Rudawka (rodzaj ssaka)

rodzaj ssaka

Rudawka[7] (Pteropus) – rodzaj ssaka z podrodziny Pteropodinae w rodzinie rudawkowatych (Pteropodidae). Nazywane są również kalongami lub lisami latającymi. Wiele gatunków jest zagrożonych wyginięciem, ze względu na wysoki poziom polowań w celach konsumpcyjnych, bądź medycznych. Zwierzęta są także zabijane dla sportu.

Rudawka
Pteropus[1]
Brisson, 1762[2]
Ilustracja
Przedstawiciel rodzaju – rudawka żałobna (P. alecto)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada żyworodne
Infragromada łożyskowce
Rząd nietoperze
Podrząd rudawkokształtne
Nadrodzina Pteropodoidea
Rodzina rudawkowate
Podrodzina Pteropodinae
Plemię Pteropodini
Rodzaj rudawka
Typ nomenklatoryczny

Vespertilio vampirus niger Kerr, 1792

Synonimy
Gatunki

zobacz opis w tekście

Zasięg występowaniaEdytuj

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w strefie tropikalnej i subtropikalnej Australii, Afryki, Azji i Oceanii[8][9][10].

MorfologiaEdytuj

Długość ciała 92–370 mm, długość ucha 9–42 mm, długość tylnej stopy 26–78 mm, długość przedramienia 80–230 mm; masa ciała 92–1500 g[9]. Gatunki zaliczane do tego rodzaju są największymi nietoperzami na świecie. Rozpiętość ich skrzydeł sięga do 1,7 m (P. medius}. Żywią się kwiatami, nektarem i owocami. Odpoczywają w dużych stadach uwieszone na gałęziach, z głową skierowaną w dół.

SystematykaEdytuj

EtymologiaEdytuj

  • Pteropus: gr. πτερόπους pteropous „skrzydłostopy”, od πτερον pteron „skrzydło”; πους pous, ποδος podos „stopa”[11].
  • Spectrum: łac. spectrum „zjawa, widmo”, od specere „patrzeć na”[12]. Gatunek typowy: Vespertilio vampyrus Linnaeus, 1758.
  • Eunycteris: gr. ευ eu „typowy”; νυκτερις nukteris, νυκτεριδος nukteridos „nietoperz”[13]. Gatunek typowy: Pteropus phaiops Temminck, 1825 (= Pteropus rufus É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1803).
  • Pselaphon: gr. ψηλαφαω pselaphao „szukać po omacku”[14]. Gatunek typowy: Pteropus ursinus Temminck, 1837 (Pteropus pselaphon Lay, 1829).
  • Sericonycteris: gr. σηρικον sērikon „jedwab”; νυκτερις nukteris, νυκτεριδος nukteridos „nietoperz”[15]. Gatunek typowy: Pteropus rubricollis É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1810 (= †Vampyrum subniger Kerr, 1792).

Podział systematycznyEdytuj

Do rodzaju należą następujące gatunki[8][7]:

PrzypisyEdytuj

  1. Pteropus, [w:] Integrated Taxonomic Information System [online] (ang.).
  2. M.J. Brisson: Regnum animale in classes IX. distributum, sive, Synopsis methodica : sistens generalem animalium distributionem in classes IX, & duarum primarum classium, quadrupedum scilicet & cetaceorum, particularem divisionem in ordines, sectiones, genera & species: cum brevi cujusque speciei descriptione, citationibus auctorum de iis tractantium, nominibus eis ab ipsis & nationibus impositis, nominibusque vulgaribus. Lugduni Batavorum: Theodorum Haak, 1762, s. 13, 153. (łac.)
  3. B.G. de Lacépède: Discours d’ouverture et de clôture du cours d’histoire naturelle, donné dans le Muséum national d’Histoire naturelle, l’an VII de la République, et tableaux méthodiques des mammifères et des oiseaux. Paris: Plassan, 1799, s. 15. (fr.)
  4. J. E. Gray. A revision of the genera of pteropine bats (Pteropidae), and the descriptions of some apparently undescribed species. „Proceedings of the Zoological Society of London”. 1866, s. 64, 1866 (ang.). 
  5. J. E. Gray: Catalogue of Monkeys, Lemurs, and Fruit-eating Bats in the collection of the British Museum. London: Printed by order of the Trustees, 1870, s. 110. (ang.)
  6. P. Matschie: Die Fledermäuse des Berliner Museums für Naturkunde. 1. Lieferung. Die Megachiroptera des Berliner Museums für Naturkunde. Berlin: G. Reimer, 1899, s. 7, 30. (niem.)
  7. a b Nazwy zwyczajowe za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 83-86. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.)
  8. a b C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 2: Eulipotyphla to Carnivora. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 106–114. ISBN 978-84-16728-35-0. (ang.)
  9. a b N. Giannini, C. Burgin, V. Van Cakenberghe, S. Tsang, S. Hintsche, T. Lavery, F. Bonaccorso, F. Almeida & B. O’Toole: Family Pteropodidae (Old World Fruit Bats). W: D.E. Wilson & R.A. Mittermeier (red. red.): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 9: Bats. Barcelona: Lynx Edicions, 2019, s. 136–162. ISBN 978-84-16728-19-0. (ang.)
  10. D.E. Wilson & D.M. Reeder (red. red.): Genus Pteropus. W: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2021-01-23].
  11. Palmer 12904 ↓, s. 596.
  12. Palmer 1904 ↓, s. 638.
  13. Palmer 1904 ↓, s. 277.
  14. Palmer 1904 ↓, s. 588.
  15. Palmer 1904 ↓, s. 629.
  16. F.J. Bonaccorso i inni, Pteropus tokudae, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2020 [online], wersja 2020-3 [dostęp 2020-01-23] (ang.).
  17. S.M. Tsang, Pteropus brunneus, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2020 [online], wersja 2020-3 [dostęp 2020-01-23] (ang.).
  18. S.M. Tsang, Pteropus coxi, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2020 [online], wersja 2020-3 [dostęp 2020-01-23] (ang.).
  19. S.M. Tsang, Pteropus allenorum, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2020 [online], wersja 2020-3 [dostęp 2020-01-23] (ang.).
  20. F.J. Bonaccorso, K. Helgen, A. Allison, Pteropus pilosus, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2020 [online], wersja 2020-3 [dostęp 2020-01-23] (ang.).
  21. S. Mickleburgh i inni, Pteropus subniger, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2020 [online], wersja 2020-3 [dostęp 2020-01-23] (ang.).