System złożony: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 28 bajtów ,  11 lat temu
sekcje
(drobne techniczne)
(sekcje)
'''System (układ) złożony''' – to każdy [[system]] którego budowa i/lub zachowanie jest w jakimś sensie [[Złożoność|złożone]] czy "skomplikowane".
 
Złożoność systemów może wynikać z działania [[Chaoschaos (matematyka)|chaosu deterministycznego]], [[Emergencjaemergencja|emergencji]] oraz indywidualnego zróżnicowania elementów składowych systemu i relacji między nimi, szczególnie gdy właściwości elementów lub relacji zmieniają się [[nieliniowość|nieliniowo]].
 
Innymi słowy "system złożony" cechuje się jedną lub wieloma właściwościami niekoniecznie dającymi się wywieść od właściwości elementów składowych, co powoduje, że systemy złożone są trudno opisywalne metodami klasycznej fizyki i matematyki, a często jedynym sposobem ich badania jest jakiś rodzaj [[Symulacjasymulacja komputerowa|symulacji komputerowych]].
 
== Zastosowanie ==
Pojęcie to jest użyteczne tylko w niektórych dziedzinach [[Fizyka|fizyki]] (np. [[Dynamika płynów]]), natomiast szczególnie ważne jest dla [[Biologia|nauk biologicznych]] (zwłaszcza [[Ekologiaekologia]] i [[Ewolucjonizmewolucjonizm]]) oraz [[Naukinauki społeczne|społecznych]] (np. [[Memetykamemetyka]], [[Dynamiczna Psychologia Społeczna]]). Także [[Nauki humanistyczne]] zaczynają ostatnio dostrzegać w teorii układów złożonych źródło nowych inspiracji badawczych
 
Także [[nauki humanistyczne]] zaczynają ostatnio dostrzegać w teorii układów złożonych źródło nowych inspiracji badawczych.
=== Wieloznaczność pojęcia: ===
 
=== Wieloznaczność pojęcia: ===
 
Obecnie termin "system złożony" posiada wiele znaczeń:
*System złożony to system w którym występuje mnogość interakcji między różnymi komponentami.
 
=== Cechy systemów złożonych: ===
*Trudność w ustaleniu granic systemu – decyzja o ich wyznaczeniu zależy w wysokim stopniu od obserwatora;
*Systemy złożone to przeważnie systemy otwarte – nie posiadają równowagi energetycznej lecz mogą być stabilne;
*Występujące relacje (zależności) mają charakter nieliniowy – co oznacza, że małe zakłócenia mogą przynieść duże zmiany w wyniku końcowym ([[efekt motyla]]), proporcjonalne zmiany, lub nie przynieść w ogóle zmian ([[nieliniowość]]).
 
=== Zobacz też ===
* [[System chaotyczny]]
* [[Teoria chaosu]]
* [[Jack Cohen (biolog)|Jack Cohen]]
 
=== Bibliografia ===
* Findeisen W., ''Struktury sterowania dla złożonych systemów''. Wyd. Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej, Warszawa 1997, ss. 190. ISBN 83-87012-84-X
 
46 326

edycji