Otwórz menu główne

Sojusz (szw. Alliansen), poprzednio Sojusz dla Szwecji (szw. Allians för Sverige) – centroprawicowa koalicja czterech szwedzkich partii politycznych.

Sojusz
Ilustracja
Liderzy Sojuszu w 2006. Od lewej: Fredrik Reinfeldt, Maud Olofsson, Göran Hägglund, Lars Leijonborg
Liderzy Sojuszu w 2010. Od lewej: Göran Hägglund, Jan Björklund, Maud Olofsson, Fredrik Reinfeldt
Liderzy Sojuszu w 2014. Od lewej: Göran Hägglund, Annie Lööf, Jan Björklund, Fredrik Reinfeldt

Spis treści

Skład koalicjiEdytuj

HistoriaEdytuj

Powstanie Sojuszu wiązało się z dążeniami do przełamania dominacji Szwedzkiej Socjaldemokratycznej Partii Robotniczej, rządzącej z paroma krótkimi przerwani (w 1936, od 1976 do 1982 i od 1991 do 1994) od 1932. W 2004 doszło do spotkania liderów czterech opozycyjnych ugrupowań w domu przewodniczącej Partii Centrum, Maud Olofsson. Rezultatem prowadzonych rozmów stała się deklaracja z 31 sierpnia 2004, w której ustalono zasady ścisłej współpracy czterech ugrupowań i określono ramy programowe[1]. Dokładnie rok później potwierdzono ten układ w nowym dokumencie programowym[2].

Sojusz zwyciężył w wyborach parlamentarnych przeprowadzonych 17 września 2006. W 349-osobowym Riksdagu koalicja zdobyła 178 mandatów. Wygrana w tych wyborach pozwoliła utworzyć koalicyjny rząd, na czele którego stanął lider Umiarkowanej Partii Koalicyjnej Fredrik Reinfeldt. Nowy gabinet odszedł w znacznej mierze od dotychczasowej polityki państwa socjalnego, m.in. przeprowadził reformę prowadzącą do obniżenia podatków[3]. Zniesiono również obowiązkową służbę wojskową[4].

Cztery partie zdecydowały się kontynuować współpracę pod szyldem Sojuszu również w wyborach w 2010. Głosowanie z 19 września 2010 przyniosło blokowi zwycięstwo, jednak przekroczenie progu wyborczego przez Szwedzkich Demokratów spowodowało, iż do uzyskania bezwzględnej większości w parlamencie koalicji zabrakło dwóch mandatów. Fredrikowi Reinfeldtowi udało się jednak kontynuować pracę na stanowisku premiera.

Sojusz współpracował również w następnych wyborach w 2014, w których przegrał jednak z koalicją czerwono-zieloną, w związku z czym przeszedł do opozycji. Blok został odnowiony także na potrzeby wyborów w 2018. Wynik tych wyborów doprowadził do pata w szwedzkim parlamencie i długotrwałych negocjacji koalicyjnych. Ostatecznie liberałowie i centryści, deklarując chęć niedopuszczenia do uzyskania wpływów przez Szwedzkich Demokratów, zdecydowali się umożliwić ponowny wybór socjaldemokraty Stefana Löfvena na premiera. Spotkało się to z krytyką ze strony liderów pozostałych dwóch ugrupowań, prowadząc do faktycznego rozwiązania koalicji[5].

Wyniki w wyborachEdytuj

Partia Wybory 2018 Wybory 2014 Wybory 2010 Wybory 2006
% Mandaty % Mandaty % Mandaty % Mandaty
Umiarkowana Partia Koalicyjna 19,8 70 23,2 84 30,1% 107 26,2% 97
Partia Centrum 8,6 31 6,1 22 6,6% 22 7,9% 29
Chrześcijańscy Demokraci 6,3 22 4,6 16 5,6% 19 6,6% 24
Liberałowie 5,5 20 5,4 19 7,1% 24 7,5% 28
Razem 143/349 141/349 173/349 178/349

Źródła:[6][7]

PrzypisyEdytuj

  1. Allians för Sverige. Samverkan för maktskifte 2006 (szw.). alliansforsverige.se, 31 sierpnia 2004. [dostęp 23 września 2010].
  2. Allians för Sverige. Program för arbete (szw.). alliansforsverige.se, 31 sierpnia 2005. [dostęp 23 września 2010].
  3. Szwedzi mają dość wysokich podatków. wp.pl, 25 sierpnia 2010. [dostęp 23 września 2010].
  4. Szwecja zniosła powszechny obowiązek służby wojskowej. money.pl, 1 lipca 2010. [dostęp 23 września 2010].
  5. Busch Thor: Alliansen är ett avslutat kapitel (szw.). svd.se, 11 stycznia 2019. [dostęp 19 stycznia 2019].
  6. Parties and Elections in Europe: Sweden (ang.). parties-and-elections.eu. [dostęp 15 września 2018].
  7. Val till riksdagen – Valnatt (szw.). val.se. [dostęp 15 września 2014].