Snježana Kordić

chorwacka językoznawczyni

Snježana Kordić (wym. [ˈsnjɛʒʌnʌ ˈkɔːrdi] ( odsłuchaj); ur. 29 października 1964 w Osijeku) – chorwacka kroatystka, doktor habilitowany nauk humanistycznych, nauczyciel akademicki. Stała się znana poza kręgami lingwistycznymi jako autorka książki Język i nacjonalizm, promującej teorię języków policentrycznych oraz koncepcję języka serbsko-chorwackiego[3][4]. Świadczy o tym duża ilość wywiadów z autorką (ponad sześćdziesiąt) i reakcje w mediach. Kordić jest również zaangażowana w krytykę ideologii puryzmu i preskryptywizmu językowego[5][6].

Snježana Kordić
Ilustracja
Snježana Kordić na konferencji Uniwersytetu w Poznaniu (2018)[1][2]
Data i miejsce urodzenia 29 października 1964
Osijek
Zawód, zajęcie językoznawca
Miejsce zamieszkania  Chorwacja
Narodowość chorwacka
Tytuł naukowy doktor habilitowany nauk humanistycznych
Alma Mater Uniwersytet Josipa Juraja Strossmayera w Osijeku
Uniwersytet w Zagrzebiu
Westfalski Uniwersytet Wilhelma w Münsterze
Uczelnia Uniwersytet Josipa Juraja Strossmayera w Osijeku
Uniwersytet w Zagrzebiu
Uniwersytet Ruhry w Bochum
Westfalski Uniwersytet Wilhelma w Münsterze
Uniwersytet Humboldtów w Berlinie
Uniwersytet Johanna Wolfganga Goethego we Frankfurcie nad Menem
Strona internetowa

Kariera naukowaEdytuj

W 1988 roku ukończyła studia języka serbsko-chorwackiego i literatury południowosłowiańskiej na Uniwersytecie Josipa Juraja Strossmayera w Osijeku. Tam w 1990 została pracownikiem naukowym kroatystyki (językoznawstwa). Od 1991 pracowała na Uniwersytecie w Zagrzebiu jako asystent w Katedrze Nowoczesnego Języka Chorwackiego na Wydziale Filozoficznym, a jednocześnie prowadziła wykłady w Studium Dziennikarstwa na Wydziale Nauk Politycznych. Ukończyła studia podyplomowe w zakresie językoznawstwa i obroniła pracę magisterską w 1992 na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu w Zagrzebiu, gdzie w 1993 również przedstawiła i obroniła dysertację doktorską. Od 1993 do 2007 pracowała na uczelniach w Niemczech jako wykładowca akademicki, docent i profesor wizytujący: w Katedrze Slawistyki na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu Ruhry w Bochum, w Katedrze Słowiańsko-Bałtyckiej na Wydziale Filozoficznym Westfalskiego Uniwersytetu Wilhelma w Münsterze, w Instytucie Slawistyki Uniwersytetu Humboldtów w Berlinie i w Instytucie Językoznawstwa Ogólnego, Fonetyki i Filologii Słowiańskiej Uniwersytetu Johanna Wolfganga Goethego we Frankfurcie nad Menem. Była promotorem kilkudziesięciu prac magisterskich i doktorskich. W 2002 uzyskała habilitację z filologii słowiańskiej na münsterskiej uczelni.

Zainteresowania i pracaEdytuj

 
Częstotliwość zaimków osobowych w języku serbsko-chorwackim (Kordić)

Kordić opublikowała ponad 150 prac z zakresu językoznawstwa. Do jej zainteresowań naukowych należą: gramatyka, składnia, lingwistyka tekstu, pragmatyka, lingwistyka korpusowa, leksykologia, socjolingwistyka, polityka językowa. W 1991 została wybrana na członka prezydium Chorwackiego Towarzystwa Filologicznego. W 1993 została wybrana na członka Międzynarodowej Komisji Socjolingwistycznej przy Międzynarodowym Komitecie Slawistów (Kraków). Od 1996 do 2015 kontrybutor w Linguistic Bibliography Stałego Międzynarodowego Komitetu Językoznawców przy UNESCO[7]. Od 2002 członkini Niemieckiego Towarzystwa Badaczy. Członek redakcji czasopism naukowych, m.in. w Polsce „Slavia Meridionalis” (od 2004)[8].

Wybrane publikacjeEdytuj

 
Wyrazy z pogranicza słownika i gramatyki w języku serbsko-chorwackimhabilitacja

Monografie naukoweEdytuj

Podręczniki akademickieEdytuj

Recepcja w polskich czasopismach naukowychEdytuj

O książkach Riječi na granici punoznačnosti i Relativna rečenica:

Zaprezentowane w książce analizy charakteryzuje typowa dla tej autorki różnorodność metodologiczna – świadcząca o bardzo dobrej orientacji w najnowszych tendencjach lingwistyki światowej – połączona z niezwykłą ścislością i konsekwencją rozumowania. Cechy te S. Kordić ujawniła już zresztą w swej wcześniejszej pracy, poświęconej składni zdań zależnych w języku chorwackim, pt. Relativna rečenica (Zagreb 1995). Książka ta uznawana jest za jedno z najlepszych kroatystycznych opracowań językoznawczych ostatnich lat. [...] Zwykle nie ogranicza się ono do prac kroatystycznych, ale pozwala spojrzeć na zagadnienie z perspektywy innych języków słowiańskich [...] Spośród najczęściej cytowanych w pracy autorów polskich wymienić można m.in. K. Feleszkę, R. Grzegorczykową, B. Klebanowską, M. Korytkowską, V. Koseską-Toszewą, R. Laskowskiego, U. Kantorczyk, K. Pisarkową, Z. Topolińską.

O książce Jezik i nacionalizam:

Monografia Snježany Kordić to bez wątpienia dzieło będące owocem gruntownych studiów nad różnorakimi aspektami polityki językowej, prowadzonej na obszarze Chorwacji i dawnej Jugosławii. Ogromna liczba cytowań, jak i bibliografia obejmująca przeszło pięćset pozycji, które wyszły spod pióra niemieckich i angielskich, ale także francuskich, szwedzkich, rosyjskich, duńskich, chorwackich, serbskich, czy polskich badaczy, dowodzi, że Kordić przygotowując Jezik i nacionalizam szczegółowo przestudiowała szeroki korpus literatury związanej z omawianą problematyką. Efektem tej imponującej pracy jest dzieło, w którym autorce udało się szczegółowo omówić trzy kluczowe problemy związane z chorwacką – i szerzej – postjugosłowiańską rzeczywistością językową. Mowa o dokonanej przez Kordić analizie kształtu i znaczenia chorwackiego puryzmu językowego, prezentacji modelu języka serbsko-chorwackiego jako policentrycznego, ostatecznie o omówieniu najważniejszych mitów współczesnej kroatystyki.

Socjolingwistyka[10],

Niewątpliwie będzie ona lekturą obowiązkową kroatystów. Jak zwykle w przypadku rozpraw tego typu bywa, przedstawione w niej procesy, wyabstrahowane z lokalnego kontekstu serbsko-chorwackiego, stanowić będą też doskonały materiał do rozmyślań uniwersalnych nad zależnościami między językiem, narodem i państwem – także w odniesieniu do sytuacji polskiej.

PrzypisyEdytuj

  1. Konferencja w Poznaniu: Języki narodowe Europy Środkowej i Południowej - Globalizacja, ideologia, tożsamość. Platon TV, 2018-06-13. [dostęp 2018-08-03].
  2. U Poznanju održana debata o jezicima i identitetima (serb.-chorw.). Tačno.net, 2018-06-17. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-12-13)].
  3. Nikola Petković, Mrsko zrcalo pred licima jezikoslovaca, Rijeka: Novi list, 5 września 2019, ISSN 1334-1545 [zarchiwizowane z adresu 2012-06-05] (serb.-chorw.).
  4. Mate Kapović, Language, Ideology and Politics in Croatia, „Slavia centralis”, IV/2, 2011, s. 53 (ang.).
  5. 6 najboljih i najgorih u 2014. godini (serb.-chorw.). Prometej, 2015-01-01. [dostęp 2018-12-25].
  6. Lingvistička inkvizicija na HRT-u | autograf.hr, www.autograf.hr [dostęp 2019-10-13] (ang.).
  7. Kontrybutorzy w „Linguistic Bibliography” (ang.). [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-18)].
  8. Rada Naukowa Czasopisma Instytutu Slawistyki PAN „Slavia Meridionalis”. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-07-14)].
  9. Jerzy Molas. Recenzja książki S. Kordić „Riječi na granici punoznačnosti”. „Poradnik Językowy”. 6, s. 71, Warszawa 2003. ISSN 0551-5343. OCLC 922191307. 
  10. Henryk Jaroszewicz. Recenzja książki S. Kordić „Jezik i nacionalizam”. „Socjolingwistyka”. 36, s. 4, Kraków 2012. ISSN 0208-6808. OCLC 912781666. 
  11. Jerzy Molas. Recenzja książki S. Kordić „Jezik i nacionalizam”. „Studia z Filologii Polskiej i Słowiańskiej”. 45, s. 216, Warszawa 2010. ISSN 0081-7090. OCLC 5888927367. 

BibliografiaEdytuj

  • Snježana Kordić. „Bulletin der Deutschen Slavistik”. 8, s. 61-62, Jena 2002. ISSN 0949-3050. OCLC 73257546 (niem.). [zarchiwizowane z adresu 2012-07-07]. 
  • Snježana Kordić. W: Betina Bartz: Kürschners deutscher Gelehrten-Kalender 2003: Bio-bibliografisches Verzeichnis deutschsprachiger Wissenschaftler der Gegenwart. Wyd. 19. T. 2: K - Scho. Monachium: K. G. Saur, 2003, s. 1741. ISBN 3-598-23607-7. OCLC 470488505. (niem.)

Linki zewnętrzneEdytuj