Intelligenzaktion Litzmannstadt: Różnice pomiędzy wersjami

drobne merytoryczne
(korekta merytoryczna)
(drobne merytoryczne)
[[Plik:Lucmierz-Las, memorial 01.jpg|300px|thumb|Monument w [[Lućmierz-Las|lasach lućmierskich]] upamiętniający ofiary Intelligenzaktion Litzmannstadt.]]
{{fakt|'''Intelligenzaktion Litzmannstadt''' (pol. Akcja Inteligencja - Litzmanstadt) - kryptonim regionalnej akcji specjalnej przeprowadzonej przez Niemców w okupowanej Polsce w ramach tzw. [[Intelligenzaktion]] |data=2010-12}} <ref>Eksterminacja inteligencji Łodzi i okręgu łódzkiego 1939-1940. Pod. red. Antoniego Galińskiego i Sławomira Abramowicza. Łódź 199_</ref>.
 
Akcja ta wymierzona była w działaczy żydowskich partii lewicowych<ref>"Już w roku 1939 zginęło siedmiu działaczy Bundu, między innymi Chaim Poznański i Aleksander Margolis" Zaginiona dzielnica: Łódź żydowska-ludzie i miejsca. 2006; Andrzej Kempa, Marek Szukalak. Żydzi dawnej Łodzi: słownik biograficzny Żydów łódzkich oraz z Łodzią związanych, Tom 1, 2004.</ref>, przedstawicieli mieszczaństwa i inteligencji żydowskiej w Łodzi, zwłaszcza działaczy politycznych i społecznych<ref>"I tak w przeddzień wcielenia Łodzi do Rzeszy, 10 listopada 1939 r. hitlerowcy wymordowali kilkunastoosobową grupę, składającą się z przedstawicieli inteligencji żydowskiej, zebranych w kawiarni "Astoria". w: Mirosław Cygański. Z dziejów okupacji hitlerowskiej w Łodzi. 1965. str. 53</ref>, polską elitę intelektualną mieszkającą w regionie [[Łódź|łódzkim]] miała na celu jej całkowitą eliminację i była pierwszym krokiem do [[germanizacja|germanizacji]] tego regionu Polski po [[kampania wrześniowa|klęsce wrześniowej]]. {{fakt|Wymordowano w niej około 500|data=2010-12}} urzędników, znanych w regionie działaczy społeczno-politycznych i gospodarczych, duchownych, nauczycieli<ref>"Na wielką skalę odbywały się aresztowania działaczy politycznych i społecznych, przedstawicieli inteligencji i duchowieństwa, Żydów oraz więźniów, zwolnionych przez władze polskie z chwilą wybuchu wojny" w: Stanisław Nawrocki. Policja hitlerowska w tzw. Kraju Warty w latach 1939-1945.</ref>.
 
W wyniku akcji przeprowadzonej między 9 a 11 listopada [[1939]] niemiecka policja aresztowała na podstawie specjalnych list proskrypcyjnych tzw. "[[Sonderfahndungsbuch Polen]]" około 1.500 osób. Zatrzymanych umieszczono w kinie "Wolność" w Pabianicach, w fabryce Arnolda Bayera w Rudzie Pabianickiej oraz w [[Radogoszcz (obóz przejściowy)|obozie w fabryce włókienniczej Michała Glazera na Radogoszczu]], który w następnych dniach stał się głównym obozem tej akcji. Z czasem, do końca listopada 1939 r., przeniesiono do niego aresztantów z Pabianic i Rudy Pab. po wstępnie dokonanej selekcji. Stąd zabierno ich do siedziby łódzkiego gestapo przy ul. K. Anstadta gdzie funkcjonował [[Sondergericht|sąd doraźny]]. W ciągu kilkuminutowej rozprawy zapdały w zasadzie tylko wyroki śmierci, które były natychmiast wykonywane zbiorowo w położnym kilka kilometrów na północny-zachód od Zgierza lesie lucmierskim. Pierwsza egzekucja ok. 40 osób odbyła się dzień później w lesie łagiewnickim i rozstrzelano w niej głównie łódzkich nauczycieli. Kolejne egzekucje odbyły się w dniach 21-30 XI 1939 r. - między innymi też na poligonie Brus w Łodzi - i były kontynuowane do 1940.<ref>"Martyrologium łódzkie. Przewodnik po Radogoszczu i Miejscach Pamięci Narodowej", Muzeum Tradycji Niepodległościowych w Łodzi, Łódź 2005 ISBN 8390742225</ref>
== Zobacz też ==
* [[Generalny Plan Wschodni]]
* [[Ofiary represji Niemiec nazistowskich w Polsce (1939-1945)]]
* [[Intelligenzaktion]]
* [[Zbrodnie niemieckie w Polsce (1939-1945)]]
* [[Intelligenzaktion Posen]]
* [[Mord profesorów lwowskich]]
* [[Mord w Czarnym Lesie]]
* [[Mord na polskiej inteligencji krzemienieckiej]]
* [[Intelligenzaktion na Pomorzu]]
* [[Intelligenzaktion Posen]]
* [[Intelligenzaktion Schlesien]]
* [[Intelligenzaktion PosenMasovien]]
* [[Sonderaktion LublinTschenstochau]]
* [[Sonderaktion Bürgerbräukeller]]
* [[Sonderaktion Lublin]]
* [[Sonderaktion Krakau]]
* [[Operacja Tannenberg]]
* [[Mord profesorów lwowskich]]
* [[Zweite Sonderaktion Krakau]]
* [[Sonderaktion Lublin]]
 
[[Kategoria:Zbrodnie niemieckie w Kraju Warty]]
18 945

edycji