Otwórz menu główne
Ten artykuł dotyczy postaci fikcyjnej. Zobacz też: inne znaczenia tego terminu.

Punisher (Francis "Frank" Castle) to fikcyjna postać, bohater komiksów wydawanych przez Marvel Comics,doczekał się trzech filmów fabularnych, serialu i jednej gry komputerowej będącej adaptacjami komiksu. Twórcą postaci był scenarzysta Gerry Conway oraz rysownicy John Romita Sr. i Ross Andru. Nazwę postaci Punisher (z ang – karzący, wymierzający karę) wymyślił Stan Lee – twórca najsłynniejszych bohaterów Marvela takich jak Spider-Man, Hulk, czy X-Men. Po raz pierwszy postać Punishera pojawiła się w 129. zeszycie serii The Amazing Spider-Man z 1974 roku.

HistoriaEdytuj

Przyznanie Punisherowi statusu superbohatera lub antybohatera jest skomplikowane. Jednoznaczne przydzielenie mu jednej z tych kategorii zależy od poglądów oceniającego. Tytułowy Punisher to Frank Castle, były żołnierz Marines, weteran z Wietnamu, który jako jedyny przeżył masakrę swojej rodziny podczas pikniku w nowojorskim Central Parku. Przypadkowo, Frank z żoną i dziećmi stali się świadkami egzekucji informatora przeprowadzonej przez mafię. Przestępcy chcąc pozbyć się świadków zastrzelili całą rodzinę Franka, a także, jak sądzili, jego samego. Po odzyskaniu świadomości i powtórnej próbie zamordowania go w szpitalu przez zabójców mafii Frank przeistacza się w Punishera, mściciela pragnącego wziąć prawo we własne ręce i wymierzyć sprawiedliwość zabójcom swojej rodziny.

Punisher ściga także gangsterów, którzy nie zadarli z nim bezpośrednio. Nie widzi sensu w oddawaniu ich w ręce policji, bo stać ich na drogich adwokatów lub mają znajomości na górze. Zabili i zrobią to znowu po wyjściu z aresztu i tak w kółko. Punisher twierdzi, że musi wyręczać niewydajny system. Więc jest prokuratorem, sędzią i katem w jednym. Jako że nie doszło do procesów owych gangsterów, w świetle prawa Punisher jest mordercą. On uważa to za wyższą konieczność.

Nabyte w Wietnamie umiejętności posługiwania się różnymi rodzajami broni, walki wręcz i cichego przenikania na teren wroga, porwania, tortury, wymuszenia i inne formy przemocy to metody działania Punishera. Sam jest odporny na ból, co udowadnia m.in. w sekwencji tortur, dokonywanych na nim przez Lady Tanakę, w filmie z 1989 roku. Charakterystyczny czarny strój z białą czaszką na piersi był znakiem rozpoznawczym mściciela. Jako że w przeciwieństwie do większości bohaterów Punisher zabija swoich przeciwników, popada w konflikt z innym bohaterem ze świata Marvela, Daredevilem.

PublikacjeEdytuj

Po raz pierwszy postać pojawiła się w albumie komiksowym o przygodach Spider-Mana i po gościnnych występach także u innych bohaterów takich jak Captain America czy Daredevil, ostatecznie otrzymał własną serię komiksową w 1986 roku o tytule The Punisher. Od tego czasu postać ta otrzymała kilka serii wydawniczych, miniserii, pojedynczych zeszytów specjalnych, a także sporą ilość crossoverów zarówno z postaciami Marvela jak i innych wydawnictw. Wydano również kilka specjalnych edycji albumów przeznaczonych także dla dzieci, w których postać ta została przedstawiona w sposób humorystyczny.

Główne serie wydawnicze:

  • The Punisher - główna, najdłuższa seria wydawnicza o przygodach Punishera; w pewnym momencie przemianowana na Franken-Castle (kiedy Punisher został zabity przez Dark Wolverine'a i powrócił jako Potwor Frankensteina); wydawana z przerwami doczekała się 13 serii
  • Punisher War Journal - druga regularna seria o przygodach Punishera, doczekała się wydania 2 serii
  • Punisher War Zone - trzecia regularna seria o przygodach Punishera, doczekała się wydania 3 serii
  • Punisher MAX - seria skierowana do dorosłych czytelników,

Ważniejsze miniserie:

  • Born - opowiada o pobycie Franka Castle w Wietnamie podczas ostatniej, trzeciej tury służby, ukazując proces przemiany jego psychiki, który doprowadził go do przemiany w Punishera; wydana w imprincie MAX
  • Punisher: The Platoon - opowiada o pierwszej turze służby Franka Castle w Wietnamie; wydana w imprincie MAX
  • Punisher: Year One - skupia się na wydarzeniach bezpośrednio po masakrze rodziny Franka Castle, które doprowadziły ostatecznie do przemiany w Punishera.
  • Punisher: In the Blood - opowiada o finałowym pojedynku pomiędzy Punisherem, a jego odwiecznym przeciwnikiem Jigsaw'em

Wybrane pojedyncze zeszyty specjalne wydane poza seriami głównymi:

  • The Punisher Meets Archie – seria dla nastolatków opowiadająca o spotkaniu Punishera z Archiem Andrewsem, bohaterem komiksów młodzieżowych
  • The Punisher: The End – akcja komiksu skupia się na ostatnich dniach życia Punishera w postapokaliptycznej przyszłości.
  • The Punisher Kills the Marvel Universe – historia typu „co by było, gdyby” przedstawiająca alternatywną przyszłość świata Marvela, w której Punisher zabił wszystkich superbohaterów i super-łotrów.

Serie komiksowe Punisher w PolsceEdytuj

Wydawca Nazwa serii/albumu Rok wydania Uwagi
TM-Semic Punisher #1-54 1990-1997 seria zeszytowa, od zeszytu #42 wydawana o zwiększonej ilości stron w czerni i bieli
TM-Semic Ghost Rider/Wolverine/Punisher: Serca Ciemności 1991 specjalny album jako Wydanie Specjalne #14
Mandragora Punisher #1-12 2003-2005 seria zeszytowa
Mandragora Punisher - Wydanie zbiorcze 2006 zawiera Punisher #1-12
Mandragora Born #1-4 2004 seria zeszytowa
Mandragora Born - Wydanie zbiorcze 2006 zawiera Born #1-4
Mandragora Essential Punisher, Vol. 1 2006 wydany w czerni i bieli
Hachette Punisher: Witaj ponownie, Frank, część 1 2013 jako 15 tom Wielkiej kolekcji komiksów Marvela
Hachette Punisher: Witaj ponownie, Frank, część 2 2014 jako 43 tom Wielkiej kolekcji komiksów Marvela
Hachette Punisher: Krąg Krwi 2018 jako 140 tom Wielkiej kolekcji komiksów Marvela
Hachette Punisher: W drodze 2019 jako 161 tom Wielkiej kolekcji komiksów Marvela
Hachette Punisher 2019 jako 19 tom Superbohaterowie Marvela
Egmont Punisher MAX tom 1 2017 wydany w ramach Klasyki Marvela
Egmont Punisher MAX tom 2 2017 wydany w ramach Klasyki Marvela
Egmont Punisher MAX tom 3 2017 wydany w ramach Klasyki Marvela
Egmont Punisher MAX tom 4 2018 wydany w ramach Klasyki Marvela
Egmont Punisher MAX tom 5 2018 wydany w ramach Klasyki Marvela
Egmont Punisher MAX tom 6 2019 wydany w ramach Klasyki Marvela

AdaptacjeEdytuj

FilmyEdytuj

Pierwszą ekranizacją przygód Punishera był film z 1989 roku z Dolphem Lundgrenem w roli głównej. Druga ekranizacja powstała w 2004 roku z udziałem Thomasa Jane'a w roli Punishera i Johna Travolty w roli gangstera odpowiedzialnego za śmierć rodziny Castle. Trzeci film o Punisherze powstał w 2008 roku, a w tytułową rolę wcielił się Ray Stevenson.

ZobaczEdytuj

Produkcje krótkometrażoweEdytuj

W 2012 opublikowany został bootleg w reżyserii Adi Shanka pt. „Dirty Laundry”[1], w rolę Punishera wcielił się ponownie Thomas Jane.

SerialeEdytuj

Frank Castle pojawił się w drugiej serii wyprodukowanego przez stację Netflix serialu Daredevil. W rolę Punishera wcielił się Jon Bernthal. 29.04. Netflix ogłosił zamówienie osobnego serialu „The Punisher[2].

Gry komputeroweEdytuj

Powstały gry dla komputerów Amiga i PC a w późniejszym okresie także dla przenośnych konsoli Game Boy.

AnimacjaEdytuj

Punisher pojawił się w paru odcinkach serialu animowanego Spider-Man. W odcinkach Mściciel (Enter the Punisher) i Pojedynek myśliwych (Duel of the Hunters) Frank postanawia uporać się z problemem tajemniczego wampira nękającego Nowy Jork. W wyniku pomyłki jego celem staje się Spider-Man, który miał wówczas problemy z mutacją tzn. przemienił się w gigantycznego pająka, znanego jako Man-Spider. Gdy orientuje się, iż popełnił błąd, wraz z Kravenem Myśliwym pomagają wrócić Człowiekowi-Pająkowi do jego poprzedniej postaci. Pojawia się też w odcinku Powrót Zielonego Goblina (The Return of Green Goblin), gdzie pomaga Spider-Manowi w walce z nowym Zielonym Goblinem. W oryginalnej wersji językowej głos pod tę postać podkładał John Beck, a w polskiej Jacek Mikołajczak.

Punisher pojawia się również w serialu X-Men w odcinku Dni nowej przeszłości (Days of future past), ale jedynie jako postać zdobiąca okładkę gry komputerowej. Z kolei w odcinku Modżowizja (Mojovision) jeden z robotów walczących z X-Men przemienia się w postać przypominającą Punishera.

Ostatnio Punisher pojawił się gościnnie w Avengers: Zjednoczeni w odcinku Planeta Doktora Dooma (Planet Doom).

Punisher występuje także gościnnie w serialu Super Hero Squad w odcinku Noc w oratorium (Night in the Sanctorium!). W oryginalnej wersji językowej podkłada mu głos Ray Stevenson[3].

Punisher jest również jednym z bohaterów dwóch filmów animowanych ze studia Madhouse. W filmie Iron Man – Technovore Powstaje (Iron Man: Rise of Techonovore) nawiązuje współpracę z Iron Manem przeciwko wspólnemu wrogowi. W oryginalnej wersji językowej głosu Frankowi użycza Norman Reedus[4]. Z kolei w filmie Avengers Confidential – Czarna Wdowa i Punisher (Avengers Confidential – Black Widow and Punisher) Punisher razem z Czarną Wdową próbują zniszczyć organizację terrorystyczną Leviathan. Tutaj głos podkłada mu Brian Bloom[5].

PrzypisyEdytuj

  1. The Punisher: Dirty Laundry, [dostęp 2016-05-04.]
  2. The Punisher TV Series Officially Coming To Netflix, Marvel [dostęp 2016-04-29].
  3. Marvel Super Hero Squad Voice Cast, www.comicscontinuum.com [dostęp 2019-01-03].
  4. "ANIME NEWS: Madhouse and Marvel join hands again to produce new 'Iron Man' anime feature", www.ajw.asahi.com [dostęp 2019-01-04] [zarchiwizowane z adresu 2013-06-03].
  5. "Avengers Confidential' Offers Black Widow Some Time in the Spotlight", www.hollywoodreporter.com [dostęp 2019-01-04].