Tadeusz Łopuszański: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 14 bajtów ,  14 lat temu
m
brak opisu edycji
m (linki)
m
'''Tadeusz Łopuszański''' (ur. [[15 stycznia]] [[1874]] we [[Lwów|Lwowie]], zm. [[1955]] w [[Gliwice|Gliwicach]]) - pedagog, twórca i dyrektor sławnej szkoły eksperymentalnej w [[Rydzyna|Rydzynie]], minister Wyznańwyznań rel.religijnych i Oświeceniaoświecenia Publicznegopublicznego w latach 1919-1920
 
Syn Edwarda i Walerii z Koriersów, uczęszczał do Gim.Gimnazjum św. Anny w [[KrakowKraków|Krakowie]]ie. Studiował na wydz. filologicznym w zakresie matematyki i fizyki [[Uniwersytet Jagielloński|Uniwersytetu Jagiellońskiego]] w latach 1891-1895. Przez kilka lat pracował jako nauczyciel w szkołach w Krakowie i Rzeszowie. W latach 1902-1906 odbył dwie stypendialne podróże do Anglii, Francji, Niemiec i Szwajcarii dla zapoznania się z aktualnymi prądami w nowoczesnej pedagogice i z ruchami reformatorskimi w szkolnictwie średnim.
 
W latach 1909-1914 z własnej inicjatywy pracował w Krakowie na stanowisku inspektora szkolnego Okręgu Krakowskiego "aby mieć wpływ na podnoszenie szkolnictwa ludowego". W latach 1911-1914 społecznie podjął dodatkową pracę jako dyrektor Wiejskiego Ogniska Wychowawczego w Prokocimiu k. Krakowa. Placówka była prowadzona przez [[Towarzystwo Szkoły Ludowej]]. W tymośrodku Ośrodkutym przystąpił do realizacji swych założeń programowych, dotyczących konieczności zróżnicowania program nauki według zainteresowań i uzdolnień uczniów. W l.latach 1915-1917 na stanowisku inspektora Okręgu Szkolnego przy Komendzie Powiatowej w Lublinie wprowadzał powszechność nauczania w całym Okręgu, zaopatrywał wszystkie szkoły powiatu ˙lubelskiegolubelskiego w poważne biblioteki, w znaczącej części z własnej pensji. W listopadzie 1917 przeszedł do pracy w Departamencie Oświaty w administracji [[Rada Regencyjna|Rady Regencyjnej]] w Warszawie.
 
W listopadzie 1918 objął stanowisko szefa sekcji szkolnictwa średniego, następnie podsekretarza stanu w Ministerstwie Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego. W latach 1919-1920 był ministrem tego resortu w rządach [[Rządrząd Leopolda Skulskiego|Leopolda Skulskiego]] i [[Rządrząd Władysława Grabskiego|Władysława Grabskiego]]. Przez następne 6 lat był podsekretarzem stanu w tymże ministerstwie. Po [[przewrót majowy|przewrocie majowym]] w [[1926]] przeszedł na emeryturę jako niewygodny politycznie.
 
W 1927 doprowadził do skutku swe wieloletnie zabiegi o odtworzenie [[Fundacja Sułkowskich|Fundacji Sułkowskich]] z odzyskaniem jej bazy majątkowej, uczestniczył też w organizowaniu Kuratorium Fundacji. W 1928 został przez to Kuratorium powołany na stanowisko dyrektora [[Gimnazjum i Liceum im. Sułkowskich]] w [[Rydzyna|Rydzynie]]. Tu realizował cel swego życia - stworzenie doświadczalnego ośrodka nowoczesnej pedagogiki dla polskiego szkolnictwa średniego. Wypracował nowoczesne metody wychowania w szkole średniej, opartego na wysokim poziomie nauki z zamiłowaniem do wybranego zawodu i zainteresowaniem sprawami społecznymi kraju. TeMetody metodyte zaprezentował w swoich dwu książkach o Gimnazjum w Rydzynie.
 
Tadeusz LopuszanskiŁopuszański kladlkładł wielki nacisk na wychowanie sportowe w Gimnazjum rydzyńskim, bo był sam był zażartym sportowcem w swoich młodszych latach. W 1906 stworzył klub piłki nożnej uczniów II Wyższej Szkoły Realnej w Krakowie. Klub ten później połączył siesię z innymi, żeby stworzyć Klub [http://www.wisla-krakow.info/podstrona.php?id_strony=16 Wisła-Kraków]. Łopuszański był pierwszym prezesem tego klubu.<br>
Również byl taternikiem i był wśród pierwszych którzy wspinali się na Ostry Szczyt w Tatrach w 1903. W tymże roku był członkiem komitetu organizacyjnego nowej Sekcji Turystycznej [[Polskie Towarzystwo Tatrzańskie|Polskiego Towarzystwa Tarzańskiego (PTT)]] w Zakopanem. W 1905 był członkiem grupy która po raz pierwszy wsparła się na Zabi Szczyt Wyźni.
 
RównieżBył bylrównież taternikiem, i byłjednym wśródz pierwszych, którzy wspinali się na Ostry Szczyt w Tatrach w 1903. W tymże roku był członkiem komitetu organizacyjnego nowej Sekcji Turystycznej [[Polskie Towarzystwo Tatrzańskie|Polskiego Towarzystwa Tarzańskiego (PTT)]] w Zakopanem. W 1905 był członkiem grupy, która po raz pierwszy wsparła sięweszła na ZabiŻabi Szczyt WyźniWyżni.
Niestety wybuch [[II wojna światowa|Drugiej Wojny Swiatowej]] przerwał jego owocną pracę. Lata wojny spędził na wsi w majątku jednego z jego uczniów. Po wojnie nowe władze nie dopuściły Łopuszańskiego do pracy w ukochanym zawodzie. Początkowo mieszkał w Krakowie, potem przeniósł się do Gliwic, gdzie zmarł w 1955 roku.
 
Niestety wybuch [[II wojna światowa|DrugiejII Wojnywojny Swiatowejświatowej]] przerwał jego owocną pracę. Lata wojny spędził na wsi w majątku jednego z jego uczniów. Po wojnie nowe władze nie dopuściły Łopuszańskiego do pracy w ukochanym zawodzie. Początkowo mieszkał w Krakowie, potem przeniósł się do Gliwic, gdzie zmarł w 1955 roku.
Ożenił się z Ireną Bizanską w 1899, która później pracowała w Gimnazjum im. Sułkowskich zajmując się Izbą Chorych. Została zabita w wypadku samochodowym w 1946. Byli bezdzietni.
<br>Był odznaczony Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą [[Order Odrodzenia Polski|Orderu Odrodzenia Polski]], [[Złoty Krzyż Zasługi|Złotym Krzyżem Zasługi]] i francuską [[Legia Honorowa|Legią Honorową]].
 
Ożenił się z Ireną BizanskąBiżanską w 1899, która później pracowała w Gimnazjum im. Sułkowskich zajmując się Izbą Chorych. Została zabita w wypadku samochodowym w 1946. Byli bezdzietni.
Napisał wiele artykułów które się ukazały w pismach pedagogicznych w latach 1906 do 1939, a także książki:
* ''Rydzyna. Dziesięć lat działalności Fundacji Sułkowskich.'' 1937, reprint w Warszawie 2001.
* ''Szkoła doświadczalna. Trzechlecie 1936-1939.'' reprint w Warszawie 2001.
* ''Tezy. Od pedagogiki narodowej do pedagogiki europejskiej.'' Pisane przez Łopuszańskiego podczas i po wojnie - wydana staraniem Fundacji im. Łopuszańskiego w Warszawie w 2000r.
 
<br>Był odznaczony Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą [[Order Odrodzenia Polski|Orderu Odrodzenia Polski]], [[Złoty Krzyż Zasługi|Złotym Krzyżem Zasługi]] i francuską [[Legia Honorowa|Legią Honorową]].
'''Źródła'''
* "Gimnazjum i Liceum im. Sułkowskich w Rydzynie 1928-1939 - Wychowawcy i Wychowankowie" - Jan Bohdan Glinski, Warszawa 2005
* [http://biega.com/rydzyna/fundacja Fundacja im. Tadeusza Łopuszańskiego, dokumenty]
* "Przyjaciel Ludu" - zeszyt V-VI - Leszno 1994 - ISSN 0860-3308.
 
Napisał wiele artykułów, które ukazały się ukazały w pismach pedagogicznych w latach 1906 do -1939, a także książki:
'''Linki zewnętrzne'''
* ''Rydzyna. Dziesięć lat działalności Fundacji Sułkowskich.'' 1937, reprint w Warszawie 2001.
* [http://www.krakow.ptt.org.pl/archiwum/wolanie/nr31/tatry%20lat%20dawnych.html Tatry lat dawnych]
* ''Szkoła doświadczalna. Trzechlecie 1936-1939.'' reprint w Warszawie 2001.
* ''Tezy. Od pedagogiki narodowej do pedagogiki europejskiej.'' Pisane przez Łopuszańskiego podczas i po wojnie - wydana staraniem Fundacji im. Łopuszańskiego w Warszawie w 2000r2000 r.
 
'''====Źródła'''====
* "Gimnazjum i Liceum im. Sułkowskich w Rydzynie 1928-1939 - Wychowawcy i Wychowankowie" - Jan Bohdan Glinski, Warszawa 2005
* [http://biega.com/rydzyna/fundacja Fundacja im. Tadeusza Łopuszańskiego, dokumenty]
* "Przyjaciel Ludu" - zeszyt V-VI - Leszno 1994 - ISSN 0860-3308.
 
'''====Linki zewnętrzne'''====
* [http://www.krakow.ptt.org.pl/archiwum/wolanie/nr31/tatry%20lat%20dawnych.html Tatry lat dawnych]
 
[[Kategoria:Polscy pedagodzy|Łopuszański, Tadeusz]]