Inwazja na Grenadę: Różnice pomiędzy wersjami

Rozmiar się nie zmienił ,  4 lata temu
m
→‎Podłoże konfliktu: drobne redakcyjne
(błąd językowy)
m (→‎Podłoże konfliktu: drobne redakcyjne)
 
== Podłoże konfliktu ==
Grenada uzyskała niepodległość w 1974. Była wówczas jednym z najbiedniejszych krajów regionu. W 1976 roku wybory zdobyławygrała umiarkowana Zjednoczona Partia Pracy domagająca się utrzymania kraju w strefie wpływów Stanów Zjednoczonych i [[Wielka Brytania|Wielkiej Brytanii]]. Wyborów nie uznała opozycja która rozpoczęła walkę przeciwko rządowi, a wkrótce także opór militarny. Premier [[Eric Gairy]] był politykiem nieudolnym i [[Autorytaryzm (ustrój)|autorytarnym]] pozostającym zwolennikiem [[rasizm|czarnej supremacji]] ([[mulat|mulatów]] uznawał za ''mieszkańców o najgorszych cechach'' i uważał że czarni i biali są pod względem rasowym wyżsi niż mieszańcy). Gairy od spraw Grenady był zajęty bardziej działaniami zagranicznymi, które niekiedy były zupełnie nieprzydatne samej wyspie (np. lobbowanie na forum [[Organizacja Narodów Zjednoczonych|ONZ]] na rzecz powołania agencji ds. badań życia pozaziemskiego)<ref name="gre">{{cytuj książkę |autor = Piotr Ciszewski | tytuł = Grenada – Zapomniana agresja|rok = 2008}}</ref>.
 
Przeciwko rządowi powstał ruch opozycyjny o nazwie New Jewel Movement (NJM albo New Joint Endeavour for Welfare, Education and Liberation Movement, Wspólne Przedsięwzięcie dla Dobrobytu, Edukacji i Wyzwolenia). Ruch ten oskarżany był przez rząd amerykański o bycie agenturą kubańsko-[[Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich|radziecką]]. W praktyce był to jednak ruch skupiający szereg organizacji począwszy od tych lewicowych aż po ruch religijny [[Ruch Rastafari|rastafarian]]. Organizacja opowiadała się za rewolucją i drastyczną reformą ustroju Grenady. Nie była ona wbrew tezom USA organizacją o charakterze [[marksizm|marksistowskim]], a jedynie posiadającą w swoim programie odwołanie do tej idei. Organizacja opowiadała się za utworzeniem rad ludowych, przy czym uwzględniała tradycje karaibskie. Podstawowymi hasłami ruchu było równouprawnienie obywateli i budowa powszechnej edukacji<ref name="gre" />.