Otwórz menu główne

Zmiany

Usunięte 5 bajtów ,  3 lata temu
m
lit.
| quote =
}}
'''Piotr Kraczeuski''' ([[Język białoruski|biał.]] Пётр Крачэўскі{{u|transkrypcja}}; ur. [[7 sierpnia]] [[1879]] w [[Kobryń|Kobryniu]], zm. [[8 marca]] [[1928]] w [[Praga|Pradze]]) – białoruski polityk, nauczyciel i publicysta, jeden ze współzałożycieli [[Białoruska Republika Ludowa|Białoruskiej Republiki Ludowej]] (BRL), w latach 1919–1928 przewodniczący [[Rada Białoruskiej Republiki Ludowej|Rady BRL]], formalnie głowa „państwa” na uchodźctwieuchodźstwie.
 
== Życiorys ==
Urodził się na [[Polesie|Polesiu]] w rodzinie diakona prawosławnego. W 1902 ukończył Wileńskie Seminarium Duchowne, po czym pracował jako nauczyciel na [[Obwód białostocki (Rosja)|BiałostoczcyźnieBiałostocczyźnie]] i [[Gubernia grodzieńska|Grodzieńszczyźnie]]. W latach 1909–1914 zatrudniony w Wileńskim Banku Państwowym.
 
Po wybuchu [[I wojna światowa|I wojny światowej]] powołany do armii rosyjskiej, w której walczył do 1916. Po [[rewolucja październikowa|rewolucji bolszewickiej]] przygotowywał I Zjazd Wszechbiałoruski. Został przywódcą Białoruskiej Partii Socjalistów-Federalistów.
 
Wybrany do [[Rada Białoruskiej Republiki Ludowej|Rady Białoruskiej Republiki Ludowej]], w maju 1918 został członkiem pierwszego białoruskiego rządu jako sekretarz (wiceminister) handlu. 11 października 1918 wybrano go sekretarzem Rady BRL. 13 grudnia 1919 objął urząd przewodniczącego Rady BRL, początkowo z siedzibą w [[Mińsk]]u, później kolejno w [[Kowno|Kownie]], [[Berlin]]ie i [[Praga|Pradze]]. We wrześniu 1921 współorganizował białoruską konferencję w Pradze, na której starał się pojednać różne nurty białoruskiego ruchu niepodległościowego oraz przybliżyć problematykę [[Białoruś|Białorusi]] politykom czeskim.
 
Założył Archiwum Białoruskie w Pradze (w 1945 przejęło je [[NKWD]] wywożąc do [[Moskwa|Moskwy]]). Na emigracji wydał też dramat "Rahneda" dotyczący sytuacji w księstwie połockim w X wieku, w rzeczywistości będący ilustracją sytuacji politycznej Białorusi w 1921. W 1926 napisał książkę – kompendium wiedzy o Białorusi "Zamieżnaja Biełarus'"
 
Mimo lewicowych poglądów pozostał zdeklarowanym antykomunistą oraz przeciwnikiem rzeczywistości sowieckiej. Odrzucał tzw. państwowość [[Białoruska Socjalistyczna Republika Radziecka|Białoruskiej SRR]], a [[Traktat ryski (1921)|traktat ryski]] nazywał rozbiorem Białorusi.
 
{{Uwagi|uwagi=
}}
== Bibliografia ==
* (red.) [[Wojciech Roszkowski]], [[Jan Kofman]], ''Słownik biograficzny Europy Środkowo-Wschodniej XX wieku'', Warszawa 2005, ISBN 83-7399-084-4
* [[Eugeniusz Mironowicz]], ''Historia Białorusi. Podręcznik dla liceów ogólnokształcących'', Białystok 2001
 
{{DEFAULTSORT:Kreczeuski, Piotra}}
35 025

edycji