Otwórz menu główne

Proteusz (księżyc)

księżyc Neptuna

Proteusz (Neptun VIII) – drugi pod względem wielkości księżyc Neptuna, odkryty w 1989 roku przez Stephena Synotta, na podstawie fotografii wykonanych przez sondę Voyager 2. Jego nazwa pochodzi od mitologicznego bożka morskiego, który potrafił dowolnie zmieniać swój wygląd[4].

Proteusz
Ilustracja
Zdjęcie wykonane przez sondę Voyager 2, 25 sierpnia 1989
Planeta Neptun
Odkrył Stephen Synnott, Voyager Imaging Team
Data odkrycia 16 czerwca 1989
Tymczasowe oznaczenie S/1989 N1
Charakterystyka orbity
Półoś wielka 117 646[1] km
Mimośród 0,0005[1]
Okres obiegu 1,122[1] d
Prędkość orbitalna 7,623 km/s
Nachylenie do płaszczyzny Laplace’a 0,075[1]°
Długość węzła wstępującego 315,131[1]°
Argument perycentrum 67,968[1]°
Anomalia średnia 250,938[1]°
Własności fizyczne
Wymiary 440×416×404[2] km
Objętość 3,4 ± 0,4 ×107 km3
Masa ~4,4 × 1019 kg
Średnia gęstość 1,3[3] g/cm3
Przyspieszenie grawitacyjne na powierzchni 0,06 m/s2
Prędkość ucieczki ~0,16 km/s
Albedo 0,096[3]
Jasność obserwowana
(z Ziemi)
19,75[3]m
Temperatura powierzchni ~51 K

CharakterystykaEdytuj

Naukowcy przypuszczają, że ze średnicą ok. 420 km, Proteusz jest największym obiektem jaki może być nieregularną bryłą. Gdyby był odrobinę większy, znalazłby się w stanie równowagi hydrostatycznej i własna grawitacja nadałaby mu kulisty kształt. Nieco mniejszy od niego satelita Saturna, Mimas, jest w równowadze hydrostatycznej ze względu na niższą gęstość.

Mimo że Proteusz jest większy od zaobserwowanej w 1949 roku Nereidy, nie został odkryty przez ziemskie teleskopy. Jednym z powodów jest znacznie mniejsza odległość od Neptuna, drugim zaś to, że jest to jeden z najciemniejszych obiektów w Układzie Słonecznym. Podobnie jak Febe (księżyc Saturna), odbija on zaledwie 6% padającego nań światła. Powierzchnia Proteusza jest gęsto pokryta kraterami i nie przejawia śladów jakiejkolwiek aktywności geologicznej[4]. Jedyny nazwany krater na jego powierzchni to Pharos.

Istnieje również podobnie nazwana planetoida, (9313) Protea.

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b c d e f g Planetary Satellite Mean Orbital Parameters (ang.). Jet Propulsion Laboratory, 2013-08-23. [dostęp 2016-02-14].
  2. David R. Williams: Neptunian Satellite Fact Sheet (ang.). NASA, 2015-10-13. [dostęp 2016-02-14].
  3. a b c Planetary Satellite Physical Parameters (ang.). Jet Propulsion Laboratory, 2015-02-19. [dostęp 2016-02-14].
  4. a b Proteus (ang.). W: Solar System Exploration [on-line]. NASA. [dostęp 2018-12-23].