Pour le Mérite: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 692 bajty ,  4 lata temu
→‎Order wojskowy 1740-1918: uzup., drobne meryt., źródła/przypisy, szablon/szablony
m (→‎Linki zewnętrzne: Zmiana nazwy kategorii.)
(→‎Order wojskowy 1740-1918: uzup., drobne meryt., źródła/przypisy, szablon/szablony)
 
== Order wojskowy 1740-1918 ==
Order został ustanowiony przez [[Fryderyk II Wielki|Fryderyka Wielkiego]] w [[1740]] roku podczas wojny z Austrią jako najwyższe odznaczenie wojskowe. Wywodzi się z ustanowionego w [[1687]] przez [[elektorzy Rzeszy|kurfürsta]] [[Brandenburgia|Brandenburgii]] i księcia [[Prusy Książęce|Prus Książęcych]] [[Fryderyk I Pruski|Fryderyka III (I)]] odznaczenia [[OrdreOrder de laSzlachetności|Orderu GénérositéSzlachetności]]. Order ''Pour le Mérite'' był początkowo nadawany również za zasługi cywilne, otrzymał go m.in. [[Voltaire|Wolter]]. Dopiero od stycznia 1810 król [[Fryderyk Wilhelm III Pruski|Fryderyk Wilhelm III]] przeznaczył ten jednoklasowy order jedynie dla oficerów za wybitne zasługi wojskowe na polu bitwy<ref>{{Cytuj stronę | url = http://www.luise-berlin.de/bms/bmstxt01/0102dokb.htm | tytuł = ''Orden Pour le Mérite'' | praca = Preußische Orden | opublikowany = luise-berlin.de | strony = 108 | data dostępu = 2016-06-03}}</ref>. {{fakt|W 1816 liczba odznaczonych wynosiła ok. 1000, w końcu XIX wieku sięgnęła kilku tysięcy. Król [[Wilhelm I Hohenzollern|Wilhelm I]] za kampanię [[1866]] roku zaczął nadawać wielki krzyż ''Pour le Mérite''|}}.
 
Ponieważ order można było uzyskać tylko raz, w wyjątkowych przypadkach przyznawano dodatkowo ''Eichenlaub'' (Liść dębu).
 
Odznaczenie to stało się szczególnie znane w okresie [[I wojna światowa|I wojny światowej]], zwłaszcza z powodu nadawania go lotnikom – [[as myśliwski|asom myśliwskim]]. Pierwszymi lotnikami, którzy go otrzymali 12 stycznia 1916, byli [[Max Immelmann]] i [[Oswald Boelcke]]. Od koloru orderu i imienia Immelmanna order ten zaczął być nieformalnie znany jako Niebieski Max ([[Język niemiecki|niem.]] ''Blauer Max'', [[Język angielski|ang.]] ''Blue Max''). W późniejszym okresie był przyznawany pilotom, którzy zestrzelili co najmniej 20 samolotów; orderem tym zostało łącznie odznaczonych 132 pilotów. Otrzymał go wówczas m.in. [[Hermann Göring]]. Order został zniesiony po upadku cesarstwa niemieckiego i abdykacji [[Wilhelm II Hohenzollern|Wilhelma II]] 9 listopada [[1918]]<ref group=uwaga>[[Konstytucja weimarska]] z z 11 sierpnia 1919 w artykule 109 pkt 4 i 5 znosiła możliwość nadawania orderów i odznaczeń przez państwo niemieckie, a jednocześnie zabraniała obywatelom Niemiec przyjmowania jakichkolwiek tytułów i orderów obcych rządów (patrz: ''[http://www.documentarchiv.de/wr/wrv.html Die Verfassung des Deutschen Reichs ("Weimarer Reichsverfassung") vom 11. August 1919]'')</ref>. Ostatnim żyjącym odznaczonym był niemiecki pisarz [[Ernst Jünger]], po którego śmierci ([[w 1998]]) order wojskowy wygasł.
 
== Klasa pokojowa ''Pour le Mérite'' ==
40 262

edycje