Czarny obelisk Salmanasara III: Różnice pomiędzy wersjami

m
drobne redakcyjne
m (drobne redakcyjne)
'''Czarny obelisk Salmanasara III''' – kamienny, czworoboczny obelisk odnaleziony w 1846 roku przez [[Austen Henry Layard|Austena H. Layarda]] w czasie wykopalisk w [[Kalchu]] (obecne Nimrud w północnym [[Irak]]u)<ref name=obelisk>[http://www.britishmuseum.org/explore/highlights/highlight_objects/me/t/the_black_obelisk_of_shalmanes.aspx The Black Obelisk of Shalmaneser III - opis zabytku na oficjalnej stronie British Museum]</ref>. Upamiętnione na nim zostały militarne dokonania [[Asyria|asyryjskiego]] króla [[Salmanasar III|Salmanasara III]] (858-825 p.n.e.). Zabytek ten znany jest przede wszystkim z umieszczonego na nim przedstawienia [[Jehu]], wzmiankowanego w [[Biblia|Biblii]] króla [[starożytny Izrael|Izraela]]. Obecnie obelisk znajduje się w zbiorach [[Muzeum Brytyjskie|British Museum]].
 
Władcy asyryjscy stawiali obeliski w określonych celach. Umieszczano na nich swego rodzaju polityczną propagandę. Pomniki miały za zadanie świadczyć o doniosłych dokonaniach panujących. W odróżnieniu od sumeryjskich, akadyjskich i egipskich płaskorzeźb, na których przedstawione sceny miały charakter symboliczny, płaskorzeźby asyryjskie charakteryzowały się realizmem. Dlatego czarnyCzarny obelisk jest ważnym źródłem dla odtworzenia realiów historycznych czasów Salmanasara III.
 
Obelisk powstał pod koniec panowania Salmanasara III. W roku 825 p.n.e. wystawiony został w mieście [[Kalchu]]. W [[Asyria|Asyrii]] trwała wówczas wojna domowa o władzę pomiędzy synami Salmanasara III.
Inskrypcje ze szczytu i podstawy obelisku zawierają fragmenty roczników królewskich Salmanasara III z opisem kampanii wojennych prowadzonych przez niego samego i [[Dajjan-Aszur]]a, jego [[turtannu]] (dowódcę wojsk).
 
W zbiorach [[Muzeum Brytyjskie|British Museum]] poza czarnymCzarnym obeliskiem Salmanasara III znajdujeznajdują się również tzw. [[biały obelisk]] pochodzący najprawdopodobniej z czasów panowania asyryjskiego króla [[Aszurnasirpal I|Aszurnasirpala I]] (1049-1031 p.n.e.).:
* [[Złamany obelisk]] - pochodzący najprawdopodobniej z czasów panowania asyryjskiego króla [[Aszur-bel-kala]] (1073-1056 p.n.e.)
* [[Biały obelisk]] - pochodzący najprawdopodobniej z czasów panowania asyryjskiego króla [[Aszurnasirpal I|Aszurnasirpala I]] (1049-1031 p.n.e.).
 
{{Przypisy}}
 
== Bibliografia ==
* A. Kirk Grayson, ''Assyrian Rulers of the Early First Millennium B.C. II (858–745 B.C.)'', "tom 3 z serii ''The Royal Inscriptions of Mesopotamia. Assyrian Periods" vol. 3'' (RIMA 3), University of Toronto Press, 1996.
 
== Linki zewnętrzne ==
* [http://www.britishmuseum.org/explore/highlights/highlight_objects/me/t/the_black_obelisk_of_shalmanes.aspx The Black Obelisk of Shalmaneser III - opis zabytku na oficjalnej stronie British Museum]
 
[[Kategoria:Asyryjskie zabytki]]