Czameria: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 1584 bajty ,  10 lat temu
Doprecyzowuję rys historyczny.
(Korekta - nie tylko "opowiedzieli się", ale także współdziałali z siłami zbrojnymi państw osi.)
(Doprecyzowuję rys historyczny.)
 
Jego granicę zachodnią stanowi [[Morze Jońskie]], na północy rzeka Pavël ([[Pavlle]]), na południu rzeka [[Acheron]], wschodnia granica Czamerii przebiega wzdłuż pasma gór [[Paramithias]] i [[Tsamanta]].
W przeszłości w tym regionie mieszkali m.in. albańscy [[Czamowie (Albańczycy)|Czamowie]], w większości [[muzułmanin|muzułmanie]], ale także prawosławni. W czasach [[Imperium osmańskie|Imperium Osmańskiego]] była to część [[sandżak]]u [[Joanina]]. W XVII-XVIII w. nastąpiła prawie całkowita islamizacja miejscowej ludności. W Czamerii rekrutowano wtedy oddziały, w służbie Sułtana, krawo tłumiące greckie powstania narodowe.
 
W [[1913]] r. na kończącej [[wojny bałkańskie]] konferencji londyńskiej, mocarstwa zdecydowały przekazać Grecji większość tego obszaru Grecji, natomiast po stronie albańskiej znalazła się niewielka część obszaru Czamerii, z miastem [[Konispol]]. W myśl uzgodnień mocarstw, w latach [[1923]]-[[1930]] dokonano [[Wymiana ludności między Grecją i Turcją|wymiany ludności]] między Grecją i Turcją, z wyznaniem, jako jedynym kryterium uznawania narodowości. W ten sposób przymusowo przesiedlono do Turcji także kilkanaście tysięcy muzułmanów z Czamerii - rodzin uznanych przez Greków za szczególnie niepożądane. Uwzględniający kategorię językową i religijną grecki spis powszechny z [[1928]] r. określał liczbę albańskojęzycznych muzułmanów w całym państwie na 19 198 osób, z czego 17 008 zamieszkiwało zachodnią część Epiru.<ref>Resultats statistiques du rencensement de la population de la Grece du 15-16 mai 1928, Athenes 1933, vol. IV.</ref>
 
W trakcie [[Wojna grecko-włoska 1940-1941|wojny grecko-włoskiej 1940-41]] znaczną część Albańczyków - mężczyzn internowano, wysyłając ich na greckie wyspy. Po wspólnej agresji Włoch i Niemiec, wskutek przymusowych dostaw żywności do Rzeszy oraz brytyjskiej blokady kontynentalnej, Grecję ogarnęła klęska głodu, implikując śmierć ponad 300 tysięcy ludności. Muzułmanie często zaciągali się wtedy do pro-hitlerowskich formacji zbrojnych - co umożliwiało uniknięcie przez rodzinę głodu - całymi wioskami, stając się celem ataków greckich partyzantów. W końcowym okresie wojny muzułmanie padli też ofiarą wypędzeń <ref>http://www.cameriainstitute.org/en/history Chameria</ref>, organizowanych przez rojalistyczną partyzantkę grecką, ściśle współpracujego z Brytyjczykami generała Napoleona Zerwasa. W roku 1948, ludność małych miejscowości Czamerii, podobnie jak ponad 800 tysięcy ludności całej północnej Grecji, podległa przymusowemu wysiedleniu do dużych miast, w trakcie [[Wojna domowa w Grecji|greckiej wojny domowej]]. Większość z nich nigdy nie powróciła do swych miejscowości, często emigrowano poza Grecję. Przez dziesięciolecia okresu powojennego utrudnione, a często niemożliwe było publiczne posługiwanie się językiem albańskim, nawet w wypadku prawosławnych Czamów.
W czasie II wojny światowej muzułmanie współdziałali z siłami zbrojnymi państw osi, po wojnie stali się ofiarą zbrodni i wypędzeń<ref>http://www.cameriainstitute.org/en/history Chameria</ref>. Prawosławni mogli pozostać, ale nie wolno im było publicznie używać języka albańskiego.
 
Czamem był [[Ali Pasza z Tepeleny]] (1741-1822), zwany Lwem Janiny; z Czamerii pochodziło wielu działaczy [[Albańskie odrodzenie narodowe|albańskiego odrodzenia narodowego]]: m.in. [[Abedin Dino]] (1843-1908), [[Hoxha Tahsin]] (1811-1881), Osman Taka (zm. 1887).
8232

edycje