Otwórz menu główne

Zmiany

Dodane 109 bajtów, 5 lat temu
'''Antym''', imię świeckie '''Atanas Michajłow Czałykow''' (ur. 1816 w [[Kırklareli]], zm. 1 grudnia 1888 w [[Widin]]ie) – [[Bułgaria|bułgarski]] biskup [[prawosławie|prawosławny]], pierwszy [[Egzarchat Bułgarski|egzarcha Bułgarii]], sprawujący urząd w latach 1872–1877.
 
Pochodził z wielodzietnej rodziny bułgarskiej. W wieku 21 lat, po półrocznym pobycie w [[klasztor Stawronikita|klasztorze Stawronikita]] we wspólnocie mniszej na [[Athos]], złożył [[postrzyżyny mnisze|wieczyste śluby mnisze]] w monasterze [[Klasztor Chilandar|Chilandar]], również na Athosie. Po roku przyjął święcenia diakońskie, po czym wrócił do [[Kırklareli]], a następnie w 1839 podjął służbę w cerkwi św. Konstantyna w Stambule. W 1848 z wyróżnieniem ukończył szkołę teologiczną [[Patriarchat Konstantynopolitański|Patriarchatu Konstantynopolitańskiego]] na wyspie [[Chalki]]. Przez rok wykonywał zawód nauczyciela w rodzinnym mieście, a następnie do 1852 w [[Izmir|Smyrnie]]. Dzięki pomocy rosyjskiego konsula w Smyrnie mógł wyjechać do [[Moskwa|Moskwy]] na studia w [[Moskiewska Akademia Duchowna|Moskiewskiej Akademii Duchownej]], gdzie w 1856 uzyskał tytuł magistra teologii. W czasie nauki służył w różnych cerkwiach Moskwy. Metropolita moskiewski [[Filaret (Drozdow)|Filaret]] udzielił mu święceń kapłańskich. W czasie pobytu w Rosji hieromnich Antym zafascynował się ideami [[słowianofilstwo|słowianofilskimi]]<ref name="pravenc">I. Kaliganow, I. Kraszeninnikowa, ''Anfim I'' [w:] ''Prawosławnaja Encikłopiedija'', t. II, Cerkowno-naucznyj centr „Prawosławnaja Encikłopiedija”, Moskwa 2001, s. 719-720.</ref>.
 
W 1857 wrócił do Stambułu i został [[proboszcz]]em cerkwi przy ambasadzie rosyjskiej oraz wykładowcą historii prawosławia oraz języków [[język cerkiewnosłowiański|cerkiewnosłowiańskiego]] i [[język rosyjski|rosyjskiego]] w szkole teologicznej na Chalki. W 1861 patriarcha konstantynopolitański Joachim II wyświęcił go na metropolitę presławskiego. Antym (Czałykow), już po [[chirotonia|chirotonii]], odmówił jednak wyjazdu do [[Wielki Presław|Presławia]] w akcie protestu przeciw położeniu prawosławnych Bułgarów. W 1862 udał się natomiast do [[Małko Tyrnowo|Małko Tyrnowa]] i [[Kilkis|Kukusza]], by protestować przeciw projektowi wprowadzeniu na ziemiach bułgarskich unii kościelnej z Kościołem katolickim<ref name="pravenc"/>.
 
Od 1865 do 1868 był rektorem szkoły teologicznej na Chalki. W kwietniu 1868 został wyznaczony do objęcia [[metropolia widyńska|katedry widyńskiej]]. Jego poprzednik, grecki biskup Paisjusz, musiał opuścić [[Widin]] z powodu protestów wiernych bułgarskich. Oni również zażądali od metropolity Antyma zerwania łączności kanonicznej z Patriarchatem Konstantynopolitańskim. W grudniu 1868 hierarcha symbolicznie nie wymienił imienia patriarchy w odpowiednim momencie Świętej Liturgii, sygnalizując tym samym zaangażowanie się w ruch na rzecz odbudowy [[autokefalia|autokefalicznego]] Kościoła Bułgarskiego. Wziął udział w organizacji Synodu Kościoła Bułgarskiego, a następnie razem z biskupem makariopolskim [[Iłarion Makariopolski|Hilarionem]] i [[metropolia łowecka|metropolitami łoweckim]] [[Hilarion (Iwanow)|Hilarionem]] i [[metropolia płowdiwska|płowdiwskim]] [[Panaret (Miszajkow)|Panaretem]] opracowywał statut Egzarchatu Bułgarskiego. 3 kwietnia 1872 otrzymał od sułtana [[berat]] potwierdzający, iż władze tureckie uznały go za zwierzchnika Kościoła Bułgarskiego<ref name="pravenc"/>.
 
11 maja 1872, wbrew zakazom patriarchy Konstantynopola, metropolita Antym ogłosił w czasie Świętej Liturgii przywrócenie autokefalii Bułgarskiego Kościoła Prawosławnego. W odpowiedzi patriarcha Antym VI pozbawił go stanu duchownego. W tym samym roku Egzarchat Bułgarski został uznany przez Patriarchat Konstantynopolitański za organizację niekanoniczną, [[schizma]]tycką, zaś jej przywódcy - za winnych [[herezja|herezji]] [[etnofiletyzm]]u. Ogłoszenie autokefalii odbyło się z całkowitym poparciem władz tureckich i wiernych bułgarskich, za to wbrew procedurom prawa kanonicznego<ref>Ławreszuk M.: Prawosławie wobec tendencji nacjonalistycznych i etnofiletystycznych. Warszawa: Semper, 2009, ss. 189-190. ISBN 978-83-7507-045-3</ref>.
[[Kategoria:Zmarli w 1888]]
[[Kategoria:Zakonnicy klasztoru Chilandar]]
[[Kategoria:MetropoliaMetropolici widyńskawidyńscy]]
[[Kategoria:Bułgarscy biskupi prawosławni]]
[[Kategoria:Egzarchowie Bułgarii]]