Prześladowania homoseksualistów w Czeczenii

Publiczna demonstracja „Czeczeńskie matki opłakują swoje dzieci” odbyła się 1 maja 2017 r. na Newskim Prospekcie w Sankt Petersburgu w celu zaprotestowania przeciwko prześladowaniu homoseksualistów w Czeczenii[1][2].

Prześladowania homoseksualistów w Czeczenii (republiki wchodzącej w skład Federacji Rosyjskiej) obejmują porwania, tortury oraz przeprowadzane przez siły rządowe egzekucje bez wyroków sądu na osobach podejrzewanych o homoseksualizm. Część osób, które władze zatrzymały pod zarzutem bycia gejem lub biseksualistą, zmarła po przetrzymywaniu w miejscach, które organizacje broniące praw człowieka i świadkowie nazywają obozami koncentracyjnymi[3][4].

TłoEdytuj

Czeczenia jest konserwatywną, muzułmańską republiką w której homofobia jest powszechna, homoseksualizm jest tematem tabu, a posiadanie krewnego homoseksualisty jest postrzegane jako „plama na całej rodzinie”[5].

Pozostaje również jedyną republiką w Federacji Rosyjskiej, w której według własnego prawa, akty homoseksualne są zabronione i grozi za nie kara śmierci. Czeczeński kodeks karny z 1996 roku jest oparty na prawie islamskim – szariacie. Zgodnie z art. 148 kodeksu karnego za homoseksualizm grozi chłosta, a nawet śmierć. Teoretycznie jednak czeczeński kodeks karny z 1996 roku nie ma mocy prawnej, ponieważ obowiązuje tu prawo rosyjskie, które zalegalizowało homoseksualizm w 1993 roku[6]. W rzeczywistości republika zachowuje pewną autonomię akceptowaną przez rosyjskich zwierzchników liczących na uspokojenie się dzięki temu ruchów ekstremistycznych w regionie.

PrzebiegEdytuj

Pierwsze wzmianki o tych działaniach pojawiły się 1 kwietnia 2017 roku na łamach rosyjskiej Nowej Gazety[7], która poinformowała, że od lutego 2017 ponad 100 mężczyzn było rzekomo przetrzymywanych i torturowanych, a co najmniej trzech zmarło w wyniku egzekucji. Autor artykułu został zmuszony do ukrycia się ze względu na pojawiające się wobec niego groźby[8].

W związku z rozpowszechnianiem się informacji o działaniach władz czeczeńskich, rosyjscy i międzynarodowi działacze społeczni rozpoczęli walkę o ewakuację uwolnionych z obozów, lecz napotkali trudności z uzyskaniem wiz umożliwiających bezpieczne opuszczenie Rosji[9].

Przywódca Czeczenii, Ramzan Kadyrow, zaprzecza zarówno występowaniu jakichkolwiek prześladowań, jak i występowaniu gejów w Czeczenii twierdząc, że takie osoby zostałyby uprzednio zabite przez własne rodziny gdyby istniały[10]. Raport wydany w grudniu 2018 r. przez Organizację Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (OBWE) potwierdził prześladowania osób LGBT, jak i ignorowanie sytuacji przez władze[11].

W dniu 11 stycznia 2019 r. pojawiły się informacje, że w grudniu 2018 r. rozpoczęła się kolejna "fala" czystek, w której zatrzymano około 40 osób i dwie zabito[12].

PrzypisyEdytuj

  1. Tom Batchelor, Russian police round up LGBT activists demonstrating against persecution of gay men in Chechnya, The Independent, 1 maja 2017.
  2. Andrew E. Kramer, Russians Protesting Abuse of Gay Men in Chechnya Are Detained, The New York Times, 1 maja 2017.
  3. Lydia Smith, Chechnya detains 100 gay men in first concentration camps since the Holocaust, International Business Times UK, 10 kwietnia 2017.
  4. Daniel Reynolds, Report: Chechnya Is Torturing Gay Men in Concentration Camps, The Advocate, 10 kwietnia 2017.
  5. Shaun Walker, Chechens tell of prison beatings and electric shocks in anti-gay purge: 'They called us animals', The Guardian, 13 kwietnia 2017.
  6. State-sponsored Homophobia (patrz str. 5), ILGA, Kwiecień 2007. Dostęp: 2009-05-10.
  7. Elena Milashina, Murder of honor: the ambitions of a well-known LGBT activist awake a terrible ancient custom in Chechnya, Nowaja Gazieta, 1 kwietnia 2017.
  8. Analysis - She broke the story of Chechnya's anti-gay purge. Now, she says she has to flee Russia., Washington Post.
  9. Kevin Ponniah, Chechen gay men hopeful of finding refuge in five countries, BBC News, 19 maja 2017.
  10. Laurence Peter, Chechen police 'kidnap and torture gay men' - LGBT activists, BBC News, 11 kwietnia 2017.
  11. Wolfgang Benedek, OSCE Rapporteur’s Report under the Moscow Mechanism on alleged Human Rights Violations and Impunity in the Chechen Republic of the Russian Federation by Professor Dr. Wolfgang Benedek, Organization for Security and Cooperation in Europe, 21 grudnia 2018.
  12. Activists Say 40 Detained And 2 Dead In Gay Purge In Chechnya. NPR.org.