Otwórz menu główne

Zmiany

Dodane 1656 bajtów, 10 lat temu
Uzup.
{{artysta infobox
'''Andrzej Dobosz''' (ur. [[31 sierpnia]] [[1935]] w [[Warszawa|Warszawie]]) – polski krytyk literacki, felietonista, aktor nieprofesjonalny.
| Imię i nazwisko = Andrzej Dobosz
| Grafika = 2009.01.27 Andrzej Dobosz Fot Mariusz Kubik.JPG|thumb|250px|
| Podpis = '''Andrzej Dobosz<br> Warszawa, 27 stycznia 2009'''
| Pełne imię i nazwisko = Andrzej Dobosz
| Data i miejsce urodzenia = [[31 sierpnia]] [[1935]] {{flaga|POL}}<br>[[Warszawa]]
| Data i miejsce śmierci =
| Narodowość = [[Polska]]
| Dziedzina sztuki = [[literatura]]
| Styl =
| Ważne dzieła = "Pustelnik z Krakowskiego Przedmieścia", "Generał w labiryncie", "Ogrody i śmietniki"
| Muzeum artysty =
| commons =
| source =
| quote =
}}
'''Andrzej Dobosz''' (ur. [[31 sierpnia]] [[1935]] r. w [[Warszawa|Warszawie]]) – polski krytyk literacki, felietonista, aktor nieprofesjonalny.
 
Najbardziej znany jako filozof z filmu fabularnego [[Marek Piwowski|Marka Piwowskiego]] "''[[Rejs (film)|Rejs]]",''. wystąpiłWystąpił też w epizodycznych rolach m. in. w filmach "''[[Trzeba zabić tę miłość]]"'', "''[[Trzecia część nocy]]"'' i "''[[Stawiam na Tolka Banana]]"''.
 
W [[1974]] r. wyjechał do [[Francja|Francji]], gdzie mieszka do dziś. ProwadziłW latach [[1994]]-[[2008]] prowadził w [[Paryż]]u polską księgarnię<ref> w okresie działania była to jedna z dwu polskich księgarni w Paryżu. Księgarnia powstała, gdy Jan [[Kazimierz Romanowicz]], por. artylerii z armii gen. [[Władysław Anders|Władysława Andersa]], przeszedł na emeryturę i zamknął swoją księgarnię, sprzedając swoje książki - Marek Brzeziński wywiad z Andrzejem Doboszem, [[Radio France Internationale|RFI]] </ref> ([[język francuski|fran.]] ''Librairie Dobosz''<ref>adres księgarni: Librairie Dobosz 7, rue de la Bucherie 75-006 Paris Tel./Fax: (01) 40 51 76 40 Libraire Polonaise 123, Boulevard St. Germain 75-006 Paris</ref>) położoną w [[Dzielnica Łacińska | Dzielnicy Łacińskiej ]] nieopodal [[Katedra Notre-Dame w Paryżu|katedry Notre-Dame]]. Księgarnię zamknięto [[31 lipca]] [[2008]]<ref>[http://www.rfi.fr/actupl/articles/090/article_1522.asp Marek Brzeziński, ''Andrzej Dobosz zamyka księgarnię'', RFI] [dostęp wrzesień 2008]</ref>.
 
Był felietonistą "[[Współczesność|Współczesności]]", "[[Tygodnik Powszechny|Tygodnika Powszechnego]]". Od [[2007]] r. prezentuje też krótkie felietony w Programie 3 [[Polskie Radio|Polskiego Radia]], od [[2009]] r. - felietony poświęcone książkom w dzienniku "[[Rzeczpospolita (dziennik)|Rzeczpospolita]]".
 
==Inwigilacja przez SB==
Ze względu na aktywność w środowisku pisarzy (uczestnik spotkań w kawiarni [[Państwowy Instytut Wydawniczy|PIW]]-u przy "opozycyjnym" stoliku [[Antoni Słonimski|Antoniego Słonimskiego]], doktorant [[Leszek Kołakowski|Leszka Kołakowskiego]], członek [[Klub Krzywego Koła|Klubu Krzywego Koła]] i przyjaciel [[Jan Józef Lipski|Jana Józefa Lipskiego]], członek [[Związek Literatów Polskich|ZLP]]) w latach sześćdziesiątych trafił przy okazji inwigilacji Słonimskiego pod obserwację [[Służba Bezpieczeństwa|Służby Bezpieczeństwa]] (jako "figurantowi" - czyli osobie śledzonej nadano mu pseudonim "Smentek")<ref> Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej, IPN 0204/1203, t. 8. Porównaj też: Konrad Rokicki, ''Partyjni, obojętni, opozycyjni. Środowisko literatów w latach 1956-1970'' [w:] ''Aparat bezpieczeństwa wobec środowisk literackich 1956-1989'', pod red. Andrzeja Chojnowskiego i Sebastiana Ligarskiego, Warszawa 2008 (w druku) </ref>. Materiały dotyczące inwigilacji Andrzeja Dobosza zniszczono, odpisy pozostają jedynie w teczkach dotyczących innych osób lub materiałach dotyczących środowiska literatów. W [[2005]] r. otrzymał od [[Instytut Pamięci Narodowej|IPN]] Statusstatus Poszkodowanego,"poszkodowanego" (tj. osoby represjonowanej przez system komunistyczny w Polsce).
 
== Twórczość ==
 
* ''Pustelnik z Krakowskiego Przedmieścia'' (felietony; Puls [[1993 w literaturze|1993]], ISBN 1859170145)
Ze względu na aktywność w środowisku pisarzy (uczestnik spotkań w kawiarni PIW-u przy opozycyjnym stoliku Antoniego Słonimskiego, doktorant Leszka Kołakowskiego, członek Klubu Krzywego Koła i przyjaciel Jana Józefa Lipskiego, członek ZLP) w latach sześćdziesiątych trafił przy okazji inwigilacji Słonimskiego pod obserwację Służby Bezpieczeństwa (jako "figurantowi" - czyli osobie śledzonej nadano mu pseudonim "Smentek")<ref> Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej, IPN 0204/1203, t. 8. Porównaj też: Konrad Rokicki, ''Partyjni, obojętni, opozycyjni. Środowisko literatów w latach 1956-1970'' [w:] ''Aparat bezpieczeństwa wobec środowisk literackich 1956-1989'', pod red. Andrzeja Chojnowskiego i Sebastiana Ligarskiego, Warszawa 2008 (w druku) </ref>. Materiały dotyczące inwigilacji Andrzeja Dobosza zniszczono, odpisy pozostają jedynie w teczkach dotyczących innych osób lub materiałach dotyczących środowiska literatów. W 2005 r. otrzymał od IPN Status Poszkodowanego, tj. osoby represjonowanej przez system komunistyczny w Polsce.
* ''O kapeluszu'' (opowiadanie; Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej [[1999 w literaturze|1999]], ISBN 83-227-1393-2; seria: "Współczesne Opowiadania Polskie")
 
* ''Generał w bibliotece'' (felietony; [[Wydawnictwo Literackie]] [[2001 w literaturze|2001]], ISBN 83-080-3101-3; wydanie 2 zmienione: Świat Literacki [[2007 w literaturze|2007]], ISBN 978-83-603-1829-4)
==Twórczość==
* ''Ogrody i śmietniki'' (felietony; Towarzystwo "Więź" [[2008 w literaturze|2008]], ISBN 978-83-6035-658-6)
 
* ''Pustelnik z Krakowskiego Przedmieścia'' (felietony)
* ''Generał w bibliotece'' (felietony)
* ''Ogrody i śmietniki'' (felietony)
 
{{Przypisy}}
 
== Linki zewnętrzne ==
* [http://www.rfi.fr/actupl/articles/090/article_1522.asp Marek Brzeziński, ''Andrzej Dobosz zamyka księgarnię'', RFI]
*[http://picasaweb.google.pl/mariuszkubik.kmarius/2009SeriaPortretyAndrzejDobosz1935# Andrzej Dobosz - fotogaleria]
*{{filmpolski|imię|118186}}
*{{filmweb|osoba|6578}}
*[http://www.libella.fr/librairiepolonaise/ księgarnia polska w Paryżu] [dostęp 09-2008]
 
[[Kategoria{{DEFAULTSORT:Polscy aktorzy|Dobosz, Andrzej]]}}
[[Kategoria:UrodzeniPolscy w 1935|Dobosz, Andrzejpisarze]]
[[Kategoria:Polscy aktorzy]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1935]]