Skowieszyn

wieś w województwie lubelskim

Skowieszynwieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie puławskim, w gminie Końskowola, 2 km od Puław.

Artykuł 51°23′25″N 22°1′46″E
- błąd 38 m
WD 51°23'25.1"N, 22°1'45.8"E, 51°23'25.73"N, 22°1'49.73"E
- błąd 14 m
Odległość 0 m
Skowieszyn
wieś
Ilustracja
Kościół w Skowieszynie
Państwo  Polska
Województwo  lubelskie
Powiat puławski
Gmina Końskowola
Liczba ludności (2008) 732
Strefa numeracyjna 81
Kod pocztowy 24-130
Tablice rejestracyjne LPU
SIMC 0383739
Położenie na mapie gminy Końskowola
Mapa lokalizacyjna gminy Końskowola
Skowieszyn
Skowieszyn
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Skowieszyn
Skowieszyn
Położenie na mapie województwa lubelskiego
Mapa lokalizacyjna województwa lubelskiego
Skowieszyn
Skowieszyn
Położenie na mapie powiatu puławskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu puławskiego
Skowieszyn
Skowieszyn
Ziemia51°23′25″N 22°01′46″E/51,390278 22,029444
Stara chata i gniazdo bocianie w Skowieszynie
Plantacja róż
wąwozy lessowe

W obrębie miejscowości wyróżnia się część integralną - Płósy oraz Zagórę.

Skowieszyn posiada zwartą zabudowę, która rozciągnięta jest na długości ok. 3 km wzdłuż północno-zachodniej krawędzi Płaskowyżu Nałęczowskiego. Wieś należy do „zagłębia różanego”, podstawą uprawy roślinnej są róże.

Na szczególną uwagę zasługują tereny położone w południowej części wsi na Płaskowyżu Nałęczowskim, pocięte gęsto wąwozami i porośnięte roślinnością leśną, zajmujące powierzchnię 170 ha. Obszar lasu w trójkącie Skowieszyn - Parchatka - Kolonia Zbędowice posiada największe w Polsce zagęszczenie wąwozów lessowych w przeliczeniu na 1km2. Warstwa lessu na tym terenie sięga do głębokości 30 m. Spacer wąwozami, od których odchodzi duża ilość rozgałęzień - odnóg, dla niezorientowanego w terenie sprawia wrażenie labiryntu.

W Skowieszynie jest remiza strażacka, dwa sklepy spożywcze oraz kościół wybudowany w latach 1983-1988 poświęcony Matce Bożej Miłosierdzia. Wieś posiada także wodociąg, gaz oraz internet i telefon. W zabudowie wsi na uwagę zasługują: dwa ponad 100-letnie domy mieszkalne i stylowa kapliczka Matki Bożej.

HistoriaEdytuj

Pierwsze wzmianki o wsi Skowieszyn pochodzą z roku 1409, natomiast badania archeologiczne wykazują, że zwarta zabudowa istniała już w XIII wieku. Według XV-wiecznego historyka Jana Długosza w Skowieszynie znajdował się kościół parafialny pod wezwaniem Jana Chrzciciela, do którego należała Wietrzna Góra - późniejsze miasto Kazimierz Dolny. Na terenach należących do wsi odnajdywane są także ślady osadnictwa z epoki neolitu.

Nazwy wsi:

  • w 1409 r. Cowessin
  • w 1418 r. Cowessino
  • w 1443 r. Skoveszin
  • w 1470-1480 Sobielszycze alias Skowyeszyn

W 1409 roku stanowiła własność szlachecką członków rodu herbu Rawa (Rawicz). Prawie przez sto lat wieś była w posiadaniu prastarego rodu Skowieskich herbu Rawa. W następnych wiekach Skowieszyn wraz z dobrami końskowolskimi przechodziła w ręce różnych rodów magnackich. Kolejno była własnością Konińskich, Tęczyńskich, Zbaraskich a następnie potężnych rodów Opalińskich, Lubomirskich, Sieniawskich i w końcu Czartoryskich.

Wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie lubelskim województwa lubelskiego[1].

Przed wybuchem powstania listopadowego funkcjonowała w Skowieszynie szkółka elementarna założona przez Izabellę Czartoryską.

Po uwłaszczeniu chłopów w 1864 roku utworzonych zostało 45 gospodarstw, średnio 18-22 mórg. W okresie II wojny światowej w dołach i wąwozach ukrywało się przed okupantem wielu „spalonych” ludzi. W odwecie za udzielenie pomocy ludziom z lasu dnia 20 października 1943 roku Niemcy aresztowali 7 mieszkańców - wszyscy zginęli. Dnia 5 kwietnia 1944 roku na terenie wsi rozegrał się finał brawurowej akcji partyzantów z oddziału AK „Hektora”, którzy przybyli do wsi po dokonaniu napadu na spółdzielnię „Pomoc” w Puławach. W wyniku obławy żandarmerii dwóch partyzantów poległo.

W Skowieszynie urodził się misjonarz Stefan Koza, który 47 lat spędził na misjach w Japonii (Nagasaki, Tokio, Nigawa, Wyspa Iki), był m.in. promotorem do spraw związanych z beatyfikacją Ojca Maksymiliana Kolbe na Japonię.

Na uwagę zasługuje także fakt, że wiele nazwisk mieszkańców zapisanych w księgach parafialnych z XVII wieku utrzymało się we wsi do dzisiaj (Capała, Spóz, Zuchniarz, Kruk, Łucjanek, Pawłowski).

Zobacz też: Skowieszynek

Linki zewnętrzneEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Corona Regni Poloniae. Mapa w skali 1:250 000, Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk i Pracownia Geoinformacji Historycznej Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego