Otwórz menu główne

Ryt Szkocki Dawny i Uznany (RSDU) – jeden z dominujących i bardziej rozbudowanych rytów masońskich, mocno przeniknięty tradycją judaizmu. Wbrew nazwie, nie powstał w Szkocji, lecz w napoleońskiej Francji. Posiada 33 stopnie wtajemniczenia. Związany przede wszystkim z masonerią regularną.

Spis treści

Stopnie RSDUEdytuj

Masoneria niebieska (świętojańska) – stopnie symboliczne (uniwersalne)

1° Uczeń
2° Czeladnik
3° Mistrz

Masoneria czerwona – stopnie kapitularne

4° Mistrz Tajny
5° Mistrz Doskonały
6° Sekretarz Tajny
7° Przełożony i Sędzia
8° Nadzorca Budowli
9° Mistrz (Rycerz) Wybrany z Dziewięciu
10° Mistrz (Rycerz) Wybrany z Piętnastu
11° Wzniosły Kawaler (Rycerz) Wybrany
12° Wielki Mistrz Budowniczy
13° Mason Królewskiego Sklepienia
14° Wybrany Doskonały albo Wielki Wybrany (Wielki Szkot Świętego Sklepienia Jakuba)
15° Kawaler (Rycerz) Wschodu lub Miecza
16° Książę Jerozolimski
17° Kawaler (Rycerz) Wschodu i Zachodu
18° (Najwyższy) Rycerz (Książę) Różokrzyżowiec

Masoneria czarna – stopnie filozoficzne

19° Wielki Kapłan Niebieskiego Jeruzalem (Wzniosły Szkot)
20° Wielki Mistrz Lóż Symbolicznych
21° Noachita lub Rycerz Pruski
22° Rycerz Królewskiego Topora lub Książę Libanu
23° Urzędnik (Obrońca) Przybytku
24° Książę Przybytku
25° Kawaler (Rycerz) Miedzianego Węża
26° Książę Łaski
27° Najwyższy Komandor Świątyni
28° Kawaler (Rycerz) Słońca
29° Wielki Rycerz (Szkot) św. Andrzeja (Szkockiego)
30° Rycerz Kadosz

Masoneria biała – stopnie administracyjne

31° Wielki (Inspektor-Inkwizytor) Komandor
32° Wzniosły Książę Królewskiej Tajemnicy (Książę Królewskiego Sklepienia)
33° I OSTATNI: Suwerenny Wielki Inspektor Generalny (Najwyższy Inspektor)

Zasadnicze znaczenie mają stopnie 18, 30 i administracyjne. Stopień Rycerza Kadosza jest najwyższym w hierarchii dogmatycznej (w języku hebrajskim kadosz oznacza „święty”). Oznaką stopnia jest sztylet zaś świętym słowem Nekam – „zemsta” (nawiązuje do śmierci Jakuba de Molaya)[1].

W PolsceEdytuj

W okresie międzywojennym liczbę polskich wolnomularzy wyższych stopni (od czwartego począwszy) szacowano na 90–150 członków[2].

Polscy wolnomularze regularni Rytu Szkockiego zrzeszeni są w organizacji pod nazwą: „Suwerenny Zakon Rytu Szkockiego Dawnego Uznanego Wolnych i Przyjętych Mularzy Polski”. Polski Zarząd Rytu jest odrębną strukturą organizacyjną niepodporządkowaną obediencji WLNP, zarządzającej lożami błękitnymi. Najwyższym organem zarządzającym w Polsce jest Rada Najwyższa Wielkich Suwerennych Inspektorów Generalnych 33 i Ostatniego Stopnia Rytu Dawnego Uznanego Wolnych i Przyjętych Mularzy Polski. Skupia ona wolnomularzy regularnych rytu szkockiego posiadających 33. stopień wtajemniczenia. Na jej czele stoi wielki komandor, obecnie Sergiusz Chądzyński[3], wcześniej – Marek Brzeziński (w latach 2007-2018)[4], Jean Wojciech Siciński[5] (w latach 1994-2007), Tadeusz Gliwic (w latach 1993-1994)[6].

Wyższe stopnie szkockie aktywne są w Polskiej Federacji „Le Droit Humain”, w ramach której działają loże doskonalenia (4-14 stopień) „Spirala” w Warszawie i „Świetlisty Krąg” w Katowicach oraz loża kapitularna „Feniks” (18 st.) i areopag „Orzeł Czarny i Biały” (30 st.) w Warszawie[7]. Wielka Loża Kultur i Duchowości posiada w Ustroniu lożę doskonalenia „Jan Szczepański”[8].

Ponadto w dniu 5 listopada 2010 roku Rada Najwyższa 33 i Ostatniego Stopnia RSDIU Wielkiej Loży Włoch ukonstytuowała dziewięcioosobową Radę Najwyższą Inspektorów Generalnych 33 i ostatniego stopnia Rytu Szkockiego Dawnego i Uznanego Wolnych i Uznanych Mularzy Polski i krajów Bałtyckich, powiązaną traktatem z Wielkim Wschodem Polski[9]. Pierwszym wielkim komandorem nowej obediencji stopni wyższych został wybrany Waldemar Gniadek, który pełnił tę funkcję do czerwca 2013 r.[10] Powołanie na pocz. 2017 r. Wielkiego Wschodu Rzeczpospolitej Polskiej[11] spowodowało rozłam w środowisku Rady Najwyższej Polski i Krajów Bałtyckich. Powstały dwie niezależne organizacje: pierwsza, której przewodniczy wielki komandor Klaus Dąbrowski, związana jest z Wielkim Wschodem Polski[12] (traktat przyjaźni m.in. z Radą Najwyższą Austrii)[13]; druga – powiązana z Wielkim Wschodem Rzeczpospolitej Polskiej (traktat z Radą Najwyższą Wielkiej Loży Włoch), której wielkim komandorem jest obecnie Waldemar Gniadek[14].

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Sala zawiłych dróg. W: Leon Chajn: Polskie wolnomularstwo 1920-1938. Warszawa: Czytelnik, 1984. ISBN 83-07-00952-9.
  2. Czerwone wolnomularstwo w: Polskie wolnomularstwo 1920-1938, Leon Chajn, Warszawa: Czytelnik, 1984. ​ISBN 83-07-00952-9​, str. 225
  3. SUWERENNY ZAKON RYTU SZKOCKIEGO DAWNEGO UZNANEGO WOLNYCH I PRZYJĘTYCH MULARZY POLSKI | Rejestr.io, rejestr.io [dostęp 2019-02-16].
  4. Suwerenny Zakon Rytu Szkockiego Dawnego Uznanego Wolnych i Przyjętych Mularzy Polski, KRS On-line, http://www.krs-online.com.pl/suwerenny-zakon-rytu-szkockiego-dawnego-krs-133472.html [dostęp 2018-01-18] (pol.)
  5. Masoneria we współczesnej Polsce (od II wojny światowej po dzień dzisiejszy) - Kosciol.pl, www.kosciol.pl [dostęp 2018-01-18] (pol.).
  6. Tadeusz Gliwic, „gazetapl” [dostęp 2018-01-18] (pol.).
  7. Loże DH w Polsce, droithumain.pl [dostęp 2019-02-16].
  8. Grande Loge des Cultures et de la Spiritualité Polska ∴ Wielka Loża Kultur i Duchowości Polska | O GLCS [dostęp 2019-02-16] (pol.).
  9. Autor, Ukonstytułowała się w Polsce Rada Najwyższa 33 stopnia RSDiU, wolnomularstwo.pl, 5 listopada 2010 [dostęp 2019-02-16] (pol.).
  10. Waldemar Gniadek, wolnomularstwo.pl [dostęp 2019-02-16] (pol.).
  11. Powstał Wielki Wschód Rzeczypospolitej Polskiej, wolnomularstwo.info.pl [dostęp 2019-02-16] (pol.).
  12. Autor, Konferencja Wyższych Stopni RSDiU, wolnomularstwo.pl, 13 maja 2018 [dostęp 2019-02-16] (pol.).
  13. Autor, RN Polski zawiązuje współpracę z RN Austrii, wolnomularstwo.pl, 13 grudnia 2015 [dostęp 2019-02-16] (pol.).
  14. Szkoła Sokratesa, wolnomularstwo.info.pl [dostęp 2019-02-16] (pol.).

Linki zewnętrzneEdytuj