Polskie Towarzystwo Sprawiedliwych wśród Narodów Świata

polskie stowarzyszenie zrzeszające nagrodzonych Medalem Sprawiedliwych Wsród Narodów Świata

Polskie Towarzystwo Sprawiedliwych wśród Narodów Światastowarzyszenie zrzeszające Polaków odznaczonych medalem Sprawiedliwych wśród Narodów Świata.

Polskie Towarzystwo Sprawiedliwych wśród Narodów Świata
Państwo

 Polska

Siedziba

ul. Wołoska 70 lok. 1
02-507 Warszawa

Data założenia

19 września 1985

Rodzaj stowarzyszenia

rejestrowe

Prezes

Anna Stupnicka-Bando

Członkowie

ok. 500 (2010)

Nr KRS

0000132863

Data rejestracji

2002

Położenie na mapie Warszawy
Mapa konturowa Warszawy, blisko centrum po lewej na dole znajduje się punkt z opisem „Polskie Towarzystwo Sprawiedliwych wśród Narodów Świata”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Polskie Towarzystwo Sprawiedliwych wśród Narodów Świata”
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa konturowa województwa mazowieckiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Polskie Towarzystwo Sprawiedliwych wśród Narodów Świata”
Ziemia52°11′48″N 21°00′09″E/52,196750 21,002500
Strona internetowa

Działalność

edytuj

„Polskie Towarzystwo Sprawiedliwych Wśród Narodów Świata” jest organizacją pozarządową założoną w 1985. Członkami zwyczajnymi mogą być osoby odznaczone medalem Sprawiedliwych, a od 2014 także ich potomkowie[1]. Wspierający mogą brać udział w pracach stowarzyszenia, udzielać pomocy finansowej i służyć głosem doradczym. Za szczególną działalność na rzecz Sprawiedliwych można zostać członkiem honorowym (m.in. Lech Wałęsa)[2]. W szczytowym okresie działalności zapisanych było 1260 osób. W 2010 żyło ok. 500 członków. Towarzystwo posiada sztandar oraz miniatury medali[3].

Statutowym celem działalności Towarzystwa jest zachowanie pamięci i szerzenie wiedzy o okupacji niemieckiej w Polsce, Zagładzie i ludziach, którzy ratowali Żydów, przeciwdziałanie antysemityzmowi i ksenofobii. Prowadzi działalność archiwizacyjną[4] oraz edukacyjną. Członkowie uczestniczą w spotkaniach z młodzieżą, nauczycielami i innymi dorosłymi z Polski, Izraela i innych państw tudzież uroczystościach rocznicowych, świętach polskich i żydowskich, sesjach naukowych. Towarzystwo współpracuje m.in. z Ambasadą Izraela w Warszawie (szczególnie podczas wręczania kolejnych medali Sprawiedliwych), Instytutem Pamięci Narodowej, Żydowskim Instytutem Historycznym, Instytutem Jad Waszem w Jerozolimie, Fundacją Shalom[3].

Towarzystwo rekomenduje wnioski Sprawiedliwych ubiegających się o świadczenia kombatanckie. Dzięki Towarzystwu Sprawiedliwi otrzymywali darmowe leki z Fundacji Anny Frank, a potrzebujący także pomoc finansową, organizowane wczasy i paczki świąteczne. Członkowie zarządu i komisji rewizyjnej nie pobierają wynagrodzenia. Działalność Towarzystwa przez długi czas finansowana była jedynie ze składek członkowskich. Obecnie działa dzięki wsparciu m.in.: Gminy Wyznaniowej Żydowskiej w Warszawie, Stowarzyszenia Dzieci Holocaustu, Muzeum Historii Żydów Polskich Polin, Fundacji Batorego, Towarzystwa Społeczno-Kulturalnego Żydów w Polsce[5].

Zarząd Stowarzyszenia

edytuj

Na podstawie materiału źródłowego[6].

Historia

edytuj

Towarzystwo zostało założone 19 września 1985. 20 listopada 1985 odbyło się pierwsze zebranie stowarzyszenia. W skład zarządu weszli: Tadeusz Bilewicz, Ludwik Kołkowski, Anna Orłowska, Stanisław Mazur, Władysław Szafraniec, Jerzy Śliwczyński. Nawiązano wówczas współpracę z urzędami państwowymi, organizacjami społecznymi i instytutami naukowymi. W 1988 wraz z IPN zorganizowano seminarium naukowe poświęcone Holocaustowi. W latach 1989–1992 amerykański filantrop Harvey Sarner sfinansował wyjazd 180 Sprawiedliwych do Jerozolimy. W 1991 we współpracy z IPN, Ministerstwem Spraw Zagranicznych oraz Urzędem do spraw Kombatantów opublikowano książkę Those who helped. Polish Rescuers of Jews during the Holocaust. W 1994 powstały pierwsze koła terenowe, m.in. w Krakowie, Lublinie, Łodzi. Od 2000, dzięki staraniom Towarzystwa, przyznawane są świadczenia kombatanckie dla Sprawiedliwych – wydano ich dotąd co najmniej 860. 16 listopada 2010 Towarzystwo odznaczono medalem „Zasłużony dla Tolerancji” Fundacji Ekumenicznej „Tolerancja”[3]. W październiku 2016 w Muzeum Historii Żydów Polskich zorganizowano pierwszy zjazd polskich Sprawiedliwych, w którym uczestniczyło od 70[7] do 100[8] Sprawiedliwych.

Przedstawiciele Towarzystwa spotykali się z takimi osobistościami jak prezydent Chaim Herzog (1992), premier Icchak Rabin, królowa Elżbieta II, prezydenci Bill Clinton[3] i Barack Obama (2009)[9] czy premier Mateusz Morawiecki (2018)[10].

Prezesi

edytuj

Przypisy

edytuj
  1. Polskie Towarzystwo Sprawiedliwych wśród Narodów Świata | Polscy Sprawiedliwi [online], sprawiedliwi.org.pl [dostęp 2020-01-30].
  2. Sprawiedliwi Wśród Narodów Świata u prezydenta [online], archiwum.rp.pl, 7 listopada 1995 [dostęp 2020-01-30].
  3. a b c d O nas – www.sprawiedliwi.org [online] [dostęp 2020-01-27] (pol.).
  4. Polskie Towarzystwo Sprawiedliwych Wśród Narodów Świata [online], archiwa.org [dostęp 2020-01-27] (pol.).
  5. Odsyłacze – www.sprawiedliwi.org [online] [dostęp 2020-01-27] (pol.).
  6. Władze [online], sprawiedliwi.org, 6 lipca 2019 [dostęp 2020-01-27] [zarchiwizowane z adresu 2019-07-06].
  7. Pierwszy zjazd polskich Sprawiedliwych Wśród Narodów Świata. "Niedługo już nas nie będzie" [online], TVN24, 16 października 2016 [dostęp 2020-01-27].
  8. Gala 30-lecia Polskiego Towarzystwa Sprawiedliwych Wśród Narodów Świata [online], Onet Warszawa, 16 października 2016 [dostęp 2020-01-27] (pol.).
  9. Wizyta delegacji polskich Sprawiedliwych w Stanach Zjednoczonych / Inicjatywy społeczne / Rok 2010 / Aktualności / Archiwum Lecha Kaczyńskiego / Oficjalna strona Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej [online], www.prezydent.pl, 23 kwietnia 2009 [dostęp 2020-01-02] [zarchiwizowane z adresu 2020-01-02].
  10. Spotkanie z przedstawicielami Polskiego Towarzystwa Sprawiedliwych Wśród Narodów Świata [online], Kancelaria Prezesa Rady Ministrów, 26 lutego 2018 [dostęp 2020-01-27] (pol.).

Linki zewnętrzne

edytuj