Otwórz menu główne

Skroniów

wieś w województwie świętokrzyskim

Skroniówwieś sołecka[2] w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie jędrzejowskim, w gminie Jędrzejów[3][4].

Skroniów
wieś
Ilustracja
Kościół w Skroniowie
Państwo  Polska
Województwo  świętokrzyskie
Powiat jędrzejowski
Gmina Jędrzejów
Liczba ludności (2006) 870
Strefa numeracyjna 41
Kod pocztowy 28-300[1]
Tablice rejestracyjne TJE
SIMC 0240862
Położenie na mapie gminy Jędrzejów
Mapa lokalizacyjna gminy Jędrzejów
Skroniów
Skroniów
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Skroniów
Skroniów
Położenie na mapie województwa świętokrzyskiego
Mapa lokalizacyjna województwa świętokrzyskiego
Skroniów
Skroniów
Położenie na mapie powiatu jędrzejowskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu jędrzejowskiego
Skroniów
Skroniów
Ziemia50°37′41″N 20°15′41″E/50,628056 20,261389

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Części miejscowościEdytuj

Integralne części miejscowości Skroniów[5]
SIMC Nazwa Rodzaj
0240879 Mały Skroniów przysiółek

HistoriaEdytuj

Skroniów w roku 1174 r. „Skroniow”, wieś i folwark w powiecie jędrzejowskim, gminie Prząsław, parafii Jędrzejów. Wieś ta, a jej część zapewne, była nadana klasztorowi jędrzejowskiemu, jak świadczy o tym akt uposażenia klasztoru cystersów jędrzejowskich z 1174 r. (Kod. Małop., II, 9)[6]. W dalszych latach klasztor skupuje części od drobnych dziedziców. W 1335 r. „Stanisław, Maugunscus, Adam et Wloscibor – fratres germani heredes de Skroniów” sprzedają swe części klasztorowi jędrzejowskiemu za 80 grzywien (Kod. Małop., I, 285). Sprzedaż ta wywołuje opozycję ze strony dalszych krewnych. Andrzej z Mojkowic upomina się o jakąś cząstkę („partícula hereditatis in parvo Skroniów″), ale następnie zrzeka się przed sądem królewskim swej pretensji w 1303 r. Współcześni im Mikołaj i Nierasta, synowie Andrzeja upominają się o trzecią część dziedzictwa „in parvo Skroniów″, lecz występujący w imieniu klasztoru „Wlosciborius heros do Potok″ udowodnił, iż klasztor tę część zakupił i zapłacił[6]. Inni członkowie rodu występują w dalszym ciągu z pretensjami do klasztoru, który jednocześnie nic przestaje skupywać cząstek dla uwolnienia się od kłótliwych sąsiadów. Cały szereg aktów i wyroków mieści Kodeks Małopolski (t. I). W połowie wieku XV w. Skroniów wś w parafii Andrzejów stanowi własność w połowie klasztoru jędrzejowskiego, w połowie rycerską Gozdzickiogo herbu Doliwa. W części duchownej były łany kmiece, które dawały czynsz, kury, sery, jaja, powabę, osep. Była tam karczma, zagrodnicy, folwark duchowny i 1 młyn. Wszystkie role płaciły dziesięcinę snopową i konopną klasztorowi jędrzejowskiemu (Długosz L.B. t.III, s.362,370,375). Według registru poborowego powiatu krakowskiego z 1581 r. we wsi Skroniów opactwo jędrzejowskie miało 7 ½ łana kmiecego 3 zagrodników bez roli, 1 komornika bez bydła, i karczmarza Stanisław Strzeszkowski ½ łana kmiecego 1 zagrodnika bez roli. Rakowski 1 łan, 1 zagrodnika bez roli (Pawiński, Małop. s.87,439). Po zniesieniu klasztoru Skroniów wchodził w skład dóbr rządowych Jędrzejów[6].

W 1827 r. wieś liczyła 30 domów i 245 mieszkańców[6]. W 1864 car Aleksander II Romanow wydał dekret o uwłaszczeniu włościan w Królestwie Polskim. Na mocy tego dekretu zniesiono pańszczyznę a wieś Skroniów stała się własnością jej mieszkańców. W 1886 r. w Skroniowie funkcjonowały jeszcze folwarki Skroniów i Książe o obszarze 631 morgów. Zabudowania folwarczne składały się z 2 budynków murowanych i 22 drewnianych. W czasie II wojny światowej w Skroniowie miała miejsce potyczka partyzancka, stoczona 21 lipca 1944 przez oddziały Batalionów Chłopskich i Armii Krajowej przeciw oddziałom Wehrmachtu.

Osobny artykuł: Potyczka pod Skroniowem.

W miejscowości znajduje się Szkoła Podstawowa im. Roalda Amundsena, stadion piłki nożnej i ręcznej działa też klub sportowy „Zryw” oraz jednostka Ochotniczej Straży Pożarnej licząca około 40 strażaków, mająca do dyspozycji remizę i wóz strażacki. Od 1983 r. wieś jest siedzibą parafii rzymskokatolickiej. Kościół zbudowany został w latach 1984–1992.

PrzypisyEdytuj

  1. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych poprzez wyszukiwarkę. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2015-03-20].
  2. Jednostki organizacyjne gminy Jędrzejów. Urząd Gminy Jędrzejów. [dostęp 2015-03-20].
  3. TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 2015-03-20].
  4. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części. „Dziennik Ustaw”. Nr 29, poz. 200, s. 1867, 2013-02-15. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. [dostęp 2015-03-20]. 
  5. Komisja Standaryzacji Nazw Geograficznych: Urzędowy wykaz nazw miejscowości (2012,2015) (pol.). Wykaz urzędowych nazw miejscowości i ich części (xls) opublikowany, [w:] Dz.U. z 2013 r. poz. 200 ze zmianami w Dz.U. z 2015 r. poz. 1636. [dostęp 2017-06-13].
  6. a b c d Skroniów w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego. T. X: Rukszenice – Sochaczew. Warszawa 1889.

Linki zewnętrzneEdytuj