Rozpad alfa: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 11 bajtów ,  9 lat temu
m
składnia, WP:SK, ort.
(drobne zmiany w niektórych zdaniach w celu wygodniejszego czytania)
m (składnia, WP:SK, ort.)
{{Procesy jądrowe}}
[[Plik:Alphadecay.jpg|thumb|thumb|Emisja cząstki alfa przez [[jądro atomowe]]]]
'''Rozpad alfa''' (przemiana &alpha;α) – [[reakcja jądrowa]] rozpadu, w której emitowana jest [[cząstka alfa| cząstka &alpha;α]] (jądro [[hel (pierwiastek)|helu]] <sup>4</sup><sub>2</sub>He<sup>2+</sup>). Strumień emitowanych cząstek alfa emitowanych przez rozpadające się [[jądro atomowe|jądra atomowe]] tonazywa się [[promieniowanie alfa|promieniowaniem alfa]].
 
Reakcja rozpadu jądra atomu [[uran (pierwiastek)|uranu]]-238 (<sup>238</sup>U):
: <math>
{}^{238}_{\ 92}\hbox{U}\;\to\;{}^{234}_{\ 90}\hbox{Th}\;+\;{}^4_2\hbox{He}^{2+}
</math>
lub:
: <math>{}^{238}_{\ 92}\hbox{U}\;\to\;^{234}_{\ 90}\hbox{Th}\;+\;\alpha</math>
Inne przykłady:
: <math>{}^{232}_{\ 90}\hbox{Th}\;\to\;^{228}_{\ 88}\hbox{Ra}\;+\;{}^{4}_{2}\hbox{He}^{2+}</math>
: <math>{}^{226}_{\ 88}\hbox{Ra}\;\to\;^{222}_{\ 86}\hbox{Rn}\;+\;{}^{4}_{2}\hbox{He}^{2+}</math>
Ogólnie:
: <math>{}^{A}_{Z}\hbox{X}\;\to\;^{A-4}_{Z-2}\hbox{Y}\;+\;{}^{4}_{2}\hbox{He}^{2+}
</math>
 
W wyniku rozpadu alfa powstające jądro ma mniejszą o 2 [[liczba atomowa|liczbę atomową]] o 2, a [[liczba masowa|liczbę masową]] mniejszą o 4 odw porównaniu z rozpadającegorozpadającym się jądrajądrem.
 
Spośród izotopów spotykanych w naturze wiele jąder należących do łańcuchów uranowego oraz torowego jest emiterami cząstek &alpha;α. Natomiast wśród ogółuspośród promieniotwórczych jąder atomowych (także wytworzonych syntetycznie) rozpadowi &alpha;α ulegają głównie jądra cięższe - powyżej masy 200, ale także wśród pierwiastków ziem rzadkich oraz bardzo egzotycznych [[izotop]]ów [[Cyna|cyny]], [[tellur]]u i [[ksenon]]u (okolice masy 100).
 
Emitowane cząstki mają zazwyczaj [[Energia kinetyczna|energię kinetyczną]] około 5 [[Elektronowolt|MeV]], co odpowiada prędkości 15&nbsp;000&nbsp;km/s.
Rozpad &alpha; jest dość powszechnym zjawiskiem w przyrodzie, odpowiada za niemal połowę promieniotwórczości naturalnej skorupy ziemskiej.
 
Zjawisko rozpadu &alpha;α jest między innymi wykorzystywane w konstrukcji czujników dymu, gdziew których rozpadające się jądra pierwiastka Amerykameryk-241, emitują cząstki &alpha;, które sąα pochłaniane przez dym.
 
== Zobacz też ==
* [[schemat rozpadu]],
* [[sposób rozpadu]],
* [[prawo przesunięć]]