Otwórz menu główne

Zmiany

drobne merytoryczne, źródła/przypisy
'''Bolesław Łaszczyński''' (ur. [[18436 listopada]]- [[1842]], zm. [[15 czerwca]] [[1909]]) – artysta [[malarstwo|malarz]]{{odn|Wielkopolski Słownik Biograficzny|1981|s=432}}.
{{Dopracować|źródła=2010-01}}
'''Bolesław Łaszczyński''' ([[1843]]-[[1909]]) – artysta [[malarstwo|malarz]].
 
Urodził się w r. [[1843]] (lub [[1842]]) w majątku rodzinnym w Grabowie w ówczesnym pow. wrzesińskim, był synem Stanisława, właściciela ziemskiego, oficera grenadierów gwardii W.P.WP, zesłańca na [[Syberia|Sybir]], i Olgi z Halpertów. Uczęszczał do gimnazjum Marii Magdaleny w [[Poznań|Poznaniu]], a potem wraz ze starszym bratem Władysławem został wysłany przez rodziców do szkoły w [[Tirlemont]] w [[Belgia|Belgii]], gdzie zdał maturę{{odn|Wielkopolski Słownik Biograficzny|1981|s=432}}.
 
Po ukończeniu tego gimnazjum Łaszczyński wyjechał do [[Heidelberg]]u, gdzie studiował [[archeologia|archeologię]]. W r. [[1865]] przeniósł się do [[Monachium]], aby rozpocząć w tamtejszej akademii sztuk pięknych studia malarskie (1865–1868). Przebył szkołę antyków i techniczną szkołę malarstwa. W r. [[1867]] przyznano muuzyskał medal brązowy i do 1870 przebywał w Monachium uzupełniając studia{{odn|Wielkopolski Słownik Biograficzny|1981|s=432}}.
 
W Monachium Łaszczyński zaprzyjaźnił się blisko z [[Maksymilian Gierymski|Maksymilianem Gierymskim]]. StudiaNastępnie ukończyłod Łaszczyński1870 wprzebywał r. [[1868]], następnie podróżował powe [[Włochy|Włoszech]]; i mieszkał dłuższy czas we [[Florencja|Florencji]] i [[Rzym]]ie. W r. [[1872]] powrócił do Monachium{{odn|Wielkopolski Słownik Biograficzny|1981|s=432}}.
 
Ok.W r. [[1877]] Łaszczyński przeniósł się do [[Warszawa|Warszawy]]. Brał czynny udział w życiu artystycznym miasta, wystawiając swe prace w [[Towarzystwo ZachętyPrzyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie|Tow.Towarzystwie ZachętyPrzyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie]] (TZSPTPSP) (wjuż l.od [[1870]],1868) [[1876]]-[[1890|90]],i [[1892]]-[[1893|3]],w [[1902]]),Zachęta wNarodowa [[AleksanderGaleria KrywultSztuki|Salonie KrywultaZachęcie]] ([[1880]], [[1881]]). W latach [[1882]]-[[1889|9]]1882–1889 był członkiem komitetu TZSP„Zachęty”. Uczestniczył w wystawach zagranicznych{{odn|Wielkopolski Słownik Biograficzny|1981|s=432}}.
 
W r.1890 [[1891]]przeniósł wyjechałsię ponownie do [[Poznań|Poznania]],Monachium abyz tamktórego wykonaćpod dekoracjękoniec prezbiteriumżycia katedrypowrócił do kraju i osiadł w Krakowie. ToW monumentalnelatach dzieło1893–1898 składawykonał siędla zkatedry sześciupoznańskiej sześć kompozycji zatytułowanych:prezbiterium (''Aniołowie u Piasta'', ''Chrzest Polski'', ''PolskaZałożenie przedmurzem chrześcijaństwakatedry'', ''ZałożenieŚwięty katedry poznańskiejWojciech'', ''Św.Polska Wojciechprzedmurzem przynoszący hymn Bogurodzicachrześcijaństwa'', ''Św. Józefat Kuncewicz'', malowidła w łuku tęczowym (Św. Cyryl i Metody, symbole sakramentów), 2 kompozycje w kaplicy Serca Jezusa (''Chrystus zstępujący do otchłani'', ''Uzdrowienie ślepych'') oraz dwiedwa grupyobrazy alegoryczneścienne dla kaplicy seminarium duchownego (''FiatOjcowie LuxKościoła'', i''Legenda o bogatym młodzieńcu''Antemurale) oraz freski według Chrystianitatis''Przemienienia'' Rafaela dla kościoła Przemienienia Pańskiego w Poznaniu{{odn|Wielkopolski Słownik Biograficzny|1981|s=432}}.
 
Wykonał też ścienne obrazy w kaplicy seminarium duchownego w Poznaniu, (''Ojcowie Kościoła'', ''Legenda o bogatym młodzieńcu'') oraz fresk na podstawie Przemienienia Rafaela dla kościoła Przemienienia Pańskiego. Pod koniec życia mieszkał w [[Kraków|Krakowie]].
 
Brał udział w wystawach krakowskiego [[Towarzystwo Przyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie|Tow. Przyjaciół Sztuk Pięknych]] (TPSP) już w r. [[1868]], a następnie w l. [[1873]], [[1875]], [[1878]], [[1880]], [[1883]], [[1885]], [[1887]], [[1897]].
 
Studia Łaszczyńskiego w akademii monachijskiej i związki z polską kolonią artystyczną w Monachium znalazły swe odbicie w jego twórczości. Utwory jego charakteryzuje drobiazgowe wykończenie, poprawny akademicki rysunek, rozwinięcie anegdoty. Z zamiłowaniem malował obrazy przedstawiające sceny z przeszłości [[Polska|Polski]] (określane przez recenzentów jako «kontuszowe»), jak ''Tajna wiadomość z czasów konfederacji barskiej'', ''Pokuta szlachcica''.
 
Niektóre z nich były ilustracją utworów literackich [[Adam Mickiewicz|A. Mickiewicza]] (np. ''Czaty'', ilustracje do Pana Tadeusza: ''Tak, tak, Gerwazeńku'', ''Zamysły wojenne''), [[Henryk Sienkiewicz|H. Sienkiewicza]] (''Pojedynek Bohuna z Wołodyjowskim''), [[Jędrzej Kitowicz|J. Kitowicza]] (''Corda fidelium''). Znanym dziełem Łaszczyńskiego jest obraz ''Śmierć Chopina'' (namalowany w r. [[1874]]).
 
Przez pewien czas dostarczał Łaszczyński kompozycji do drzeworytów dla wychodzącego w Poznaniu pisma ''„[[Sobótka.„Sobótka, Tygodnik Beletrystyczno-Ilustrowany]]”Ilustrowany”''.
 
Uprawiał również malarstwo religijne. Oprócz wspomnianych malowideł ściennych malował obrazy olejne, jak ''Nawiedzenie Najśw. Panny Maryi'', ''Niepokalane Poczęcie'', ''Św. Anna'', ''Kyrie Eleison'', ''Św. Michał''. Niektóre z nich znalazły się w kościołach, np. Wizytek w Warszawie, w kościele na Grzybowie (ten ostatni obraz artysta pokazał na wystawie w [[Paryż]]u w r. [[1886]]).
 
W czasie pobytu we Włoszech malował tamtejsze widoki, czasem ze sztafażem ludzkim. Wiele z nich pokazał na wystawach w [[Zachęta Narodowa Galeria Sztuki|Zachęcie]] i krakowskim TPSP: ''Przystań rybacka w 'Sorrento'', ''Chłopcy kąpiący się w Sorrento'', ''Łodzie rybackie w Porto d’Ancio'', ''Ruiny portu Nerona w Porto d’Ancio'', ''Zakątek rzymski'', ''Kościół Św. Dominika''. Malował Łaszczyński także pejzaże w kraju: ''Przedmieście nieświeskie'', ''Zagroda góralska w Wiśle'', ''Wioska'', ''Odnawianie kolumny Zygmunta III''.
 
Znaczną pozycję w twórczości Łaszczyńskiego stanowią portrety, wśród nich wymienić należy portrety: arcybiskupa F. Stablewskiego, Juliana Konstantego Ordona, bohatera wiersza Mickiewicza (malowany we Florencji w r. [[1872]]), staruszki Franciszki z Zakrzewskich Moraczewskiej ([[1896]]), Maksymiliana Jackowskiego, Portret damy z dziewczynką (wystawiony w Zachęcie w [[1879]]), Portret dzieci artysty (wystawiony w r. [[1882]]), Portret Michała Hertza, rysunek ''Po pracy''.
 
Zajmował się również publicystyką o sztuce, opracowywał głównie życiorysy współczesnych mu malarzy. W ostatnich latach życia nie wystawiał swoich obrazów.
 
Zmarł w Krakowie [[15 czerwca]] [[1909]] r. Od 1870 Łaszczyński był ożeniony z Józefą Moraczewską, z którą miał dzieci: Olgę (zamężną Szczawińską), Janinę (rzeźbiarkę), Grażynę, Zbigniewa i Witolda, (doktora medycyny){{odn|Wielkopolski Słownik Biograficzny|1981|s=432}}.
 
{{Przypisy}}
 
== Bibliografia ==
* {{Cytuj książkę|nazwisko =Gąsiorowski|imię =Antoni|nazwisko2=Topolski [red.]|imię2=Jerzy|tytuł =Wielkopolski Słownik Biograficzny|data =1981|wydawca=Państwowe Wydawnictwo Naukowe|miejsce =Warszawa-Poznań|isbn =83-01-02722-3|strony =432}}
*[http://laszczynski.pl/tworczosc-artystyczna/obrazy Obrazy Bolesława Łaszczyńskiego]
 
23 467

edycji