Otwórz menu główne

Zmiany

Dodane 131 bajtów ,  3 lata temu
int., poprawa linków, szablon, drobne merytoryczne
[[Plik:Fishingpole.jpg|thumb|Wędka spinningowa[[spinning]]owa z [[Włókno szklane|włókna szklanego]] wraz z [[Kołowrotek wędkarski|kołowrotkiem]]]]
'''Wędka''' – przyrząd służący do połowu [[ryby|ryb]]. Składa się z wędziska, do którego przymocowana jest [[żyłka wędkarska]], na której końcu znajduje się [[haczyk wędkarski]] z [[przynęta|przynętą]]. Zakłada się, że pierwowzór wędki powstał na [[Hawaje (archipelag)|Hawajach]]. Była to linka zakończona hakiem z przynętą, przyczepiona do [[Łódź (jednostka pływająca)|łodzi]] i za nią ciągnięta. Typowej wędki zaopatrzonej w około półtorametrowe wędzisko z [[bambus]]a po raz pierwszy używano w [[Chiny|Chinach]].
 
== Wędzisko ==
Dołączenie do linki z haczykiem wędziska zdecydowanie poprawia warunki i skuteczność połowu. Wędzisko przedłuża rękę, umożliwia celne zarzucenie przynęty wymachem, wbicie haczyka w wargi ryby (czynność zwana zacięciem), amortyzuje ruchy które ryba wykonuje usiłując uciec [[wędkarstwo|wędkarzowi]] i ściągnięcia jej do siebie (tzw. hol ryby) oraz wyciągnięcia ryby na brzeg, pokład lub do [[podbierak]]a (czynność zwana lądowaniem). Aby dobrze spełniać swoją rolę, wędzisko musi być jednocześnie w miarę lekkie, a równocześnie wystarczająco długie, wytrzymałe na pęknięcia i równocześnie elastyczne.
 
Tradycyjne wędziska wykonuje się z [[drewnoDrewno (biologiabotanika)|drewna]] (głównie bambusa) natomiast nowoczesne najczęściej wykonane są z kompozytów [[włókno węglowe|włókien węglowych]] (poprzednio stosowano [[włókno szklane|włókna szklane]]). Długość przeciętnego wędziska wynosi ok.około 3 metrów, ale spotyka się wędziska o długości 15 mmetrów, a nawet dłuższe. W tradycyjnej wędce żyłka jest mocowana bezpośrednio do [[Szczytówka|szczytówki]] (na końcu wędziska). Wędzisko z [[Kołowrotek wędkarski|kołowrotkiem]] posiada przelotki, przez które przewleka się żyłkę lub sznur oraz uchwyt do mocowania kołowrotka, na który nawija się żyłkę lub sznur.
W tradycyjnej wędce żyłka jest mocowana bezpośrednio do szczytówki (na końcu wędziska). Wędzisko z kołowrotkiem posiada przelotki, przez które przewleka się żyłkę lub sznur oraz uchwyt do mocowania kołowrotka, na który nawija się żyłkę lub sznur.
 
== Rodzaje wędek i ich zastosowanie ==
Istnieje wiele rodzajów wędek w zależności od stosowanej metody połowu.
 
* '''bat''' – jest to najprostszy rodzaj wędki. Ma ona długość od 2 do kilkunastu metrów. Bat pozbawiony jest przelotek oraz [[kołowrotek wędkarski|kołowrotka]]. Do końca szczytówki doklejony jest specjalny łącznik, pozwalający na zaczepienie żyłki. Taką wędką najczęściej łowi się w jeziorach lub kanałach [[Wędkarstwo spławikowo-gruntowe#Metoda spławikowa|metodą spławikową]].
 
* '''tyczka''' - wędka nasadowa; ma długość zazwyczaj od 4 metrów (w przypadku tyczek karpiowych) do 16 metrów. Tyczka składa się z tyczki i topu, w którym jest zamontowany [[Amortyzator gumowy|amortyzator]] o odpowiedniej [[Rozmiar kątowy|średnicy]]. doDo amortyzatora, za pomocą specjalnego łącznika, jest zamontowany skrócony zestaw spławikowy, zazwyczaj ze [[Spławik|spławikiemspławik]]iem o gramaturze od 0,25 do 40 ggramów. Tyczką można łowić w [[Jezioro|jeziorach]], [[Rzeka|rzekach]], [[Kanał wodny|kanałach]]. Do każdego [[Łowisko (rybołówstwo)|łowiska]] trzeba zastosować odpowiednią długość szczytówki, [[Rozmiar kątowy|średnicę]] [[Żyłka wędkarska|żyłki]] i amortyzatora, wielkość [[Haczyk wędkarski|haczyka]] oraz obciążenie zestawu. Na tyczkę można łowić różne ryby spokojnego żeru, głównie [[Płoć|płocie]], [[Leszcz|leszczeleszcz]]e i [[Karp|karpiekarp]].ie{{fakt}}.
 
* '''wędka spinningowa''' – zbudowana jest z włókna węglowego, lub, coraz rzadziej, ze szklanego i ma długość od 1,5 do 3 metrów. Służy do łowienia z lądu i z [[łódź (jednostka pływająca)|łódki]]. Przeznaczone do połowu ryb zarówno [[drapieżnictwo|drapieżnych]], jak i spokojnego żeru. Zbudowane podobnie jak wędki zwykłe, są jednak krótsze i bardziej wytrzymałe. Najczęściej mają kołowrotek średnich lub dużych rozmiarów. Używa się ich do łowienia we wszystkich typach wód.
 
* '''wędka podlodowa''' – służy do łowienia z lodu. W pokrywie lodowej wierci się dziurę wiertłem. Wędki takiego typu najczęściej są bardzo małe i krótkie. Można na nie łowić na wiele sposobów - metodą spławikową, [[błystka|błystką]], [[mormyszka|mormyszką]] itp. Wędki podlodowe są najczęstszym produktem i wymysłem samych wędkarzy. Do takiej wędki używane są bardzo małe kołowrotki (multiplikatory[[multiplikator]]y) z łożyskami albo malutkie plastikowe kołowrotki (multiplikatory) z bardzo prostym mechanizmem hamulca.
 
* '''odległościówka''' – zbudowana jest z włókna węglowego. Może mieć budowę zarówno segmentową, jak i teleskopową. Odległościówki najczęściej mają małe przelotki na wysokiej stopce i długość powyżej 4 metrów. Posiadają kołowrotek łożyskowy i łowi się na nie, najczęściej na spławik, [[spławikbiałoryb]], białą rybęę. Jest to bardzo delikatna wędka, najczęściej używa się do niej lekkiego zestawu.
 
* '''[[wędka muchowa]]''' (muchówka) – zbudowana najczęściej z włókna węglowego. Służy do połowu metodą sztucznej muchy. W zestawie muchowym używa się specjalnych [[Kołowrotek muchowy|kołowrotków]] o szpuli ruchomej i grubych linek[[Sznur muchowy|sznurów muchowych]], które pozwalają podać lekką przynętę na żądaną odległość. Na końcu krótkiego żyłkowego przyponu[[przypon]]u zamocowana jest [[mucha wędkarska]], która imituje owada w różnym stadium jego rozwoju. [[Wędkarstwo muchowe]] jest bardzo widowiskowe i wymaga szczególnych umiejętności obserwacyjnych i zręcznościowych. Najczęstszymi rybami, które łowi się na muchę są [[pstrąg]], [[lipień pospolity]] i [[kleń]].
 
* '''wędka gruntowa''' (gruntówka) – służy ona do łowienia z gruntu. Zestaw zbudowany zze sprężyny, [[Koszyczek zanętowy|koszyczka]] lub samego ciężarka, leży na dnie wraz z hakiem, na którym jest przynęta.
{{Wikisłownik|wędka}}
{{commonsCommonscat|Category:Fishing rods}}
 
[[Kategoria:Wędkarstwo]]
13 565

edycji