Rozdziele (powiat gorlicki)

wieś w województwie małopolskim

Rozdziele (łemkow. Розділя) – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim, w gminie Lipinki.

Artykuł 49°38′32″N 21°17′28″E
- błąd 39 m
WD 49°38'43"N, 21°17'46"E, 49°40'N, 21°14'E
- błąd 39 m
Odległość 523 m
Rozdziele
wieś
Ilustracja
Cerkiew greckokatolicka
Państwo  Polska
Województwo  małopolskie
Powiat gorlicki
Gmina Lipinki
Liczba ludności (2010) 272
Strefa numeracyjna 13
Kod pocztowy 38-304
Tablice rejestracyjne KGR
SIMC 0356027
Położenie na mapie gminy Lipinki
Mapa konturowa gminy Lipinki, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Rozdziele”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole po prawej znajduje się punkt z opisem „Rozdziele”
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa konturowa województwa małopolskiego, blisko prawej krawiędzi nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Rozdziele”
Położenie na mapie powiatu gorlickiego
Mapa konturowa powiatu gorlickiego, po prawej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Rozdziele”
Ziemia49°38′32″N 21°17′28″E/49,642222 21,291111

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa krośnieńskiego. Integralne części miejscowości: Niżny Koniec, Wyżny Koniec [1].

Jedna z wersji pochodzenia nazwy wsi mówi, że Rozdziele powstało z południowej części Lipinek, zasiedlonej przez Wołochów. Ponieważ mieszkańcy różnych wyznań nie żyli ze sobą w zgodzie, rozdzielono wieś na dwie połowy.

ZabytkiEdytuj

Obiekty wpisane do rejestru zabytków nieruchomych województwa małopolskiego[2]

II wojna światowaEdytuj

  • Po południu 7 września 1939 oddział żołnierzy polskich z 1 Pułku Strzelców Podhalańskich stoczył w Rozdzielu zaciętą potyczkę z nacierającą od strony Krygu kolumną Niemców. W czasie walki zginął niemiecki oficer z patrolu zwiadowczego, zabity przez Łemka Stefana Chanasa, mieszkańca tej wioski będącego w służbie Wojska Polskiego[5]. Następnego dnia Niemcy w odwecie podpalili sześć budynków w centrum wsi, ostrzeliwując biegnących na ratunek. W ten sposób zginęło ośmiu mieszkańców wsi.
  • Na pograniczu Lipinek i Rozdziela 17 sierpnia 1944 r. w czasie akcji partyzanckiej na dom członków ukraińskiej policji, partyzant kpr. Jan Sajchta z Krygu został ciężko ranny. Zaalarmowany strzałami oddział niemiecki przybył natychmiast na miejsce akcji i tu na podwórzu domu dobił partyzanta. Ludność z pobliskich domów zmuszona była schronić się w lesie.
  • W czasie okupacji w Rozdzielu zginęli: siedmioosobowa rodzina Kullerow, Józef i Michał Siwak oraz pięcioro dzieci z rodzin romów Siwaków, Piotr Dragan, Anastazja Tylawska razem z przechowywanym żydem Joskiem i inni.

Szlaki pieszeEdytuj

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. GUS. Rejestr TERYT
  2. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo małopolskie. 2020-09-30.
  3. Kalendarz Prawosławny 2017, Wydanie Warszawskiej Metropolii Prawosławnej, ISSN 1425-2171, s.194
  4. Brykowski Ryszard: Zabytki architektury powiatu gorlickiego, w: „Nad rzeką Ropą. Szkice historyczne”, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1968, s. 472
  5. Адам, Федор Барча, Гоч: Лемкы в борбі о свою i не свою свободу. Ліґніця-Зичдранова: Oficyna Wydawnicza ATUT Wrocławskie Wydawnictwo Oświatowe, 2005, s. 30.

BibliografiaEdytuj

  • Miejsca walki, straceń i męczeństwa ludności w powiecie gorlickiem w okresie II wojny światowej, Ludwik Dusza, Rzeszów, 1971.
  • Wojciech Krukar i inni: Przewodnik Beskid Niski dla prawdziwego turysty. Pruszków: Oficyna wydawnicza REWASZ, 2002, s. 367-368. ISBN 83-85557-98-9.

Linki zewnętrzneEdytuj