Otwórz menu główne

Zmiany

Dodane 1304 bajty ,  10 lat temu
+ lista śpiewaków
[[Plik:Malika Pukhraj (1912-2004) in 1920s.jpg|thumb|[[Malika Pukhraj]], wybitna śpiewaczka ghazali]]
[[Plik:Ghalib poem in Nastaliq.jpg|thumb|left|Ghazal w urdu autorstwa [[Ghalib]]a]]
'''Gazel''' ('''gazela''', '''ghazal''', '''gazal''') – liryczny utwór poetycki, znany przede wszystkim w [[Literatura perska|literaturze perskiej]], głównie rozwinięty w języku [[urdu]]; monorytmiczny i monorymiczny, składa się z 4 - 15 [[bajt (literatura)|''bajtów'']] (''bejtów'') czyli podwójnych półwersów, zwanych także ''sher'', z których każdy stanowi osobną całość.W ostatnim bajcie często wymieniony przydomek literacki autora. Mistrzem gazel w języku perskim był [[Hafez]], XIV-wieczny najwybitniejszy poeta perski, mistrz opisów przyrody i miłości ("Gazele wybrane Hafiza" 1957). W języku urdu za mistrza gazel uchodzi [[Mirza Ghalib]] (Mirza Asadullah beg Khan, 1797-1869).
#'''Matla''': matlą nazywa się pierwszy dwuwers, różni się on od pozostałych formalnie tym, że radif powtarza się w nim na końcu każdego wersu.
#'''Maqta''' (makta): czyli koniecznego odwołania się do autora ghazala, które musi wystąpić w ostatnim dwuwersie, jako podanie jego imienia lub pseudonimu, wprost, albo metaforycznie.
 
== Znani śpiewacy gazeli ==
 
* [[Rafique Shaikh]]
* [[Yateesh M. Acharya]]
* [[Salma Agha]]
* [[Begum Akhtar]]
* [[Najma Akhtar]]
* [[Ghulam Ali]]
* [[Malini Awasthi]]
* [[Talat Aziz]]
* [[Iqbal Bano]]
* [[Munni Begum]]
* [[Asha Bhosle]]
* [[Sabri Brothers]]
* [[Abhirup Chakrabarty]]
* [[Hussain Bux Gullo]]
* [[Hariharan (singer)|Hariharan]]
* [[Mehdi Hassan]]
* [[Anup Jalota]]
* [[Ataullah Khan]]
* [[Cassius Khan]]
* [[Ghulam Abbas Khan]]
* [[Nusrat Fateh Ali Khan]]
* [[Ustad Sarwat Hussain Khan(Bhopal)]]
* [[Late Ustad Rahat Ali Khan(Gorakhpur)]]
* [[Farida Khanum]]
* [[Runa Laila]]
* [[Master Madan]]
* [[Talat Mahmood]]
* [[Lata Mangeshkar]]
* [[Penaz Masani]]
* [[Habib Wali Mohammad]]
* [[Ustad Sakhawat Hussain Khan Nishat(Rampur)]]
* [[Nayyara Noor]]
* [[Noorjehan]]
* [[Shishir Parkhie]]
* [[Abida Parveen]]
* [[Anuradha Paudwal]]
* [[Malika Pukhraj]]
* [[Alhaj Muhammad Owais Raza Qadri]]
* [[Mohammad Rafi]]
* [[Pt Vitthal Rao]]
* [[Reshma]]
* [[Rochana]]
* [[Mohammad Hussain Sarahang]]
* [[Mohammad Reza Shajarian]]
* [[Bhupinder Singh (musician)|Bhupinder Singh]] & Mitali Singh
* [[Chitra Singh]]
* [[Jagjit Singh]] & [[Chitra Singh]]
* [[Jasvinder Singh]]
* [[Tahira Syed]]
* [[Manhar Udhas]]
* [[Pankaj Udhas]]
* [[Ghanshyam Vaswani]]
* [[Ahmad Wali]]
* [[Kiran Ahluwalia]]
 
== Ciekawostki ==