Alojzy Wrzeciono: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 23 bajty ,  10 lat temu
drobne techniczne, WP:SK
(→‎Kariera naukowa: drobne merytoryczne)
(drobne techniczne, WP:SK)
[[GrafikaPlik:Alojzy_WrzecionoAlojzy Wrzeciono.jpg|160 px|right|thumb|Prof. dr hab. Alojzy Wrzeciono]]'''Alojzy Wrzeciono''' (ur. [[4 czerwca]] [[1923]] w [[Tarnów Opolski|Tarnowie Opolskim]], zm. [[11 sierpnia ]] [[2003]] w [[Poznań|Poznaniu]]) - polski [[fizyka|fizyk]], [[profesor]], specjalista w dziedzinie fizyki ciała stałego i [[ferromagnetyzm]]u. Wieloletni kierownik Zakładu Stopów Magnetycznych Instytutu Fizyki Molekularnej [[Polska Akademia Nauk|PAN]] w Poznaniu.
 
==Młode lata==
 
== Życiorys ==
=== Młodość ===
Alojzy Wrzeciono był jednym z jedenaściorga dzieci Piotra Wrzeciono i Rozalii Wrzeciono z domu Kampa, właścicieli dużego gospodarstwa rolnego w Tarnowie Opolskim. Byli oni głęboko wierzącymi katolikami i gorącymi patriotami. Należeli do pierwszych członków Związku Polaków w Niemczech. Dzieci, mimo wielu trudności, kształcili w języku polskim w polskich szkołach. Alojzy Wrzeciono był uczniem [[I Liceum Ogólnokształcące im. Jana Smolenia w Bytomiu|Polskiego Gimnazjum w Bytomiu]], a następnie Polskiego Gimnazjum w [[Kwidzyn]]ie.
 
=== Lata wojenne ===
 
W sierpniu [[1939]] został aresztowany przez hitlerowców wraz z innymi uczniami i profesorami Polskiego Gimnazjum w Kwidzynie i wywieziony do obozu odosobnienia w [[Gwardiejsk|Tapiawie]], a następnie w [[Grünhoff]]. Po uwolnieniu wrócił do domu, gdzie pracował w gospodarstwie rodziców.
 
=== Lata powojenne ===
W [[1948]] zdał eksternistycznie egzamin dojrzałości i rozpoczął studia na Wydziale Matematyczno-Przyrodniczym [[Uniwersytet Jagielloński|Uniwersytetu Jagiellońskiego]] w [[Kraków|Krakowie]]. W [[1952]] uzyskał tytuł magistra matematyki i dyplom ukończenia studiów fizyki, a we wrześniu 1952 został zatrudniony na stanowisku asystenta w [[Państwowa Wyższa Szkoła Pedagogiczna w Katowicach|Państwowej Wyższej Szkole Pedagogicznej w Katowicach]].
 
=== Kariera naukowa ===
 
W listopadzie [[1954]] rozpoczął studia aspiranckie na [[Uniwersytet im. Adama Mickiewicza|Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza]] w [[Poznań|Poznaniu]] w zespole kierowanym przez prof. [[Stanisław Loria|Stanisława Lorię]], gdzie specjalizował się w dziedzinie ferromagnetyzmu. W styczniu [[1958]] Alojzy Wrzeciono został asystentem prof. [[Szczepan Szczeniowski|Szczepana Szczeniowskiego]] w Zakładzie Ferromagnetyków Instytutu Fizyki Polskiej Akademii Nauk w Poznaniu. W [[1963]] na Wydziale Matematyczno-Fizyczno-Chemicznym UAM obronił pracę doktorską pt. "''Namagnesowanie i anizotropia magnetokrystaliczna związku międzymetalicznego Mn5Ge3''". Od kwietnia [[1964]] objął stanowisko adiunkta w zakładzie Ferromagnetyków Instytutu Fizyki PAN, gdzie później pełnił obowiązki kierownika Pracowni Stopów i Ferrytów.
 
W [[1993]] uzyskał tytuł naukowy profesora zwyczajnego. W [[1994]] przeszedł na emeryturę, pozostając jednak w Instytucie Fizyki Molekularnej PAN w niepełnym wymiarze czasu pracy. Nadal prowadził badania naukowe, był promotorem prac doktorskich i brał udział w pracach Komisji Materiałowej Polskiej Akademii Nauk oraz współpracował z ośrodkami zagranicznymi ([[Koszyce]]) i brał czynny udział w konferencjach naukowych.
 
== Dorobek i osiągnięcia ==
 
Profesor Alojzy Wrzeciono w czasie swojej pracy naukowej opublikował 137 artykułów naukowych, wypromował 7 doktorów i kilku magistrów. Jeden z jego doktorantów, Mieczysław Jurczyk, uzyskał tytuł profesora, a kolejnych czterech tytuł doktora habilitowanego.
 
Za swoje osiągnięcia był wielokrotnie nagradzany między innymi: Honorową Odznaką Miasta Poznania w [[1983]], [[Złoty Krzyż Zasługi|Złotym Krzyżem Zasługi]] w [[1980]], Medalem XXV-lecia Polskiej Akademii Nauk (za zbadanie własności magnetycznych stopów lantanowiec-metal przejściowy- bor). Jednym z najbardziej przez niego cenionych odznaczeń był Medal Rodła, który otrzymał w [[1986]].
 
== Zainteresowania humanistyczne ==
 
Profesor Alojzy Wrzeciono był także humanistą: znawcą filozofii oraz historii Polski (szczególnie interesowały go losy Polonii w Niemczech). Znał doskonale kilka języków obcych. Był także miłośnikiem muzyki, wspierał organizowanie koncertów organowych, w szczególności Festiwalu Muzyki Organowej i Kameralnej w [[Wolsztyn]]ie. Często też wspomagał organizatorów jako tłumacz, gdy na koncerty byli zapraszani obcokrajowcy.
 
[[Kategoria{{DEFAULTSORT:Polscy fizycy|Wrzeciono, Alojzy]]}}
[[Kategoria:UrodzeniPolscy w 1923|Wrzeciono, Alojzyfizycy]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1923]]
[[Kategoria:Zmarli w 2003|Wrzeciono, ALojzy]]
26 289

edycji