Sól (województwo śląskie)

wieś w województwie śląskim
Zobacz też: Sól w innych znaczeniach tej nazwy.

Sólwieś w Polsce, położona w województwie śląskim, w powiecie żywieckim, w gminie Rajcza[2][3], w zachodniej części grupy Wielkiej Raczy, w południowo-zachodniej części Beskidu Żywieckiego, w dolinie Słanicy, pomiędzy Rachowcem (od północy) a grzbietem Oźnej.

Artykuł 49°29′14″N 19°2′28″E
- błąd 39 m
WD 49°29'20"N, 19°2'38"E, 49°29'15.50"N, 19°2'30.16"E
- błąd 39 m
Odległość 289 m
Sól
wieś
Ilustracja
Widok na Sól ze zbocza Oźnej
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Powiat żywiecki
Gmina Rajcza
Liczba ludności (2008) 1 334
Strefa numeracyjna 33
Kod pocztowy 34-370[1]
Tablice rejestracyjne SZY
SIMC 0066714
Położenie na mapie gminy Rajcza
Mapa konturowa gminy Rajcza, blisko centrum u góry znajduje się punkt z opisem „Sól”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole znajduje się punkt z opisem „Sól”
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa konturowa województwa śląskiego, na dole znajduje się punkt z opisem „Sól”
Położenie na mapie powiatu żywieckiego
Mapa konturowa powiatu żywieckiego, na dole po lewej znajduje się punkt z opisem „Sól”
Ziemia49°29′14″N 19°02′28″E/49,487222 19,041111
Strona internetowa
Nieoficjalny herb wsi Sól
Polacy wysiedlani ze wsi Dolna Sól w 1940 w czasie Aktion Saybusch.

W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa bielskiego.

Integralne części wsiEdytuj

Chromiczaki, Czerna, Dolna Sól, Karchówka, Klimasy, Kocierze, Łazki, Madlówka, Na Bugaju, Oźna, Pasierbkowie, Piętki, Pobaska, Podrachowiec, Polana, Potok, Słanica, Szpaki, U Brysia, U Burego, U Dudysa, Miki, U Płowuchy, U Waliczka, U Wojciecha, Walatki, Waliczkowa, Zadział, Zagajka, Zagroń [2][3]

HistoriaEdytuj

Historia Soli sięga wieku XVIII, gdy mieszkało w niej 15 gospodarzy. W latach 1975–1998 wieś położona była w województwie bielskim.

Wieś prawdopodobnie powstała w XVI wieku, założona przez osadników wołoskich, przybyłych od strony węgierskiej. Nazwa miejscowości pochodzi od źródeł solankowych, które tu niegdyś eksploatowano, uzyskując sól przez odparowanie wód solankowych. Sól warzono do 1808 roku. Jednak władze austriackie nakazały w roku 1823 zabudować słone źródło a prymitywny szyb zasypać. W latach 1920-1930 poszukiwano w okolicach Soli ropy naftowej. Podczas wierceń dokonywanych w latach 1947-1950 na głębokości około 1300 m nawiercono cieplicę chlorkowo-sodową (39° C).

Podczas II wojny światowej Niemcy objęli wieś akcją wysiedlania Polaków w ramach tzw. Akcji Saybusch, która miała oczyścić region z Polaków i przygotować go pod niemiecką kolonizację w ramach akcji Heim ins Reich[4].

TurystykaEdytuj

We wsi znajdują się studzienki solankowe, usytuowane w centrum. Są to solanki chlorkowo-sodowe, jodkowe i bromkowo-jodkowe. Woda w źródłach jest słona a jej mineralizacja wynosi ok. 40g/litr[5]. Solanki o rdzawym kolorze nie nadają się do picia. Od listopada 2019 roku na terenie wsi działa tężnia solakowa.[6]

We wsi działalność duszpasterską prowadzi Kościół Rzymskokatolicki (parafia Najświętszego Serca Pana Jezusa).

W Soli znajdują się ośrodki wypoczynkowe (w Zagajce) oraz kwatery prywatne. W miejscowości zlokalizowany jest również Dom Wczasów Dziecięcych zarządzany przez Towarzystwo Przyjaciół Dzieci[7].

Na dworcu kolejowym rozpoczynają bieg dwa szlaki turystyczne –

TransportEdytuj

W Soli znajduje się stacja kolejowa na trasie Zwardoń-Katowice, otwarta w 1884 roku jako część Galicyjskiej Kolei Transwersalnej.

GaleriaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 1188 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].data dostępu?
  2. a b Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  3. a b TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 18.11.2015].
  4. Mirosław Sikora, "Saybusch Aktion - jak Hitler budował raj dla swoich chłopów", art. na stronach czasopisma "Fronda"
  5. Sól (pol.). www.rajcza.com.pl. [dostęp 15 marca 2010].
  6. Tężnia Solankowa w Soli już otwarta!,
  7. Dom Wczasów Dziecięcych | Towarzystwo Przyjaciół Dzieci [dostęp 2019-12-15] (pol.).
  8. Michał Zalewski: Dzwonki loretańskie (pol.). Kapliczki, krzyże i figury przydrożne, 2017. [dostęp 2017-07-04].

Linki zewnętrzneEdytuj