Prut (ukr. Прут Prut, rum. Prut, w starożytności łac. Pyretus) – rzeka w południowo-wschodniej Europie, lewy dopływ Dunaju, rzeka graniczna pomiędzy Rumunią a Mołdawią.

Ten artykuł dotyczy rzeki na terenie Ukrainy, Rumunii i Mołdawii. Zobacz też: Prut (dopływ Narwi) i inne znaczenia.
Prut
Ilustracja
Prut w Worochcie
Kontynent Europa
Państwo  Ukraina
 Rumunia
 Mołdawia
Rzeka
Długość 953 km
Powierzchnia zlewni 27 500 km²
Średni przepływ 92 m³/s przy ujściu
Źródło
Miejsce Czarnohora
Współrzędne 48°09′45,7″N 24°33′15,5″E/48,162700 24,554300
Ujście
Recypient Dunaj
Miejsce Giurgiuleşti,
Rumunia / Mołdawia
Współrzędne 45°28′07,7″N 28°12′25,9″E/45,468800 28,207200
Mapa
Mapa rzeki
Dorzecze Prutu
Położenie na mapie Rumunii
Mapa lokalizacyjna Rumunii
źródło
źródło
ujście
ujście

CharakterystykaEdytuj

Jej długość wynosi 953 km (jest to drugi co do długości dopływ Dunaju), powierzchnia zlewni – ok. 27 500 km² (7790 km² w Mołdawii, 10 989 km² w Rumunii, 8840 km² na Ukrainie), średni roczny przepływ u ujścia – 92 m³/s[potrzebny przypis]. W biegu górnym ma charakter górzysty, ze stromym prawym brzegiem, w niektórych miejscach profil poprzeczny kanału ma wygląd przepaści. W pobliżu miasta Jaremcze znajduje się wodospad Probij, który się robi przez wiosenne powodzie, letnie powodzie deszczowe, zwiększony odpływ zimowy (z powodu odwilży i deszczu). Lodołamanie od stycznia do lutego do początku marca.

Źródła Prutu znajdują się w paśmie Czarnohory, u wschodniego podnóża Howerli. Początkowo płynie na północ, następnie zatacza łuk na zachód i płynie na południowy wschód, a w dolnym odcinku – na południe. Dolina Prutu rozdziela Wyżynę Mołdawską w Rumunii i Wyżynę Besarabską w Mołdawii. Prut zbiera z nich liczne drobne dopływy, z których największe to Czeremosz i Jijia (oba prawe). Uchodzi do Dunaju na wschód od Gałacza. Nad Prutem leżą m.in.: Worochta, Jaremcze, Kołomyja, Czerniowce, Kaguł, Ungeny.

Pochodzenie nazwyEdytuj

W drugim tomie bułgarskich kronik Imana, «Jagfar Tarikhi» (1680), rzeka Prut jest określana jako Burat. A w traktacie Konstantina Porfirogeneta «O zarządzaniu państwem» wspomina: rzeka Brut. (rozdz. 38) lub Burat (rozdz. 42) - nowoczesny Prut.

Linki zewnętrzneEdytuj