Dobra biskupie: Różnice pomiędzy wersjami

Usunięte 22 bajty ,  8 lat temu
m
Robot wspomógł poprawę ujednoznacznienia Katedra (budynek) – zmieniono link(i) do Katedra; zmiany kosmetyczne
m (dodanie daty do szablonu)
m (Robot wspomógł poprawę ujednoznacznienia Katedra (budynek) – zmieniono link(i) do Katedra; zmiany kosmetyczne)
'''Dobra [[Biskup|biskupie]]'''
 
'''Dobra stołowe biskupów''' - mniejsze lub większe [[Wieś|posiadłości]] nadane przywilejami przez [[Książę|książąt]] i [[Król|królów]], zakupione od osób świeckich lub osadzane po wykarczowaniu lasu (tzw. osadzone na surowym korzeniu) najczęściej [[Prawo lokacyjne|lokowane]] na prawie niemieckim [[Prawo magdeburskie| (magdeburskim)]] lub przenoszone z prawa polskiego. Najczęściej zorganizowane w klucze. Dochód był przeznaczony na potrzeby biskupa i jego
[[Diecezja|diecezji]].
 
'''Dobra kapitulne''' ([[Kapituła|kapituły]])
* majątek wspólny kapituły - dobra chlebowe (villae panum) - dochody do podziału między członków kapituły
* majątek [[Seminarium duchowne|seminarium duchownego]]
* majątek poszczególnych [[Prałat|prałatur]] i [[ Kanonik|kanonikatów]]
* majątek samej [[katedra (budynek)Katedra|katedry]] - kościoła metropolitalnego
* wsie prestymonialne (głównie [[Proboszcz|proboszcza]] [[Kolegiata|kościoła metropolitalnego]]),
* wsie gracjalne (będące własnością biskupa lub pochodzące z innych dóbr kościelnych )
Taki podział dóbr pozwalał członkom kapituły uczestniczyć w podziale dochodów. Im wyższy urząd tym większe uprawnienia do majątku.
Na dochody z dóbr składały się opłaty wnoszone z ról uprawnych (od [[Łan (miara powierzchni)|łana]] - miara pow.) przez mieszkańców,
[[Sołtys|sołtysów]] i [[Dzierżawa|dzierżawców]] [[Folwark|folwarków]] w postaci [[Dziesięcina|dziesięciny]] snopowej, [[Czynsz|czynszu]] płaconego w gotówce i innych świadczeń.
Zarząd dóbr nie był skomplikowany - z zasady były wydzierżawiane na krótkie okresy (najczęściej 3 lata). Sposób gospodarowania określany był w kontrakcie a kontrole przeprowadzano na zasadzie [[Lustracja|lustracji]]
i porównaniu [[Inwentarz|inwentarzy]]. Najczęściej dzierżawcami byli duchowni. Czasami poddzierżawiano dobra.
2 822 192

edycje