciu, tj. 20 czerwca 2016[2]. Zadania komandosów polegają na doradztwie i szkoleniu sztabów i pododdziałów irackich sił specjalnych (Wojska Specjalne prowadziły już analogiczne działania w ramach poprzedniego PKW Irak oraz PKW Afganistan).

Na szczycie NATO w Warszawie, zorganizowanym 8-9 lipca 2016 r. przywódcy państw Sojuszu Północnoatlantyckiego zdecydowali o wsparciu rządu irackiego w procesie odbudowy armii w postaci misji szkoleniowej NATO Training Capacity Building in Iraq (NTCB-I), która rozpoczęła działalność w styczniu 2017. We wrześniu 2017 Polska dołączyła do NTCB-I, obejmując wiodącą rolę w szkoleniu irackich techników i logistyków w obsłudze poradzieckiego sprzętu wojskowego – skierowany został mobilny zespół treningowy, który dołączył do PKW OIR Irak[3]. Łącznie polski kontyngent liczył łącznie ok. 130 żołnierzy i pracowników wojska (Zespół Wojsk Specjalnych także został zwiększony liczebnie) i dodatkowo 10 na terenie Polski w ramach odwodu.

Rozwój sytuacji w Iraku wymagał jednak dalszej rozbudowy PKW OIR Irak – już w postanowieniu Prezydenta RP z 29 czerwca 2018 r. limit został ustalony na poziomie 350 żołnierzy i pracowników wojska. We wrześniu 2018 r. do polskiego kontyngentu dołączył Zespół Lotniczy, w skład którego wszedł jeden samolot transportowy CASA C-295M z obsługą z 8 Bazy Lotnictwa Transportowego oraz żołnierze innych służb. Stałe miejsce stacjonowania zespołu stanowi Baza lotnicza Ahmad al-Dżabir, skąd wykonuje on loty transportowe na rzecz sił kolacji międzynarodowej (w tej samej bazie w latach 2016-2018 stacjonował też Zespół Lotniczy PKW OIR Kuwejt, który zakończył misję w czerwcu 2018 r. i w przeciwieństwie do Zespołu Lotniczego PKW OIR Irak pod względem prawnym i dowodzenia stanowił oddzielny kontyngent wojskowy)[4]. Po zwiększeniu liczebność kontyngentu wynosiła ok. 150 żołnierzy [5].

W październiku 2018 r. misja NATO Training Capacity Building in Iraq została zastąpiona przez NATO Mission in Iraq (NMI). W ramach wsparcia na przełomie 2018 i 2019 Polska skierowała do Iraku kolejną grupę żołnierzy: pluton inżynieryjny (do jego zadań należy odbudowa i rozbudowa bazy wojsk koalicyjnych oraz wsparcie inżynieryjne) oraz personel do NMI (zespół doradczy z plutonem ochrony)[6]. Liczebność kontyngentu wzrosła do ok. 270 osób.

3 stycznia 2020 w ataku wskutek amerykańskiego ataku z powietrza na lotnisku w Bagdadzie zginął irański generał Ghasem Solejmani. W ramach odwetu 7 stycznia Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej przypuścił atak rakietowy na bazy koalicyjne w Iraku: Al-Asad (gdzie stacjonuje m.in. polski pluton inżynieryjny) oraz Irbil (gdzie przebywała grupa polskich instruktorów). Nikt nie ucierpiał, ale w rezultacie narastającego kryzysu misja NATO i wszystkie jej działania zostały zawieszone, natomiast w Polsce pojawiły się głosy ze strony opozycji o wycofaniu polskich żołnierzy z Iraku. Polskie władze podjęły jednak decyzję o pozostawieniu kontyngentu wojskowego[7].

Zadania SZ RP ograniczają się do wsparcia operacji koalicyjnej poprzez szkolenie irackich sił bezpieczeństwa, nie obejmują bezpośredniego zaangażowania bojowego przeciwko bojownikom państwa islamskiego lub innych grup.

Struktura organizacyjnaEdytuj

Czas trwania, dowódcy oraz liczebność poszczególnych zmian:

Zmiana Początek Koniec Dowódca Wystawiająca Liczebność
I 20.06.2016 2017 płk Mieczysław Bieniek WS ok. 60
II 2017 2017 ok. 80
III 2017 2018 ppłk Artur Kozłowski ok. 130
IV 2018 2018
V 2018 28.02.2019 ppłk Rafał Wyszyński ok. 150
VI 28.02.2019 08.09.2019 płk Mariusz Janikowski 12 BZ ok. 270
VII 08.09.2019 27.03.2020 płk Marcin Adamski 7 BOW
VIII 27.03.2020 14.11.2020 płk Artur Standio 2 BZ
IX 14.11.2020 płk Mirosław Bodnar 8 pplot

PrzypisyEdytuj

  1. Polskie F-16 lecą do Izraela, 13 października 2015 [dostęp 2016-06-18] [zarchiwizowane z adresu 2016-09-21] (pol.).
  2. W sobotę podpis prezydenta, w poniedziałek wylot. Polscy żołnierze już w Iraku i Kuwejcie, 22 czerwca 2016 [dostęp 2016-07-04] (pol.).
  3. Polacy jadą na misję szkoleniową do Iraku, 18 września 2017 [dostęp 2020-01-14] (pol.).
  4. Polska Casa nad Irakiem, 18 września 2017 [dostęp 2020-01-14] (pol.).
  5. Polacy i Słowacy przeszkolili ponad 100 Irakijczyków w obsłudze poradzieckiego sprzętu, 18 stycznia 2019 [dostęp 2020-01-14] (pol.).
  6. Polscy saperzy pojadą do Iraku, 10 grudnia 2018 [dostęp 2017-01-14] (pol.).
  7. Szef MON: jeżeli jesteśmy aktywni na misjach, to wtedy nasz głos jest bardziej słyszalny, 14 stycznia 2020 [dostęp 2020-01-14] (pol.).

BibliografiaEdytuj