Otwórz menu główne

Zmiany

Dodane 1577 bajtów ,  6 lat temu
życiorys, +sekcja Twórczość, źr.: "Nowy Korbut", t.6, cz.1, s.94-101
 
== Życiorys ==
Syn krawca Bartłomieja i Jadwigi z Mańków, obywateli [[Kraków|Krakowa]]. Najstarszy z czternaściorga ich dzieci. Otoczony opieką swego wuja Pawła Mańki, profesora Szkół Nowodworskich. W niej rozpoczął (od roku szkolnego 1765/1766) swoją edukację, później studiował w Akademii Krakowskiej, bakałarz (27 kwietnia [[1771]]), licencjat z filozofii - [[1773]], magisterium ze sztuk wyzwolonych i doktorat z filozofii - [[1775]], [[Święcenia niższe|niższe świecenia kapłańskie]] (''quatuor minorum ordinum'') - [[10 czerwca]] 1775 (zrezygnował z posługi w [[1780]] roku); pracował w koloniach akademickich w Tarnowie (1773-1775), Chełmnie (poetyka i wymowa w latach 1775-[[1778]]), w latach 1778-[[1780]] profesor Szkół Nowodworskich w Krakowie, później w szkole wydziałowej w [[Lublin]]ie (1780/1781) i [[Warszawa|Warszawie]] (profesor historii i prawa w okresie od 1781/1782 do 1783/1784); w latach [[1785]]-[[1786]] w [[Wiedeń|Wiedniu]] i [[Rzym]]ie. W grudniu 1783 otrzymał tytuł konsyliarza królewskiego za mowę, którą wygłosił w 100-lecie Odsieczy Wiedeńskiej. Na wniosek Hugona Kołłątaja w 1784 został powołany na bibliotekarza (prefekta) i jednocześnie profesora w Szkole Główniej w Krakowie; od [[1791]] profesor języka i literatury greckiej. [[24 lutego]] [[1802]] zmuszony do przejścia na emeryturę, powrócił do Szkoły Głównej w Krakowie w [[1809]], by ostatecznie przejść na emeryturę w [[1813]]. Od [[1803]] członek [[Towarzystwo Przyjaciół Nauk|Towarzystwa Przyjaciół Nauk]] w Warszawie i od [[1816]] Towarzystwa Naukowego w Krakowie; tworzył też w [[1787]] Związek Filantropów.
 
Zmarł w wieku 63 lat (11 września 1819) w Krakowie i został pochowany na koszt miasta w Kościele Mariackim, gdzie zachowało się jego [[epitafium]].
# ''Wspominki krakowskie z r. 1787'', rękopis: Biblioteka Jagiellońska, sygn. 2686
# ''Mowa przy pierwszym rozdawaniu nagród dla cnót czynnych i użytecznych społeczności. Ku uwiecznieniu słodkiej pamiątki bytności w województwie krakowskim Stanisława Augusta, króla dobrego. Podług projektu JW. JP. Feliksa Oraczewskiego... na Związek Filantropów, czyli Przyjaciół Ludzkości... dnia 30 grudnia roku 1787 miana'', Kraków (1788)
# ''Na imieniny Jaśnie Wielmożnego Imci Pana Feliksa z Przybysławic Oraczewskiego... d. 14 stycznia r. 1788'', Kraków (1788); autograf: Biblioteka Czartoryskich, sygn. 2742 (pt. ''Zadźwięk na imieniny...'').
# ''Dysertacja o kunszcie pisania u starożytnych, na posiedzeniu publicznym Szkoły Głównej Koronnej z okoliczności imienin J. O. Xcia Imci Michała Jerzego Ciołek Poniatowskiego, arcybiskupa gnieźnieńskiego... dnia 6 października roku 1788 w Sali Jagiellońskiej... czytana'', Kraków (1788)
# ''Mowa przy trzecim rozdawaniu nadgród dla cnót czynnych i użytecznych społeczności. Ku uwiecznieniu słodkiej pamiątki bytności w województwie krakowskim dobrego króla Stanisława Augusta. Podług projektu JW. JP. Feliksa z Przybysławic Oraczewskiego... na Związek Filantropów, czyli Przyjaciół Ludzkości... na amfiteatrze Szkół Nowodworskich dnia 21 czerwca 1789 miana'', Kraków 1789
# ''Heautoumastix, czyli bicz na siebie samego. Nro 1'', Kraków 1789; fragmenty przedr. Z. Florczak, L. Pszczołowska w: ''Ludzie Oświecenia o języku i stylu'' t. 1, Warszawa 1958; odpowiedź na przypisywany F. K. Dmochowskiemu i F. Siarczyńskiemu: ''Zakus nad zaciekami Wszechnicy Krakowskiej...'', Warszawa (1789)
# ''Wieki uczone starożytnych Greków i Rzymian w celniejszych zabytkach ich pism w całości lub w ułamkach potomnym wiekom dochowanych tudzież w sławie straconych, uważane przez...'', Kraków 1789; wyd. następne Kraków 1809
# ''Ortografia języka greckiego'', Kraków 1791
# ''Oda na bytność JO Xcia Feliksa Turskiego, biskupa krakowskiego... w Bibliotece Szkoły Głównej Koronnej, 7 czerwca 1791'', (Kraków) 1791.
 
=== Przekłady ===
30 494

edycje