Otwórz menu główne

Richard Attenborough

brytyjski reżyser

Richard Samuel Attenborough (ur. 29 sierpnia 1923 w Cambridge, zm. 24 sierpnia 2014[1] w Londynie) – angielski aktor, reżyser i producent filmowy, laureat Nagrody Akademii Filmowej (Oscara), ambasador dobrej woli UNICEF[2]; brat Davida.

Richard Attenborough
Ilustracja
Richard Attenborough (2007)
Prawdziwe imię i nazwisko Richard Samuel Attenborough
Data i miejsce urodzenia 29 sierpnia 1923
Cambridge
Data i miejsce śmierci 24 sierpnia 2014
Londyn
Zawód aktor, reżyser, producent filmowy
Lata aktywności 1942–2007
Odznaczenia
Knight Bachelor Order Imperium Brytyjskiego od 1936 (Komandor - cywilny) Order Padma Bhushan (Indie)
Strona internetowa

ŻyciorysEdytuj

Aktorską karierę w filmie rozpoczął w 1942. W czasie II wojny światowej służył w RAF, do kina wrócił tuż po jej zakończeniu. Ma na swoim koncie kilkadziesiąt ról filmowych, w tym wiele wybitnych. Grał m.in. w Wielkiej ucieczce (1963), Parku Jurajskim (1993), Cudzie w Nowym Jorku (1994) i Hamlecie (1996). Pod koniec lat 50. wspólnie z pisarzem Bryanem Forbesem założył zespół producencki Beaver Films.

Jego reżyserskim debiutem był musical Oh! Co za urocza wojenka. Mimo że wyreżyserował m.in. wojenne widowisko O jeden most za daleko i polityczny dramat Krzyk wolności, uważany jest za specjalistę od filmów biograficznych. W Młodym Winstonie ukazał wczesne lata przyszłego premiera Wielkiej Brytanii, Winstona Churchilla.

W 1982 nakręcił biografię indyjskiego przywódcy duchowego, Mahatmy Gandhiego. Monumentalny, ponad trzygodzinny dramat zdobył 8 Oscarów, Attenborough odebrał statuetkę dla najlepszego reżysera oraz – jako producent – najlepszego filmu. 10 lat później powstał Chaplin, z wybitną kreacją Roberta Downeya w roli tytułowej. W 1999 Brytyjczyk wyreżyserował film o kanadyjskim pisarzu Archibaldzie Belaneyu, znanym pod indiańskim imieniem Szara Sowa.

W 1983 został odznaczony Orderem Padma Bhushan.

Był dożywotnim honorowym prezydentem angielskiego klubu piłkarskiego Chelsea F.C.[3].

W tsunami na Oceanie Indyjskim w 2004 zginęła jego 14-letnia wnuczka, Lucy Holland[4].

ReżyseriaEdytuj

Nagrody i nominacjeEdytuj

Rok Nagroda Kategoria Za Wynik
1983 Nagroda Akademii Filmowej Najlepszy film Gandhi Wygrana[5]
1983 Nagroda Akademii Filmowej Najlepsza reżyseria Gandhi Wygrana[5]
1988 Złoty Glob Najlepszy reżyser Krzyk wolności Nominacja[6]
1986 Złoty Glob Najlepszy reżyser Chór Nominacja[6]
1983 Złoty Glob Najlepszy reżyser Gandhi Wygrana[6]
1983 Złoty Glob Najlepszy film nieanglojęzyczny Gandhi Wygrana[6]
1973 Złoty Glob Najlepszy zagraniczny film anglojęzyczny Młody Winston Wygrana[6]
1970 Złoty Glob Najlepszy zagraniczny film anglojęzyczny Och! Co za urocza wojenka Wygrana[6]
1968 Złoty Glob Najlepszy aktor drugoplanowy Doktor Dolittle Wygrana[6]
1967 Złoty Glob Najlepszy aktor drugoplanowy Ziarnka piasku Wygrana[6]
1995 Nagroda Brytyjskiej Akademii Filmowej Nagroda specjalna Wygrana[7]
1994 Nagroda Brytyjskiej Akademii Filmowej Nagroda im. Alexandra Kordy dla najwybitniejszego brytyjskiego filmu roku Cienista dolina Wygrana[7]
1994 Nagroda Brytyjskiej Akademii Filmowej Najlepszy film Cienista dolina Nominacja[7]
1994 Nagroda Brytyjskiej Akademii Filmowej Nagroda im. Davida Leana za najlepszą reżyserię Cienista dolina Nominacja[7]
1994 Nagroda Brytyjskiej Akademii Filmowej Nagroda specjalna Wygrana[7]
1988 Nagroda Brytyjskiej Akademii Filmowej Najlepszy film Krzyk wolności Nominacja[7]
1988 Nagroda Brytyjskiej Akademii Filmowej Największe osiągnięcie w reżyserii Krzyk wolności Nominacja[7]
1983 Nagroda Brytyjskiej Akademii Filmowej Najlepszy film Gandhi Wygrana[7]
1983 Nagroda Brytyjskiej Akademii Filmowej Najlepsza reżyseria Gandhi Wygrana[7]
1983 Nagroda Brytyjskiej Akademii Filmowej BAFTA Fellowship Wygrana[7]
1978 Nagroda Brytyjskiej Akademii Filmowej Najlepsza reżyseria O jeden most za daleko Nominacja[7]
1970 Nagroda Brytyjskiej Akademii Filmowej Najlepsza reżyseria Och! Co za urocza wojenka Nominacja[7]
1965 Nagroda Brytyjskiej Akademii Filmowej Najlepszy brytyjski aktor Guns at Batasi, Seans w deszczowe popołudnie Wygrana[7]
1963 Nagroda Brytyjskiej Akademii Filmowej Najlepszy brytyjski aktor Obrońca z urzędu Nominacja[7]
1961 Nagroda Brytyjskiej Akademii Filmowej Najlepszy brytyjski aktor Zmowa milczenia Nominacja[7]

PrzypisyEdytuj

  1. Actor Richard Attenborough dies at 90 (ang.). BBC News, 2014-08-24. [dostęp 2014-08-24].
  2. UNICEF: Lord Richard Attenborough (ang.). www.unicef.org. [dostęp 2012-11-13].
  3. Lord Attenborough 1923-2014 (ang.). chelseafc.com, 2014-08-25. [dostęp 2014-08-27].
  4. Matt Born: Triple tragedy hits Attenborough family (ang.). telegraph.co.uk, 2004-12-29. [dostęp 2014-08-27].
  5. a b Browser Unsupported – Academy Awards Search | Academy of Motion Picture Arts & Sciences, awardsdatabase.oscars.org [dostęp 2018-12-03].
  6. a b c d e f g h Richard Attenborough, www.goldenglobes.com [dostęp 2018-12-03] (ang.).
  7. a b c d e f g h i j k l m n o BAFTA Awards Search | BAFTA Awards, awards.bafta.org [dostęp 2018-12-03] (ang.).

Linki zewnętrzneEdytuj