Otwórz menu główne

Zmiany

Usunięte 291 bajtów, 3 lata temu
Popups: Przywrócenie wersji autora Stanko z dnia 2015-05-09 13:01:53
{{Osobny artykuł|Polskie wczesnośredniowieczne emisje monetarne}}
Początki polskiego mennictwa sięgają drugiej połowy [[X wiek|X w.]], kiedy [[Mieszko I]] założył pierwszą mennicę. Owa tzw. mennica książęca ulokowana była w ośrodku władzy polskiego księcia, najpierw w [[Gniezno|Gnieźnie]], później w [[Kraków|Krakowie]]{{fakt|data=2007-06}}.
W czasach [[Bolesław I Chrobry|Bolesława Chrobrego]] poza tą mennicą centralną funkcjonowała także druga książęca mennica wrocławska, ulokowana na [[Ostrów Tumski we Wrocławiu|Ostrowie Tumskim]] i zarządzana przez [[Piotr Włostowic{{fakt|Piotra Włostowica]]data=2007-06}}. To właśnie z Wrocławskiej mennicy pochodzą bite ok. 1140 roku z [[Rozbark|Rozbarskiego]] srebra [[Jaksa z Kopanicy|Brakteaty Jaksy]] używane w lennie [[Bolesław IV Kędzierzawy|Bolesława Kędzierzawego]] [[Księstwo Kopanickie|Księstwie Kopanickim]].
Nie jest do końca pewne w ilu miejscach lokowały się mennice książęce we wczesnośredniowiecznej Polsce, aczkolwiek przyjmuje się, że do rozbicia dzielnicowego było ich kilka – na pewno Kraków, [[Wrocław]], [[Płock]], Gniezno.
 
W XVI i XVII w. do mennic europejskich zaczęła wkraczać mechanizacja. Po objęciu władzy [[Stefan Batory]] zaraz przystąpił do otwarcia mennic. Potwierdziwszy przedewszystkiem na lat 30 przewilej braciom Goeblom przez [[Zygmunt II August|Zygmunta Augusta]] nadany na wyłączne używanie "wynalezionej przez nich mennicznej prasy" listem z dnia [[24 kwietnia]] [[1578]] oddał zarząd koronnej mennicy [[Rafał Leszczyński|Rafałowi Leszczyńskiemu]] staroście radziejowskiemu, "upoważniając go do jej urządzenia tam, gdzie mu to najdogodniej wydawać się będzie" a wkrótce potem pozwolił wspomnionym wyzej braciom Goeblom otworzyć podobną mennicę w [[Gdańsk]]u, która pod kontrolą Leszczyńskiego miała zostać. Jednocześnie przypisał rodzaj monety w jednem i drugiem miejscu bitej monety, oznaczył jej stopę, a skarbowi swemu pewną opłatę od każdej wyrobionej grzywny srebra tytułem zysku.
 
W latach czterdziestych XVII w. [[Szwedzi|Szwedzi]] zainstalowali w mennicy inflanckiej dwie prasy walcowe, które wytłaczały na paskach metalu, przeciskających się przez parę walców, stemple wyryte ośmiokrotnie na obwodzie walców. O tempie produkcji walcowej świadczy fakt, iż w ciągu 1 minuty ośmiostemplowe walce obracały się 10 razy wybijając 80 monet.
 
[[Plik:Meyers b11 s0893a.jpg|thumb|center|600px|]]
127 528

edycji