Walka powietrzna: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 41 bajtów ,  10 lat temu
m
robot dodaje: tr:Hava savaşı; zmiany kosmetyczne
m (robot dodaje: fa:جنگ هوایی)
m (robot dodaje: tr:Hava savaşı; zmiany kosmetyczne)
i lądowego lub morskiego (walka powietrzno-lądowa, powietrzno-morska). Jej istotą jest wówczas uderzenie z powietrza na obiekt na powierzchni ziemi lub wody zdolny do obrony lub nie i jest starciem samolotów z OPL, oraz obroną obiektu, która może być czynną (manewr, rażenie) i bierną (maskowanie, osłona, mylenie).
 
== Podział ==
Przy zastosowaniu kryterium ilości angażowanych [[siły (wojsko)|sił]], walki powietrzne dzielą się na pojedyncze i grupowe.
 
Stosując kryterium sposobu prowadzenia walk powietrznych można je podzielić na manewrowe i niemanewrowe. Pierwsze są utożsamiane z walkami prowadzonymi w zasięgu wzrokowej widzialności zaangażowanych sił, a drugie z walkami w których strony utrzymują kontakt po-przez wykorzystywanie pokładowych [[radar]]owych, elektro-optycznych lub innych systemów wykrywania, śledzenia i naprowadzania broni, pozostając z przeciwnikiem, generalnie podczas całej walki, [[BVR|poza zasięgiem wzrokowej widzialności]]. Poza walką pojedynczych statków powietrznych (samolotów lub śmigłowców) w teorii i praktyce rozpatrywane są walki powietrzne grupowe, stanowiące starcia w przestrzeni powietrznej więcej niż dwóch samolotów każdej ze stron.
 
== Walka na małych odległościach ==
Walka powietrzna o charakterze manewrowym w swej istocie składa się z trzech etapów: zbliżania, ataku i wyjścia z ataku lub wycofania z walki.
 
=== Zbliżanie ===
'''Zbliżanie''' – jest etapem, który trwa od momentu wykrycia celu do zajęcia pozycji wyjściowej do ataku, którą wybiera się w zależności od rodzaju uzbrojenia, możliwości celownika lub systemu kierowania uzbrojeniem, warunków lotu, widzialności, wielkości i rodzaju ugrupowania przeciwnika i własnej grupy oraz optymalnego kierunku manewru po wykonaniu ataku. Zbliżanie powinno być przeprowadzone w sposób skryty i zaskakujący taktycznie oraz w jak najkrótszym czasie. Zbliżanie można wykonać po prostej, na kursach zgodnych przecinających się lub równoległych, na kursach przeciwnych i zbieżnych pod różnymi kątami, a w końcowej fazie, kiedy przewiduje się użycie broni lufowej lub niekierowanych pocisków rakietowych – po krzywej pogoni i celowania.
 
=== Atak ===
'''Atak''' – jest decydującym etapem walki powietrznej, podczas którego powinno nastąpić rażenie i zestrzelenie celu powietrznego lub rozbicie ugrupowania i odstąpienie od realizacji zadania przez przeciwnika. Atak obejmuje manewr wykonany w stronę celu, naprowadzanie broni, oznaczanie celu lub celowanie i odpalenie pocisku rakietowego, kierowanie środkiem rażenia lub prowadzenie ognia artyleryjskiego. Podczas manewru atakowania powinny być utrzymywane te warunki lotu, które zapewniają celowanie i efektywne użycie posiadanych środków rażenia, a ponadto umożliwią wykonanie ataku w najkrótszym czasie.
W zależności od wzajemnego usytuowania samolotu atakującego i celu, możliwości manewrowych samolotu atakującego, rodzaju posiadanego uzbrojenia i systemu celowniczego, sposobu naprowadzania i parametrów zbliżania, a także taktycznej sytuacji powietrznej, wyróżnia się następujące sposoby
 
Ataki pod dużymi sylwetkami są możliwe z użyciem nowoczesnego uzbrojenia rakietowego o cechach wysokiej manewrowości lub w formie ognia zaporowego przy użyciu broni lufowej.
=== Wyjście z ataku ===
'''Wyjście z ataku''' następuje po stwierdzeniu rażenia celu, po przekroczeniu granicznych parametrów strefy możliwych ataków, po wyjściu celu z pola widzenia lub obserwacji środkami technicznymi albo kiedy zachodzi potrzeba oceny jego skutków.
 
Walka powietrzna powinna być również rozpatrywana z pozycji defensywnej. Jeśli jest to walka statków tej samej kategorii (np. myśliwskich) to jej istotą jest wówczas uniknięcie rażenia przez przeciwnika, manewrowanie i przejęcie inicjatywy, a celem takiego postępowania powinno być skuteczne zaatakowanie przeciwnika posiadaną bronią. Jeśli zaatakowany statek powietrzny należy do innej kategorii, o parametrach lotu znacznie poniżej parametrów atakujących samolotów myśliwskich np. jest to samolot bombowy albo transportowy, wówczas obrona sprowadza się do użycia środków mylenia głowic kierowanych pocisków rakietowych, takich jak dipole przeciwradiolokacyjne, odpalane lub holowane pułapki termiczne lub termiczno-elektromagnetyczne, albo użycie środków zakłócania elektronicznego systemów naprowadzania pocisków rakietowych. Samoloty uderzeniowe często posiadają również na pokładzie środki wykrywania zagrożeń i broń służącą do obrony tylnej półsfery. Może to być broń artyleryjska albo rakietowa działająca w systemie kierowanym lub automatycznym.
 
=== Manewr obronny ===
'''Manewr [[Obrona (wojsko)|obronny]]''' nieuzbrojonego samolotu ma na celu utrudnienie trafienia i/lub wyjście poza strefę rażenia broni atakującego statku powietrznego. Celem manewru obronnego może być również wejście w strefę rażenia własnej obrony przeciwlotniczej w celu stworzenia zagrożenia dla atakującego statku powietrznego.
 
Podstawą obrony w walce powietrznej myśliwców jest manewr. Ma on na celu uniemożliwienie przeciwnikowi niezakłóconego śledzenia i celowania oraz celnego prowadzenia ognia artyleryjskiego lub naprowadzania broni kierowanej. Zasadą działania obronnego jest przejście do manewrowania w tej płaszczyźnie, w której zaatakowany statek powietrzny ma korzystniejsze parametry lotu od atakującego, takie jak: mniejszy promień i czas zakrętu w płaszczyźnie poziomej lub mniejsza utrata wysokości albo lepsze parametry wznoszenia w manewrach pionowych. W walce grupowej manewrowanie zaatakowanej formacji ma na celu utrudnienie przeciwnikowi prowadzenia skoncentrowanego ognia, utrudnienie dowodzenia i zerwanie ataku grupowego. Przejście do indywidualnych walk manewrowych daje szansę załogom myśliwskim lepiej wyszkolonym na przejęcie inicjatywy i skuteczną obronę. Działania obronne to również użycie środków mylenia kierowanych i samonaprowadzających pocisków rakietowych.
 
== Walka na dużych odległościach ==
Walka na dużych odległościach, poza zasięgiem widzialności wzrokowej, daje przewagę załogom i samolotom dysponującym pokładowymi środkami wykrywania, śledzenia i naprowadzania kierowanych pocisków rakietowych
z lepszymi parametrami taktyczno-technicznymi. Lepsze parametry techniczne systemów wykrywania (zasięg, dyskrecja, czas i wielkość przeszukiwanej przestrzeni, ilość jednocześnie śledzonych obiektów) i kierowania bronią (skuteczność sposobów naprowadzania kierowanych pocisków rakietowych, ilość jednocześnie atakowanych celów powietrznych) zapewniają wcześniejsze wykrycie przeciwnika i uprzedzający atak z wykorzystaniem zaskoczenia.
o czasie jaki pozostał na przeciwdziałanie i wskazują na optymalne sposoby reagowania. Połączone z systemami osłony automatycznie uruchamiają dysponowane systemy obronne i wykorzystują środki mylenia broni użytej przez przeciwnika. W walce obronnej poza zasięgiem widzialności wzrokowej stosowane są obronne manewry przeciwrakietowe, w walkach na małych odle-głościach zaatakowane samoloty stosują głównie manewry przeciwmyśliwskie.
 
== Walka międzyśrodowiskowa ==
W walce międzyśrodowiskowej (powietrzno-powierzchniowej) występują podobne fazy jak w walce powietrznej. Do przeprowadzenia ataku z powietrza konieczne jest pokonanie odległości dzielącej miejsce bazowania lotnictwa uderzeniowego i obiekt ataku – co jest odpowiednikiem zbliżania. Trasa lotu w działaniach regularnych przebiega zawsze częściowo nad własnym terytorium,
a częściowo nad terytorium przeciwnika. W niektórych przypadkach lot może się odbywać nad terytorium neutralnym (przestrzeń powietrzna otwartego [[Morze|morza]], [[przestrzeń powietrzna]] doraźnie udostępniana). Pod względem zagrożenia bezpieczeństwa, każdy z tych przypadków stanowi odmienne warunki lotu samolotów. W przypadku ekstremalnym wymaga planowych przedsięwzięć dotyczących pokonania systemu OP przeciwnika i [[Obrona przeciwlotnicza|OPL]] obiektu rażenia.
Istotą walki powietrze-ziemia jest zbliżenie do celu, odpowiedni manewr i użycie uzbrojenia (celowanie, odpalenie, zrzut, naprowadzanie, kierowanie) oraz wyjście z ataku. Wyjście z ataku należy rozumieć jako opuszczenie rejonu celu (strefy zagrożenia ze strony OPL obiektu). Często jest ono połączone z manewrem przeciwartyleryjskim lub przeciwrakietowym. Jeśli nie jest planowany kolejny atak, wyjście wykonuje się w kierunku punktu zaplanowanego jako miejsce zbiórki ugrupowania taktycznego albo jako wyjściowy punkt trasy powrotnej (WPTP).
 
== Ataki grupowe ==
W przypadku uderzenia grupowego, dodatkowo atak często poprzedza zmiana ugrupowania (rozformowanie lub przeformowanie sił)
i manewr do indywidualnego ataku. Po atakach indywidualnych najczęściej jest realizowana zbiórka grupy samolotów, chociaż są możliwe warianty indywidualnego powrotu na własne terytorium.
 
Atakowanie obiektów na powierzchni ziemi (wody) może być wykonywane z małych, średnich lub dużych wysokości, z zastosowaniem prostych lub złożonych manewrów przez samoloty (śmigłowce), z użyciem artyleryjskich, bombardierskich lub rakietowych środków rażenia, niekierowanych, kierowanych albo samonaprowadzających się na cel. Wybór sposobu ataku zależy od konkretnej sytuacji taktycznej i dysponowanej broni (środków rażenia, systemów wsparcia itp.). Współcześnie tylko samoloty rozpoznawcze i uderzeniowe klasy stealth wykonują w uzasadnionych przypadkach indywidualne misje bojowe. Generalnie zadania uderzeniowe są wykonywane przez specjalnie dobrane ugrupowania taktyczne, działające według precyzyjnego planu misji. Ugrupowania są złożone z formacji (grup) samolotów, które mają do wykonania konkretne zadania taktyczne. Mogą to być zadania główne (uderzeniowe) lub pomocnicze o charakterze zabezpieczającym, takie jak: osłona elektroniczna i myśliwska sił głównych, eliminowanie zagrożeń ze strony OPL, rozpoznanie bezpośrednie i wskazywanie celów, kontrola rezultatów uderzeń.
== Bibliografia ==
* J.K. Podstawy taktyki lotnictwa Sił Powietrznych. ISBN 978-83-60908-08-2
 
{{Link GA|de}}
 
[[Kategoria:Taktyka walki powietrznej| ]]
 
{{Link GA|de}}
 
[[ar:حرب جوية]]
[[fi:Ilmasodankäynti]]
[[sv:Luftkrigföring]]
[[tr:Hava savaşı]]
[[zh:空中戰爭]]
2 825 682

edycje