Senat (Czechy)

Ten artykuł dotyczy izby wyższej parlamentu Czech. Zobacz też: inne instytucje o podobnej nazwie.

Senat (Senat Parlamentu Republiki Czeskiej, czes. Senát Parlamentu České republiky) - izba wyższa czeskiego parlamentu. Tworzy go 81 przedstawicieli wybieranych w wyborach powszechnych, systemem większościowym. Kadencja trwa sześć lat, jednak co dwa lata następuje wymiana 1/3 senatorów. Przewodniczącym Senatu jest Miloš Vystrčil z ODS.

Senat Parlamentu Republiki Czeskiej
Senát Parlamentu České republiky
Herb Senat Parlamentu Republiki Czeskiej
Państwo  Czechy
Rodzaj izba wyższa
Rok założenia 1992
Kierownictwo
Przewodniczący Miloš Vystrčil (ODS)
Wiceprzewodniczący Jiří Růžička (STAN)
Jan Horník (STAN)
Miluše Horská (KDU-ČSL)
Jiří Oberfalzer (ODS)
Milan Štěch (ČSSD)
Struktura
Struktura Senat Parlamentu Republiki Czeskiej
Liczba członków 81
Stowarzyszenia polityczne Koalicja (20)

Opozycja (61)

  •      STAN (19)
  •      ODS (18)
  •      KDU-ČSL (15)
  •      SENÁTOR 21 (6)
  •      niezależni (3)
Ordynacja ordynacja większościowa
Ostatnie wybory 5.–6. 10. 2018
12.–13. 10. 2018
Siedziba
Siedziba Senat Parlamentu Republiki Czeskiej
Strona internetowa
Czechy
Godło Czech
Ten artykuł jest częścią serii:
Ustrój i polityka
Czech

Wikiprojekt Polityka

SiedzibaEdytuj

Siedziba czeskiego Senatu mieści się w Pałacu Wallensteina w Pradze, znajdującego się w pobliżu Pałacu Kolovrata i Pałacu Książęcego.

HistoriaEdytuj

W historii Czech izba wyższa parlamentu po raz pierwszy pojawiła się w czasach istnienia I Republiki Czechosłowackiej. Został ustanowiony 29 stycznia 1920 r. i nawiązywać miał do tradycji ustrojowej takich państw jak Austro-Węgry, Francja czy Stany Zjednoczone. Liczył on 150 członków, którzy mieli być wybierani na 8-letnią kadencję spośród kandydatów, którzy ukończyli 45. rok życia. Pierwsze wybory miały miejsce w maju tego samego roku. Po zakończeniu II wojny światowej Senat został zlikwidowany.

Przywrócono go 16 grudnia 1992 r. w niepodległych Czechach na mocy nowej konstytucji. Pierwsze wybory do drugiej izby czeskiego parlamentu odbyły się w 1996 r.

StrukturaEdytuj

Senatorowie pracują w komisjach. Na czele izby stoi przewodniczący, który zajmuje drugie miejsce w państwie po prezydencie[1]. Zastępuje go I wiceprzewodniczący oraz czterech wiceprzewodniczących, którzy tworzą Prezydium Senatu.

WyboryEdytuj

Senatorowie wybierani są w wyborach większościowych w 81 okręgach jednomandatowych bezwzględną większością głosów (jeśli żaden z kandydatów jej nie uzyska, odbywa się druga tura z udziałem dwóch kandydatów z największym poparciem w pierwszej turze). Kandydaci na senatorów muszą mieć ukończone 40 lat. Nie muszą przynależeć do partii politycznych, ale aby kandydować muszą uzyskać 1000 podpisów pełnoletnich obywateli popierających ich start w wyborach oraz zapłacić kaucję w wysokości 20 tys. koron czeskich.

Kadencja Senatu wynosi 6 lat, przy czym co dwa lata odnawiana jest 1/3 składu. W pierwszych wyborach wybierani są senatorowie z okręgów 1, 4, 7, ... 79, dwa lata później z kolejnych okręgów: 3, 6, 9, ... 81, a następnie pozostali.

CzłonkowieEdytuj

Po ostatnich wyborach z października 2018 roku, w skład senatu wchodzą przedstawiciele następujących ugrupowań:

  • STAN: 19 senatorów
  • ODS: 18 senatorów
  • KDU-ČSL: 15 senatorów
  • ČSSD: 13 senatorów
  • ANO: 7 senatorów
  • SENÁTOR 21: 6 senatorów
  • inne: 3 senatorowie.

Przewodniczący SenatuEdytuj

L.p. Imię i nazwisko Lata Partia
1 Jaroslav Musial 18 grudnia 1996 - 18 grudnia 1996 ČSSD
2 Petr Pithart 18 grudnia 1996 - 16 grudnia 1998 KDU-ČSL
3 Libuše Benešová 16 grudnia 1998 - 23 listopada 2000 ODS
4 Ivan Havlíček 24 listopada 2000 - 19 grudnia 2000 ČSSD
5 Petr Pithart 19 grudnia 2000 - 15 grudnia 2004 KDU-ČSL
6 Přemysl Sobotka 15 grudnia 2004 - 13 listopada 2010 ODS
7 Milan Štěch 24 listopada 2010 - 14 listopada 2018 ČSSD
8 Jaroslav Kubera 14 listopada 2018 - 20 stycznia 2020 ODS
9 Miloš Vystrčil od 19 lutego 2020 ODS

PrzypisyEdytuj

BibliografiaEdytuj

  • Bankowicz M., Systemy władzy państwowej Czechosłowacji i Czech : studium instytucjonalno-polityczne, PiT, Kraków 1998.
  • Systemy polityczne państw Europy Środkowej i Wschodniej, pod red. Marka Barańskiego, Wydawnictwo UŚ, Katowice 2004.
  • Skotnicki K., System konstytucyjny Czech, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 2000.
  • Tomaszewski J., Czechy i Słowacja, wyd. Trio, Warszawa 2003.

Zobacz teżEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj