Utonięcie: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 34 bajty ,  4 lata temu
m
poprawa myślników, drobne techniczne
(patofizjologia i przebieg - dodanie skecji)
m (poprawa myślników, drobne techniczne)
{{commons|Category:Drowning}}
{{Wikisłownik|utonięcie}}
'''Utonięcie''' - rodzaj [[uduszenie gwałtowne|uduszenia gwałtownego]], do którego dochodzi na skutek zablokowania dróg oddechowych [[płyn]]em, najczęściej [[woda|wodą]].
 
Skutkiem tonięcia są zmiany w [[płuco|płucach]] (rozedma wodna płuc) oraz tzw. "grzybek piany" wydobywający się z [[usta|ust]] lub [[nos]]a. W przypadku zwłok dłużej przebywających w wodzie [[naskórek]] staje się biały, pofałdowany i matowy (tzw. "skóra praczek").
 
== Patofizjologia i przebieg<ref>{{Cytuj|autor=Stefan Raszeja|tytuł=Medycyna sądowa. Podręcznik dla studentów.|data=1993|isbn=83-200-1743-2|miejsce=Warszawa|wydawca=Państwowy Zakład Wydawnictw Lekarskich}}</ref> ==
Proces tonięcia zazwyczaj nie przekracza 3-5 minut i podzielony jest na cztery tzw. "okresy tonięcia". Czas ten może ulec skróceniu, jeśli tonący kilkukrotnie wynurzał się na powierzchnię, lub krótszy, jeśli [[Zachłyśnięcie|aspiracja]] płynu jest przyczyną rozpoczęcia procesu tonięcia (ofiara nie zaczerpnęła powietrza przed znalezieniem się pod powierzchnią).
 
Tzw. typowe tonięcie składa się z następujących etapów:
# Okres oporu - polega on na świadomym wstrzymaniu oddechu. W trakcie tego okresu dochodzi do zużycia tlenu, a we krwi rośnie stężenie dwutlenku węgla. Trwa około 30 sekund do 1 minuty.
# Okres wydatnych ruchów oddechowych - w odpowiedzi na zwiększenie stężenia dwutlenku węgla we krwi, ofiara próbuje zaczerpnąć powietrza. Do dróg oddechowych i żołądka dostaje się płyn lub płyn z powietrzem. Trwa około 60 - 150 sekund.
# Okres drgawkowy (zamartwiczy) - okres, w którym pojawiają się drgawki toniczno-kloniczne i jest on wyrazem przekroczenia progu tolerancji [[Mózg|mózgu]] na niedotlenienie. Trwa 1 - 1,5 minuty.
# Okres oddechów końcowych - następują w nim prężenia ciała i krótkie wdechy. Trwa około 30 - 60 sekund. Okres ten kończy się [[Śmierć|zgonem]].
 
== Utonięcia w Polsce ==
Według zbiorczej analizy przeprowadzonej w [[Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego – Państwowy Zakład Higieny|NIZP-PZH]]<ref>{{Cytuj|autor=Rafał Halik, Anna Poznańska, Wojciech Seroka, Bogdan Wojtyniak|tytuł=Wypadkowe utonięcia w Polsce w latach 2000-2012|czasopismo=Przegląd Epidemiologiczny|data dostępu=2016-05-06|opublikowany=www.przeglepidemiol.pzh.gov.pl|url=http://www.przeglepidemiol.pzh.gov.pl/wypadkowe-utoniecia-w-polsce-w-latach-2000-2012?lang=pl}}</ref>, w której wykorzystano dane pochodzące z [[Komenda Główna Policji|Komendy Głównej Policji]] oraz rejestru zgonów [[Główny Urząd Statystyczny|GUS]] w latach 2000-20122000–2012 utonęły na terenie kraju 12 702 osoby (mediana rzeczywistego rocznego współczynnika umieralności - 2,6 na 100 000 ludności). Umieralność z tego powodu wykazywała tendencję spadkową. Zagrożenie życia było największe u mężczyzn w wieku 45-5945–59 lat, szczególnie z wykształceniem zasadniczym zawodowym. Współczynniki umieralności w analizowanym okresie były najwyższe w woj. warmińsko-mazurskim (mediana wsp. umieralności - 4,7), zaś najniższe w woj. śląskim (mediana wsp. umieralności - 1,2). Najwyższą częstością utonięć cechuje się okres od czerwca do sierpnia, w którym w omawianych latach odnotowano łącznie 5 981 przypadków tj. 47,1% wszystkich rejestrowanych utonięć.
 
Największą grupę utonięć stanowiły zanurzenia i tonięcia w wodach naturalnych (kod [[Międzynarodowa Klasyfikacja Chorób ICD-10|ICD-10]] W69), które w poszczególnych latach odpowiadały za 41,1% do 75,5% wszystkich zdarzeń. Utonięcia w wannie (W65-W66) oraz w basenie (W67-W68) stanowiły przeciętnie poniżej 5% wszystkich utonięć w latach 2000-2012. Akwenami w których najczęściej dochodziło w latach 2000-2012 do utonięć były jeziora (25,0% zarejestrowanych zdarzeń) i rzeki (21,3%), stosunkowo mało wypadków (3,7%) miało miejsce w morzu. Należy jednak zwrócić uwagę, że w przypadku 18% utonięć nie ustalono miejsca zdarzenia.
 
== Zobacz też ==