Bitwa pod Łowczówkiem: Różnice pomiędzy wersjami

m
int.
(Anulowanie wersji 37827808 autora 178.43.248.28 (dyskusja))
m (int.)
'''Bitwa pod Łowczówkiem''' – stoczona przez I-szą Brygadę [[Legiony Polskie 1914-1918|Legionów]] walczącą po stronie [[ Austro-Węgry|Austro-Węgier]] z Rosjanami w dniach [[22 grudnia|22]]-[[25 grudnia]] [[1914]].
 
== Sytuacja na froncie w Galicji Zachodniej ==
W pierwszej fazie [[I wojna światowa|pierwszej wojny światowej]] Rosja zamierzała wyeliminować z wojny Austro-Węgry. Ofensywa wojsk rosyjskich w Galicji była efektem tych planów. W listopadzie [[1914]] Rosjanie zdobyli [[Tarnów]] i [[Tuchów]] i posuwali się nadal na linię: [[Kraków]]-[[Łapanów]]-[[Limanowa]]. Tu wojska austro-węgierskie skutecznie uderzyły na styk armii gen. [[Radko Dimitrijew|Radko Dimitrijewa]] i gen. [[Aleksiej Brusiłow|Aleksieja Brusiłowa]]. Po krwawej bitwie stoczonej w grudniu pod Łapanowem, Limanową i [[Nowy Sącz|Nowym Sączem]] przeszły do ofensywy. Rosjanie zaczęli się cofać. Zatrzymali się w widłach [[Dunajec|Dunajca]] i [[Biała (dopływ Dunajca)|Białej]] na grzbietach wzgórz [[Pogórze Rożnowskie|Pogórza Rożnowskiego]]. Po załamaniu się ofensywy austriackiej Rosjanie zaczęli kontratakować siłami 3 Armii gen. Dimitrijewa w rejonie [[Łowczów|Łowczowa]] i [[Łowczówek|Łowczówka]]. Rejon ten był stykiem dwóch armii austriackich: 4 Armii arcyksięcia Ferdynanda i 3 Armii [[Svetozar Boroević von Bojna|gen. Boroevicia]]. Po przerwaniu linii frontu groziło Austriakom okrążenie. Zadanie powstrzymania Rosjan zostało powierzone przez dowództwo 4 Armii I Brygadzie Legionów Polskich. Przebywała ona wtedy w Nowym Sączu, gdzie miała zostać zreorganizowana. W czasie, gdy rozkaz dotarł do brygady, dowodził nią ppłk [[Kazimierz Sosnkowski]]. [[Józef Piłsudski]] wezwany został wcześniej na rozmowy polityczne do [[Wiedeń|Wiednia]].
 
== Bitwa ==
Polacy zaatakowali niezwłocznie po przybyciu na pole walk, o zmierzchu [[22 grudnia]], aby nie pozwolić Rosjanom na umocnienie się na świeżo zdobytych wzgórzach. 1 Pułk dostał rozkaz uderzenia na wzgórze nr 360, a 5 Pułk na wzgórze nr 343. 1 Pułk dowodzony przez [[Edward Rydz-Śmigły|Rydza-Śmigłego]] zdobył wyznaczony cel "z marszu" walcząc bagnetami, kolbami karabinów i łopatkami saperek. 5 Pułk kpt. Ścibora-Rylskiego, dostał się w silny ogień artylerii rosyjskiej. Z uwagi na brak łączności z artylerią austriacką oraz koniecznościąkonieczność walk po zmroku w nieznanym terenie atak na wzgórze 343 wstrzymano do świtu [[23 grudnia]]. Natarcie prowadzone siłami 5 Pułku wspartego przez żołnierzy piechoty węgierskiej oraz ogniem artylerii austriackiej zakończyło się sukcesem. Obydwa pułki wykonały swoje zadania, pas wzgórz znalazł się cały w rękach państw centralnych.
 
Rosjanie wzmocnili swoje siły odwodami i przygotowywali przeciwnatarcie. Ogień [[Ciężki karabin maszynowy|ckm]]-ów oraz artylerii odciął legionistom zaopatrzenie oraz komunikację ze sztabem. W nocy z 23 na 24 grudnia Rosjanie przysunęli się na odległość w niektórych miejscach poniżej 50 metrów od pozycji polskich. Przez cały dzień [[wigilia|wigilijny]] trwał morderczy pojedynek ogniowy oraz odpieranie kontrataków rosyjskich. Przed zmierzchem [[24 grudnia]] Sosnkowski otrzymał rozkaz wycofania brygady, okazał się on jednak nieporozumieniem, ale już po wycofaniu się Polaków z pozycji. Opuszczone pozycje trzeba było na nowo zdobywać.
 
W dniu [[25 grudnia]] Rosjanie nacierali ze wzmożoną siłą. Z powodu mgły walkę prowadzono najczęściej na bagnety. Z uwagi na brak sukcesów w rejonie Łowczówka Rosjanie zaatakowali z Tuchowa wzdłuż drogi do [[Gromnik (województwo małopolskie)|Gromnik]]a. Broniący tych pozycji Austriacy wycofali się, pozwalając przeciwnikowi dojść do [[Chojnik (województwo małopolskie)|Chojnika]] i rozpocząć oskrzydlanie sił bijących się pod Łowczówkiem. Utrzymanie pozycji nad Białą w takiej sytuacji stało się niemożliwe. Około godziny 13 przyszedł rozkaz odwrotu. Odwrót odbywał się w ciężkich warunkach, gdyż Rosjanie zaciekle atakowali wysuniętą brygadę ze wszystkich stron. W jego czasie odznaczyli się zdolnościami dowódczymi kapitanowie Berbecki i Rylski. Brygadę wycofano przez [[Lichwin (województwo małopolskie)|Lichwin]] do [[Wróblowice (województwo małopolskie)|Wróblowic]], a następnie do odwodu w rejonie [[Lipnica Murowana|Lipnicy Murowanej]].
 
== Po bitwie ==
Dowództwo austriackiej 4 Armii przyznało za Łowczówek 6 wielkich złotych medali, 18 wielkich srebrnych i 48 małych oraz 72 dyplomy uznania.
 
Ofiary tej bitwy (nie tylko Polacy) znalazły spoczynek na [[Cmentarz Legionistów Polskich|Cmentarzu Legionistów Polskich]] Nr 171 w Łowczówku. Położony on jest na wzgórzu Kopaniny (398 m), w pobliżu drogi Łowczów - [[Rychwałd (województwo małopolskie)|Rychwałd]].
 
Pułk.[[ Gustaw Świderski]], żołnierz I Brygady, odznaczony został Orderem Virtuti Militari za to, że pod Łowczówkiem, na czele kilkuosobowego patrolu, wziął do niewoli całe dowództwo rosyjskiego pułku piechoty.
 
O znaczeniu tego boju w historii Polski świadczy umieszczenie nazwy "ŁOWCZÓWEK 24 XII 1914" na tablicy przy [[Grób Nieznanego Żołnierza w Warszawie|Grobie Nieznanego Żołnierza]] w [[Warszawa|Warszawie]] w okresie II RP i po 1990 r.
32 212

edycji