Powiat warszawski (województwo warszawskie)

Ten artykuł dotyczy dawnego powiatu. Zobacz też: powiat warszawski istniejący w latach 1999-2002.

Powiat warszawski – dawny powiat na terenie obecnego województwa mazowieckiego.

Powiat warszawski
powiat
do 1952
Państwo  PRL
Województwo warszawskie
Data likwidacji 1952
Siedziba Warszawa
Powierzchnia 1766 km²
Populacja (1946)
• liczba ludności

326 800
• gęstość 168 os./km²
brak współrzędnych
Portal Portal Polska

1867–1915Edytuj

Powiat utworzony został w okresie Królestwa Polskiego w guberni warszawskiej obejmujący obszar od na zachodzie Zaborowa do Okuniewa na wschodzie i od linii Narwi z Modlinem i Zegrzem na północy do Piaseczna na południu.

Pod koniec XIX wieku zniesiono gminy Miłosna i Wieliszew. W 1870 utworzono gminę Piaseczno, która przetrwała do 1916 roku, kiedy to została przekształcona w miasto Piaseczno. W 1916 zniesiono także gminy Czyste, Mokotów i Powązki, a także gminę Pruszków w związku z nadaniem Pruszkowowi praw miejskich (wyodrębnieniem jako gmina miejska) i przekształceniem pozostałego obszaru dotychczasowej jednostki w gminę Skorosze.

1921–1939Edytuj

Po odzyskaniu niepodległości przez Polskę ponownie utworzono powiat warszawski, tym razem w województwie warszawskim. Utrzymał się on do zajęcia kraju przez Niemców i utworzenia Generalnego Gubernatorstwa.

W 1924 roku do powiatu warszawskiego przyłączono z powiatu mińskiego gminy Karczew i Wiązowna oraz z powiatu płońskiego gminę Pomiechowo. W 1924 roku utworzono również gminy Marki i Skolimów-Konstancin, a rok później, w 1925 roku, gminę Falenica Letnisko. W 1930 roku powstały gminy Legionowo, Piastów i Włochy. Ta ostatnia przetrwała do 1939 roku, kiedy to została przekształcona w miasto Włochy. W 1939 roku zniesiono również gminę Zagóźdź, natomiast utworzono gminy Okęcie i Sulejówek.

20 października 1933, 26 gmin wiejskich powiatu warszawskiego podzielono na 435 gromad (gmina Legionowo nie była podzielona na gromady i składała się z samej miejscowości Legionowo)[1]:

Gromada Gmina (20.X.1933) Gmina (31.VII.1939)
Babice Nowe Blizne
Babice Stare Blizne
Blizne Jasińskiego Blizne
Blizne Łaszczyńskiego Blizne
Bronisze Blizne
Chrzanów Blizne
Gołąbki Blizne
Grabkowo Blizne
Groty Blizne
Groty Kolonja Blizne
Janów Blizne
Jawczyce Zabrzezina Blizne
Klaudyn Blizne
Kwirynów Blizne
Latchorzew Blizne
Latchorzew Nowy Blizne
Lubiczów Blizne
Macierzysz Blizne
Mory Blizne
Odolany Blizne
Piotrkówek Blizne
Radio-Stacja Blizne
Szeligi Blizne
Aleksandrów Bródno
Białołęka Bródno
Bródno Bródno
Brzeziny Bródno
Elsnerów Bródno
Grodzisk Bródno
Targówek Bródno
Zacisze Bródno
Żerań Bródno
Adamówek Cząstków
Augustówek Cząstków
Cybulice Cząstków
Cybulice Dworskie Cząstków
Cybulice Małe Cząstków
Cybulice Stare Cząstków
Cybulice Włościańskie Cząstków
Cząstków Niemiecki Cząstków
Cząstków Polski Cząstków
Czeczotki Cząstków
Czosnów Cząstków
Czosnów Nowy Cząstków
Dębina Cząstków
Dobrzyń Cząstków
Dziekanów Niemiecki Cząstków
Dziekanów Nowy Cząstków
Dziekanów Polski Cząstków
Dziekanówek Cząstków
Izabelin Cząstków
Janów Mikołajówka Cząstków
Janówek Cząstków
Jesionka Cząstków
Kaliszki Cząstków
Kazuń Nowy Cząstków
Kazuń Polski Cząstków
Łomna Cząstków
Łosia Wólka Cząstków
Małocice Cząstków
Palmiry Cząstków
Pieńków Cząstków
Sadowa Cząstków
Sady Cząstków
Syndykowszczyzna Cząstków
Wólka Czosnkowska Cząstków
Wrzosówka Cząstków
Dawidy Falenty
Dawidy Bankowe Falenty
Dawidy Poduchowne Falenty
Falenty Duże Falenty
Falenty Nowe Falenty
Grabów Falenty
Grabówek Falenty
Imielin Falenty
Janki Falenty
Jaworowa Falenty
Jeziorki Nowe Falenty
Jeziorki Polskie Falenty
Krasnowola Falenty
Łady Falenty
Laszczki Falenty
Łazy Falenty
Podolszyn Falenty
Podolszyn Nowy Falenty
Puchały Falenty
Raszyn Falenty
Rybie Falenty
Sękocin Nowy Falenty
Sękocin Stary Falenty
Słomin Falenty
Wyczółki Falenty
Wypendy Falenty
Zgorzała Falenty
Boża Wola Góra
Derlacz Góra
Góra Góra
Janówek I Góra
Janówek II Góra
Kałuszyn Góra
Kępa Kikolska Góra
Kępa Nowodworska Góra
Krubin Góra
Łęczna Góra
Okunin Góra
Olszewnica Nowa Góra
Olszewnica Stara Góra
Sikory Góra
Skierdy Góra
Skrzeszew Góra
Topolina Góra
Trzciany Góra
Wólka Górska Góra
Białołęka Dworska Jabłonna
Brzeziny Nowe Jabłonna
Bukowiec Jabłonna
Choszczówka Jabłonna
Chotomów Jabłonna
Dąbrowa Chotomowska Jabłonna
Dąbrówka Grzybowska Jabłonna
Dąbrówka Szlachecka Jabłonna
Henryków Jabłonna
Jabłonna Jabłonna
Józefów Jabłonna
Józefów Nowy Jabłonna
Kępa Tarchomińska Jabłonna
Łajski Jabłonna
Marcelin Jabłonna
Michałów-Grabina Jabłonna
Michałów-Reginów Jabłonna
Nowodwory Winnica Jabłonna
Płudy Jabłonna
Rajszew Jabłonna
Stanisławów Jabłonna
Świdry Stare Jabłonna
Szamocin Jabłonna
Tarchomin Jabłonna
Tomaszew Jabłonna
Wiśniewo Jabłonna
Bielawa Jeziorna
Borowina Jeziorna
Cieciszew Jeziorna
Ciszyca Jeziorna
Czernidła Jeziorna
Gassy Jeziorna
Gawroniec-Janówek Jeziorna
Habdzin Jeziorna
Jeziorna Fabryczna Jeziorna
Jeziorna Królewska Jeziorna
Kępa Falenicka Jeziorna
Kępa Oborska Jeziorna
Kępa Okrzeska Jeziorna
Kierszek Jeziorna
Klarysew Jeziorna
Konstancinek Jeziorna
Łęczyca Jeziorna
Łęg Jeziorna
Obórki Jeziorna
Obory Jeziorna
Obory Cegielnia Jeziorna
Okrzeszyn Jeziorna
Opacz Jeziorna
Piaski Jeziorna
Słomczyn Jeziorna
Brzezinka Karczew
Celestynów Karczew
Dąbrówka Karczew
Glina Karczew
Glinki Karczew
Janów Karczew
Karczew Karczew
Kępa Nadbrzeska Karczew
Lasek Karczew
Łukówiec Karczew
Nadbrzeż Karczew
Ostrowiec Karczew
Otwock Mały Karczew
Otwock Wielki Karczew
Piotrowice Karczew
Pogorzel Karczew
Przewóz Karczew
Sobiekursk Karczew
Świdry Wielkie Karczew
Tabor Karczew
Władysławów Karczew
Legjonowo Legjonowo
Anin Letnisko Falenica
Falenica Letnisko Falenica
Józefów Letnisko Falenica
Michalin Letnisko Falenica
Miedzeszyn Letnisko Falenica
Miedzeszyn Nowy Letnisko Falenica
Międzylesie Letnisko Falenica
Radość Letnisko Falenica
Świder Letnisko Falenica
Zbójna Góra Letnisko Falenica
Drewnica Marki
Marki Marki
Pustelnik Marki
Siwki Marki
Struga Marki
Ząbki Marki
Zielonka Marki
Buraków Młociny
Dąbrowa Młociny
Gać Młociny
Górce Młociny
Górce Nowe Młociny
Kępa Kiełpińska Młociny
Kiełpin Młociny
Kiełpin Poduchowny Młociny
Laski Młociny
Łomianki Młociny
Łomianki Dolne Młociny
Łomianki Górne Młociny
Miasto Ogród Młociny Młociny
Młociny Młociny
Mościska Młociny
Osiedle Łączności Młociny
Placówka Młociny
Wawrzyszew Młociny
Wawrzyszew Nowy Młociny
Wawrzyszew Stary Młociny
Wólka Węglowa Młociny
Augustów Nieporęt
Augustówek Nieporęt
Białobrzegi Nieporęt
Kąty Grodziskie Nieporęt
Kąty Węgierskie Nieporęt
Kobiałka Nieporęt
Komornica Nieporęt
Nieporęt Nieporęt
Olesin Nieporęt
Poddębie Nieporęt
Stanisławów Nieporęt
Wieliszew Nieporęt
Wojdy Nieporęt
Zagroby Nieporęt
Chylice Nowo-Iwiczna
Chyliczki Nowo-Iwiczna
Czarnów Nowo-Iwiczna
Janczewice Nowo-Iwiczna
Jazgarzewszczyzna Nowo-Iwiczna
Józefosław Nowo-Iwiczna
Juljanów Nowo-Iwiczna
Leszno Wola Nowo-Iwiczna
Leszno Wola Nowa Nowo-Iwiczna
Mysiadło Nowo-Iwiczna
Nowa Iwiczna Nowo-Iwiczna
Nowa Wola Nowo-Iwiczna
Orężna Nowo-Iwiczna
Siedlisko Nowo-Iwiczna
Siedlisko Letniskowe Nowo-Iwiczna
Skolimów Nowo-Iwiczna
Stara Iwiczna Nowo-Iwiczna
Wierzbno Nowo-Iwiczna
Budziska Okuniew
Cechówka Okuniew
Cisie Okuniew
Desno Okuniew
Długa Kościelna Okuniew
Długa Szlachecka Okuniew
Grabina Okuniew
Halinów Okuniew
Hipolitów Okuniew
Józefin Okuniew
Kamionek Okuniew
Kazimierów Okuniew
Konik Stary Okuniew
Królewskie Bagno Okuniew
Krzewina Okuniew
Michałów Okuniew
Okuniew Okuniew
Ostrowik Okuniew
Sulejówek Okuniew
Szkopówka Okuniew
Trzcinka Okuniew
Zabraniec Okuniew
Żórawka Okuniew
Żwir Okuniew
Żwirówka Okuniew
Bąki Ożarów
Borzęcin Ożarów
Borzęcin Duży Ożarów
Duchnice Ożarów
Izabelin Ożarów
Kaputy Ożarów
Koczargi Ożarów
Koczargi Nowe Ożarów
Konotopa Ożarów
Koprki Ożarów
Kręczki Ożarów
Ołtarzew Ożarów
Ożarów Ożarów
Piotrkówek* Ożarów
Stanisławów Ożarów
Topolin Ożarów
Umiastów Ożarów
Wieruchów Ożarów
Wierzbin Ożarów
Wojcieszyn Ożarów
Zalesie Ożarów
Zielonki Ożarów
Piastów Północ Piastów
Piastów Południe Piastów
Brody Pomiechowo
Cegielnia Kosewo Pomiechowo
Czarnowo Pomiechowo
Kikoły Pomiechowo
Kosewko Pomiechowo
Kosewo Pomiechowo
Modlin Nowy Pomiechowo
Modlin Stary Pomiechowo
Modlin Twierdza Pomiechowo
Orzechowo Pomiechowo
Orzechowo Nowe Pomiechowo
Pomiechówek Pomiechowo
Pomiechowo Pomiechowo
Stanisławowo Pomiechowo
Szczypiorna Pomiechowo
Wójtostwo Pomiechowo
Wólka Pomiechowo
Wymysły Pomiechowo
Zapiecki Pomiechowo
Chylice Skolimów-Konstancin
Jeziorna Oborska Skolimów-Konstancin
Konstancin Skolimów-Konstancin
Królewska Góra Skolimów-Konstancin
Skolimów Skolimów-Konstancin
Czechowice Skorosze
Karolin Skorosze
Michałowice Skorosze
Okęcie Skorosze
Opacz Skorosze
Opacz Duża Skorosze
Opacz Mała Skorosze
Pęcice Skorosze
Raków Skorosze
Rakowiec Skorosze
Reguły Skorosze
Salomea Skorosze
Skorosze Skorosze
Szamoty Skorosze
Szczęśliwice Skorosze
Wiktoryn Skorosze
Załuski Skorosze
Gocławek Wawer
Grzybowa Wawer
Karolówka Wawer
Kawenczyn Wawer
Kozia Górka Wawer
Miłosna Wawer
Mokry-Ług Wawer
Podkaczy Dół Wawer
Pohulanka Wawer
Poligon Wawer
Rembertów Wawer
Rembertów Nowy Wawer
Wawer Wawer
Wola Grzybowska Wawer
Zastów Wawer
Zielona Wawer
Zygmuntów-Magenta Wawer
Aleksandrów Wiązowna
Boryszew Wiązowna
Brzeziny Wiązowna
Duchnów Wiązowna
Dziechciniec Wiązowna
Emów Wiązowna
Goraszka Wiązowna
Izabela Wiązowna
Jabłonna Wiązowna
Kąck Wiązowna
Kopki Wiązowna
Majdan Wiązowna
Malcanów Wiązowna
Michałówek Wiązowna
Mlądz Wiązowna
Pęclin Wiązowna
Rycice Wiązowna
Świerk Wiązowna
Wiązowna Wiązowna
Wiązowna Kościelna Wiązowna
Wielgolas Brzeziński Wiązowna
Wielgolas Duchnowski Wiązowna
Wólka Mlądzka Wiązowna
Zakręt Wiązowna
Zamlądz Wiązowna
Żanęcin Wiązowna
Augustówka Wilanów
Dąbrówka Wilanów
Gorzkiewki Wilanów
Kabaty Wilanów
Kępa Latoszkowa Wilanów
Kępa Zawadowska* Wilanów
Lisy Wilanów
Moczydło Wilanów
Powsin Wilanów
Powsinek Wilanów
Pyry Wilanów
Służew Wilanów
Służewiec Wilanów
Służewiec Nowy Wilanów
Wilanów Wilanów
Wolica Wilanów
Zawady Wilanów
Zbarz Wilanów
Włochy Stare* Włochy
Włochy Nowe* Włochy
Buda Zaborów
Feliksów Zaborów
Hornówek Zaborów
Izabelin Zaborów
Ławy Zaborów
Lipków Zaborów
Marjew Zaborów
Sieraków Zaborów
Truskaw Zaborów
Wąsy Zaborów
Wiktorów Zaborów
Wólka Zaborów
Wyględy Zaborów
Zaborów Zaborów
Zaborówek Zaborów
Błota Zagóźdź
Borków Zagóźdź
Dębinka Zagóźdź
Juljanów Zagóźdź
Las Zagóźdź
Miedzeszyn Zagóźdź
Nowa Wieś Zagóźdź
Świdry Małe Zagóźdź
Wólka Zerżeńska Zagóźdź
Zagóźdź Zagóźdź
Zbytki Zagóźdź
Zerzeń Zagóźdź


1944–1952Edytuj

Po wojnie ponownie powstał powiat warszawski w województwie warszawskim.

W 1948 roku utworzono gminę Zielonka, a w 1951 roku gminę Łomianki. W 1951 zniesiono natomiast gminy: Bródno, Falenica Letnisko, Młociny, Okęcie, Wawer, Wilanów.

Powiat zlikwidowano w 1952.

PrzypisyEdytuj

  1. Warszawski Dziennik Wojewódzki : dla obszaru Województwa Warszawskiego. 1933, nr 5, poz. 52