Otwórz menu główne

Samodzielny batalion moździerzy

Samodzielny batalion moździerzy[1]pododdział piechoty Wojska Polskiego II RP.

Samodzielny batalion moździerzy nie występował w organizacji pokojowej Wojska Polskiego. Jego dowództwo zostało zaimprowizowane w czasie kampanii wrześniowej 1939 roku, natomiast mobilizacja wchodzących w jego skład trzech kompanii moździerzy została przygotowana i przeprowadzona zgodnie z planem mobilizacyjnym „W”. Kompanie moździerzy nr 1, 2 i 3 zostały sformowane w I rzucie mobilizacji powszechnej. Jednostką mobilizującą było Centrum Wyszkolenia Obrony Przeciwlotniczej i Przeciwgazowej w Trauguttowie koło Brześcia, które miało pełnić dla kompanii moździerzy funkcję ośrodka zapasowego. Kompanie zostały utworzone według organizacji wojennej L.3008/mob.org. Wspomniana organizacja, czyli w dzisiejszym znaczeniu - etat, została zaliczona do organizacji jednostek piechoty, natomiast w tabeli mobilizacyjnej 22-IX-168 kompanie zostały określone, jako oddziały broni chemicznej[2].

Na stanowisko dowódcy batalionu został wyznaczony kapitan Józef Cebula[3]. Na uzbrojeniu batalionu znalazło się trzydzieści sześć 81 mm moździerzy i 4800 granatów (133 pocisków na jeden moździerz). Kompanie moździerzy przeznaczone były do walki chemicznej, natomiast w kampanii wrześniowej zostały wykorzystane jako broń towarzysząca piechoty.

11 września 1939 roku batalion opuścił Brześć, a wieczorem następnego dnia odmaszerował z Dubicy na Kowel[4]. Rano 15 września pododdział przybył do rejonu na północ od Ratna i wszedł w skład Grupy „Kowel” pułkownika dyplomowanego Leona Koca[5]. W dniach 24-25 września 1939 roku batalion walczył pod Husynnem z oddziałami 8 Korpusu Strzelców Armii Czerwonej.

PrzypisyEdytuj

  1. Ludwik Głowacki, Działania wojenne na Lubelszczyźnie w roku 1939, Wydawnictwo Lubelskie, Warszawa 1986, ​ISBN 83-222-0377-2​, s. 217, 236, określił oddział, jako „specjalny dywizjon moździerzy” lub „samodzielny batalion moździerzy”. Mając na uwadze, że ówcześnie zaliczano moździerze kalibru 81 mm do broni towarzyszącej piechoty wydaje się, że właściwszą nazwą jest – „samodzielny batalion moździerzy”. Z drugiej strony, pododdział został wystawiony przez ośrodek szkolenia artylerii przeciwlotniczej i stąd być może autor zachował artyleryjską nomenklaturę.
  2. Ryszard Rybka, Kamil Stepan, Najlepsza broń. Plan mobilizacyjny „W” i jego ewolucja, Oficyna Wydawnicza „Adiutor”, Warszawa 2010, ​ISBN 978-83-86100-83-5​, s. 766, 1095, 1134.
  3. Józef Cebula urodził się 8 września 1893 roku. Zweryfikowany 3 maja 1922 roku w stopniu porucznika ze starszeństwem z 1 czerwca 1919 roku i 159. lokatą w korpusie oficerów artylerii. 31 marca 1924 roku awansował na kapitana ze starszeństwem z 1 lipca 1923 roku i 115. lokatą w korpusie oficerów artylerii. W 1923 roku pełnił służbę w 21 Pułku Artylerii Polowej w Krakowie. 9 grudnia 1932 roku został przeniesiony z korpusu oficerów artylerii do korpusu oficerów uzbrojenia i jednocześnie z 2 Okręgowego Szefostwa Uzbrojenia do Szkoły Gazowej w Warszawie. W 1934 roku został przeniesiony z korpusu oficerów uzbrojenia do korpusu oficerów artylerii z pozostawieniem na dotychczasowym stanowisku w 17 Pułku Artylerii Lekkiej w Gnieźnie. Odznaczony Srebrnym Krzyżem Zasługi.
  4. Ludwik Głowacki, Działania wojenne ..., s. 236.
  5. Ludwik Głowacki, Działania wojenne ..., s. 217.